Lời khen - lời nhiệm mầu

Trong tạp chí Readers’ Digest tôi đọc từ rất lâu có bài “Lời khen - Lời nhiệm mầu”, ở đó tác giả cho thấy tác dụng của lời khen. Một lời khen chính xác, có cơ sở luôn là động lực tốt cho người được khen. Nó khuyến khích người ta học tốt hơn, làm việc hăng say hơn và sống cũng tích cực hơn. Thật không có gì chán khi mình cố gắng bao nhiêu trong học tập hay công việc cũng bị “vạch lá tìm sâu” để chê bai.

Từng đi dạy học, tôi phát hiện các bậc cha mẹ có hai phái. Một phái luôn nghĩ con mình là thiên tài. Con học ngoại ngữ nhanh chút đã phán ngay nó là thần đồng, đưa con đi bồi dưỡng năng khiếu đến đứa trẻ mệt mỏi sống với ảo tưởng của ba mẹ. Tai hại hơn, con trẻ hiểu sai về chính mình, cứ nghĩ mình là thiên tài thực sự, xem thường bạn bè đồng lứa, hỗn láo với người trên. Phái khác ít hơn, là những phụ huynh luôn chê bai con cái. Họ nghĩ chê để con cố gắng mà không biết những lời chê bai ấy khiến con cái sống trong mặc cảm thua sút, thiếu sự tự tin và luôn thu mình nơi góc lớp. Tôi không cổ võ cho cả hai dạng này vì thực sự không mang lại hệ quả tốt cho con cái trong việc hình thành và phát triển nhân cách.

Bên cạnh gia đình là nhà trường. Sự đánh giá học sinh giỏi quá dễ dàng nên hình như đứa trẻ nào cũng nghĩ mình “giỏi thiệt”. Điều đó vô tình tạo một đội ngũ luôn nghĩ mình thuộc một đẳng cấp khác. Còn phụ huynh lại cứ ảo tưởng về con mình. Có dịp tiếp xúc với một số phụ huynh, tôi từng nghe họ tâm sự: Từ tiểu học đến trung học cơ sở, cứ thấy con mình là học sinh giỏi, rồi đến kỳ thi vào lớp 10 một cách nghiêm túc, mới tá hỏa là con chỉ tầm tầm bậc trung.

Xin các trường học đừng vì đạt chỉ tiêu học sinh giỏi trên giao mà cứ gắn bừa bãi danh hiệu này cho học sinh. Về phía giáo viên, cũng đừng để lấy lòng phụ huynh mà khen lấy khen để con của họ. Phải khen đúng lúc, đúng mức, có sự quan tâm và đánh giá đúng đắn thì lời khen đó mới là lời nhiệm mầu. Ngược lại là một độc tố phá hoại nhân cách người được khen.

NGUYỄN NGỌC HÀ

Chia sẻ:

Bình luận

có thể bạn quan tâm

Nếp mòn tháng Giêng…
Nếp mòn tháng Giêng…
Câu ca dao “Tháng Giêng là tháng ăn chơi/ Tháng Hai trồng đậu, trồng khoai, trồng cà…” có tự lâu đời, nhiều người thuộc lòng và cũng không ít người “áp dụng” để biến cái Tết Nguyên Đán thành “Tết mở rộng” với triền miên hoạt động vui chơi giải...
Canh chua hến với khế
Canh chua hến với khế
Món canh với vị chua nhẹ của khế, vị thịt hến ngọt thanh, hòa quyện cùng mùi hành, rau răm… tạo cảm giác lạ miệng mà ngon cho bữa cơm nhà.
Một mùa xuân đầy hoa
Một mùa xuân đầy hoa
Tết Giáp Thìn tràn ngập hoa tươi, dù ở thành phố lớn hay thôn quê, miền Bắc hay Trung, Nam. Cứ như mượn hoa nói hộ lòng Xuân, giải những ẩn nén sau bao nhiêu gian khó của đại dịch, dù lùi xa song dư chấn trong kinh tế -...
Nếp mòn tháng Giêng…
Nếp mòn tháng Giêng…
Câu ca dao “Tháng Giêng là tháng ăn chơi/ Tháng Hai trồng đậu, trồng khoai, trồng cà…” có tự lâu đời, nhiều người thuộc lòng và cũng không ít người “áp dụng” để biến cái Tết Nguyên Đán thành “Tết mở rộng” với triền miên hoạt động vui chơi giải...
Canh chua hến với khế
Canh chua hến với khế
Món canh với vị chua nhẹ của khế, vị thịt hến ngọt thanh, hòa quyện cùng mùi hành, rau răm… tạo cảm giác lạ miệng mà ngon cho bữa cơm nhà.
Một mùa xuân đầy hoa
Một mùa xuân đầy hoa
Tết Giáp Thìn tràn ngập hoa tươi, dù ở thành phố lớn hay thôn quê, miền Bắc hay Trung, Nam. Cứ như mượn hoa nói hộ lòng Xuân, giải những ẩn nén sau bao nhiêu gian khó của đại dịch, dù lùi xa song dư chấn trong kinh tế -...
Những người hàng rong được nghỉ Tết
Những người hàng rong được nghỉ Tết
Ở Sài Gòn, không khó để gặp những người mưu sinh đến từ mọi miền đất nước. Cuộc sinh kế của họ chẳng có gì to tát mà chỉ đôi quang gánh hay chiếc xe đẩy… với những thức bán thật giản dị. Cận Tết, họ cần mẫn cho những...
Vị Tết xưa
Vị Tết xưa
Có một liên tưởng thú vị rằng miền Trung như chiếc đòn gánh, gánh hai đầu thúng thóc trên vai. Chỉ cần nghĩ vậy thôi, chiếc đòn gánh ấy đã cong oằn trong nỗi nhớ của mỗi người con xa quê...
Tết Nguyên đán, dịp quay về cội nguồn
Tết Nguyên đán, dịp quay về cội nguồn
Nhịp sống ngày càng tất bật rượt đuổi các nhu cầu, hội nhập, công nghệ mới, các trào lưu âm thầm thúc đẩy sự đổi thay ở mỗi con người, có khi nhích xa dần nguồn cội văn hóa, từ ngôn ngữ đến thời trang, nếp nghĩ, lễ nhạc cùng...
Chuyện nghe nhạc xuân giữa các thế hệ
Chuyện nghe nhạc xuân giữa các thế hệ
Giữa không gian vội vã của những ngày cuối năm lại vang lên các ca khúc Xuân với đủ giai điệu, làm cho phố phường thêm nhộn nhịp, lòng người lại càng rộn ràng háo hức chào đón Xuân.
Lời xin lỗi chân thành
Lời xin lỗi chân thành
Thông thường, lời xin lỗi có vẻ dễ dàng với người ở vai dưới và yếu thế hơn. Ngược lại, chẳng mấy ai dám hạ sĩ diện xuống để xin lỗi người “dưới cơ” mình. Có lẽ vì vậy mới có câu nhận định: “Người xin lỗi đầu tiên là...
Nhớ Tết… trên ghe!
Nhớ Tết… trên ghe!
Gần Tết rồi, lại nhớ những cái Tết một thời. Chút nghỉ ngơi đón Tết ở những năm đã xa, đọng hoài trong ký ức như một vết hằn kỷ niệm không thể quên…