Thứ Bảy, 13 Tháng Sáu, 2015 14:42

Đi chợ lạc – xoong

Không ít người mù mờ về ý nghĩa hai chữ lạc – xoong, tuy nhiên, nhắc đến chợ lạc  - xoong thì hầu như mọi người nghĩ đến những khu chợ bán đồ cũ đã qua sử dụng, nơi “mua của người chán bán cho người cần”. Ở Sài Gòn có nhiều khu chợ như vậy, nằm rải rác khắp nơi.

Chiếc bàn nhỏ quán cà phê cũng là nơi kinh doanh 

Độc đáo chợ trời

Có nơi tự phát mới chỉ vài ba năm nay, với vài người bán lẻ tẻ vài thứ, nhưng có chỗ đã hình thành nên những “phố” chuyên doanh, tồn tại hàng chục năm trời. Có thể kể đến những khu chợ nổi tiếng như Nhật Tảo (quận 5, nằm kế bên chợ điện máy Nhật Tảo), đường Nguyễn Kiệm (Phú Nhuận) hay Hùng Vương (quận 10)… Đến chợ, ngay từ những bước chân đầu tiên đã có thể cảm nhận một không khí riêng, rất lạ. Có gian hàng chỉ là tấm bạt hơn mét vuông trải trên vỉa hè, bày biện ít món đồ lỉnh kỉnh. Người mua đảo đi đảo lại. Ít ngôi chợ nào trong thành phố có không gian nhỏ như thế lại bán buôn đủ thứ thập cẩm, từ cái quạt điện cũ, chiếc điện thoại “đập đá”, đến con ốc vít, cục pin... Nhưng phong phú nhất vẫn là đồ điện tử cùng linh kiện đi kèm và hàng gia dụng trong nhà.

Nằm trên đường Nguyễn Kiệm, gần sát công viên Gia Định, chợ ve chai đồ cũ này thuộc dạng lâu năm nhất thành phố, chừng 30 chục năm. Hằng ngày, tầm 8 giờ sáng đến 6 giờ chiều, tấm bạt nhỏ phủ trên vỉa hè là nơi kiếm cơm của nhiều người. Như Nguyễn Hoàng Hùng cùng gia đình đã gắn bó ở đây gần 20 năm nay. Hùng cho biết, ngày trước Nguyễn Kiệm chỉ là nơi bán những đồ phụ tùng dành cho xe công nông, xe tải. Về sau người bán “khôn ra” nên họ chuyển qua kinh doanh những thứ nhỏ hơn nhưng hiện đại hơn, vì nó vừa giúp tiết kiệm sức người, vừa cho thu nhập cao, lại không kén khách.

Một cửa hàng đồ cũ trên đường Nguyễn Kiệm 

Sát nách chợ kim khí điện máy Nhật Tảo cũng có một cái chợ đã có hơn chục năm. Chợ họp trên một đoạn đường Lý Thường Kiệt, Vĩnh Viễn và trong những con hẻm nhỏ xung quanh. Ngoài những người có mặt bằng để trưng hàng trước nhà, hầu hết là dân bán dạo trên vỉa hè, số còn lại bán hàng lưu động trong những tủ đồ buộc chặt trên xe, cũng có người kêu ly cà phê rồi thuê hẳn một chiếc bàn nhựa của quán làm sạp giao dịch. “Nghề này chỉ cần vài món hàng là đã có thể hành nghề”, chị Mai Thị Định, một chủ hàng đường Vĩnh Viễn cho biết. Hầu hết người bán dạo đều từ nơi khác đến, có nhiều người tuổi đã 60 - 70. Họ đến không hẳn chỉ để bán kiếm tiền mà có khi còn vì cái thú sưu tập đồ “cũ người mới ta”, góp vui cho chợ bằng những món đồ lạ và độc. “Việc săn đồ cũ có cái thú riêng, khác hẳn với việc sưu tầm những món đồ khác. Từ trong đống đồ cũ nát kiếm ra được những món đồ chất lượng thì không gì vui bằng”, ông Nguyễn Đình Huân nói. Vậy nên dù đã ngoài 60 nhưng ông Huân với vài món đồ bằng đồng hằng ngày vẫn “dựng chòi” trong con hẻm nhỏ tại Nhật Tảo.

Mối hàng được người bán lấy về từ những người thu mua ve chai là chủ yếu, cũng có những thương lái mua về rồi bán lại cho chủ hàng, hay đồ trong nhà loại bỏ người ta cũng mang ra kiếm chút đỉnh… Bên cạnh những sạp hàng bán buôn đủ thứ, nhiều người chọn cho mình một mặt hàng đặc trưng làm thế mạnh riêng. Có người chuyên về điện thoại cùng những vật dụng đi kèm; người thì đồng hồ, máy tính; người khác lại chuyên đồ đồng, sưu tầm đồ cổ… Nhưng nhìn chung, muốn mua đồ gia dụng cũ, nếu rành hãy đến chợ lạc – xoong.

Thú vui đi chợ lạc - xoong

Điều thú vị nhất ở những chợ trời này là người mua thoải mái lựa hàng rồi trả giá, không mua chỗ này thì qua chỗ khác, không có chuyện tranh giật khách của nhau. Sau khi thỏa thuận, hàng hóa trao tay, vài ngày sau phát hiện hàng bị hư người mua vẫn có thể đổi, trả hàng bình thường nhưng khi đó phải chịu một khoản lỗ, gọi là chi phí đổi trả, có khi lên đến 30%. Vì là chợ đặc trưng nên người mua hầu như chỉ toàn đàn ông trong khi người bán không ít là phụ nữ. Người bán đa số là những “tay” đã hành nghề lâu năm, chỉ cần nhìn qua biết hàng còn giá trị hay không. Hùng thật thà rằng, dù là chợ ve chai nhưng người bán chỉ khoái và nể những người mua sành sỏi. Chỉ một câu hỏi của khách cũng đủ để người bán ‘’đo’’ được khách mua thật hay chỉ hỏi chơi, khách có ‘’góc cạnh’’ hay chỉ là “gà mờ”. Từ đó để chốt giá khác nhau. “Vì khách nào giá ấy”, Hùng đáp tỉnh queo. 

Chỉ cần tấm bạt trải trên vỉa hè đã trở thành điểm mua bán 

Giá cả ở chợ nhìn chung dễ chịu, rẻ hơn nhiều so với đồ mới ngoài tiệm nhưng chất lượng có khi còn “ăn đứt”, vì có nhiều thứ là hàng Mỹ, Nhật... Nhiều thứ đinh ninh phải bỏ đi như yên xe đạp cũ, cái máy đánh chữ xưa vẫn được bày bán. Bởi ở chợ lạc – xoong người bán luôn theo phương châm bán đủ thứ có thể, hàng người này loại nhưng có khi người khác cần tới. Ví như bàn chải đánh răng hư dành cho thợ điện tử vệ sinh máy móc, người mới học nghề thường mua những bảng điều khiển điện tử đã sử dụng về mày mò, tìm hiểu… Nhiều khi không có hàng nhưng biết khách có yêu cầu, người bán sẽ giới thiệu qua những hàng bên cạnh.

Khách đi chợ cũng đủ mọi thành phần, bên cạnh người có nhu cầu mua về sử dụng cũng có những người đến đây để săm soi, lục lọi kiếm tìm những thứ cũ sì để sưu tầm, để trưng bày trong nhà, tại cửa hàng, quán cà phê…, hay đơn giản chỉ đến sờ sờ, mó mó cho đỡ ghiền. Anh Vũ Văn Quang, một người mua hàng tại đường Nguyễn Kiệm nói rằng: “Mỗi khi có nhu cầu thường ra đây kiếm, chỉ khi nào không kiếm được thứ ưng ý mới vào những cửa hàng đồ mới để mua. Vì nếu biết cách chọn trong đống đồ bỏ đi đó nhiều thứ còn tốt chán”. Có lẽ xuất phát từ thú vui tao nhã đó nên ngày nay, có nhiều quán cà phê cũng trưng bày những đồ ve chai để lôi kéo khách, nhiều trang mua bán trực tuyến (online) được mở ra chỉ để bán những đồ second hand (đã qua sử dụng). Được Hùng giới thiệu, tôi gặp Thanh (Mười Thanh), một “tay” chơi đồ cũ thứ thiệt. Thanh cho hay, dạo trước mỗi ngày chỉ cần dạo quanh các chợ, từ trong đống đồ cũ nát đó bao giờ cũng tìm được những thứ có giá trị, không về chất lượng thì cũng về thời gian. “Vì trước những chủ hàng còn là những tay “gà mờ” nên nhiều khi có những thứ giá trị mà họ không biết. Nhưng giờ đây, không chỉ chủ tiệm mà cả người mua ve chai đã “khôn ra” nên việc kiếm được những món hàng chất lượng là điều không thể…”, Thanh lý giải.

Những tủ hàng di động 

Sự có mặt của những khu chợ ve chai không chỉ giúp hàng trăm con người kiếm cơm hằng ngày, mà còn có cái hay riêng là giúp cho nhiều người mua được những món hàng với giá rẻ. Tuy vẫn còn đó những bất cập như lấn chiếm vỉa hè, hẻm phố làm điểm kinh doanh, gây cản trở giao thông giờ cao điểm, mất mỹ quan đô thị, đồ bày bán đôi lúc không rõ nguồn gốc, nhưng không thể phủ nhận, chợ lạc – xoong vẫn tạo cho mình những nét đặc trưng riêng biệt, góp phần làm phong phú gương mặt Sài thành.

VÕ QUỚI

 

 

Ý kiến bạn đọc ()
Tin khác
Xem thêm