Phát triển, công nghiệp hóa, phải làm nhiều thứ, trong đó có bê tông hóa: chỗ nào cũng thấy xi măng cốt thép; tre nứa, đất cát... như vơi dần. Âu đấy cũng lẽ thường của sự vận động, như nhà thơ Tú Xương từng nói đến trong bài thơ “Sông Lấp” nổi tiếng, cái cũ phai dần...
 |
Nhưng bê tông hóa, xi măng hóa có khi quá đà, “hóa” cả ở những chốn nơi không cần, thậm chí đại kỵ vì nó phá vỡ giá trị tự nhiên của cảnh quan hay công trình kiến trúc. Chuyện đáng tiếc này dường như đang xảy ra khắp nơi như “trào lưu” tàn phá cái đẹp tự nhiên: Có chỗ phục dựng các kiến trúc cổ, thay gỗ bằng xi măng, có thể thấy ngay chốn cung đình Huế; rồi vân du lên Ngọa Vân Am trên núi cao ngoài Quảng Ninh, cũng thấy xi măng khắp nơi, từ bậc thang dẫn lên đỉnh cao nơi có công trình cổ ghi dấu ấn thiền sư Trần Nhân Tông tốn không biết nhiêu xi măng cát đá, đến các công trình khác cũng ngốn nhiều vật liệu... Trúc thành rừng, suối róc rách chảy mát lạnh hơi sương, nếu có lối sỏi “trải” thì đường lên đỉnh núi linh thiêng thơ mộng và đẹp biết bao, như một bản nhạc hòa quyện từng nốt nhỏ, thay vì thi công kiểu bê tông hóa, bởi riêng việc chuyện chở vật liệu đã phá vỡ nhiều môi trường tự nhiên nơi đây. Cũng biết rằng chọn giải pháp lối làm sỏi công phu nhiều hơn giải pháp bê tông hóa, nhưng để đẹp đôi khi phải chịu cực.
Ngược về cực Nam, hòn Đá Bạc ở Cà Mau nhỏ xíu nhưng xây xi măng hết thảy lối đi trên cao dưới thấp, trước nhất là chiếc cầu dài dẫn từ đất liền ra hai hòn đảo nhỏ rất thô nặng. Đảo vắng teo, khách sạn nhà hàng ế ẩm, mà thực sự không thấy nhiều cái đẹp tự nhiên. Nếu người ta thận trọng và kỳ công xây dựng lối đi bằng sỏi nhỏ, và khai thác du lịch bằng những chiếc thuyền nan nhỏ nối đất liền và đảo, có thu hút hơn và bảo vệ môi trường tốt hơn không? Tiếc.
Một công viên tôi khá thích với nhiều cây đẹp và chăm sóc tốt, nhưng rồi người ta cũng điểm tô chằng chịt lối đi y chang vỉa hè, vỡ hết! Sao không nghĩ đến một lối sỏi nhỏ và chỉ một mà thôi?
Mơ về lối sỏi ngày xưa...
NGUYỄN THÀNH CÔNG
Bình luận