Cháy lớn ở nhà thờ 249 năm tuổi tại California

Nhà thờ San Gabriel, biểu tượng của đức tin, chứng nhân lịch sử và hiện thân cho cuộc đấu tranh chống áp bức từ hơn 2 thế kỷ, vừa bị cháy vào cuối tuần qua.

Một vụ cháy lớn vào ngày 11.7 đã xảy ra tại ngôi thánh đường từ thế kỷ 18 ở TP San Gabriel thuộc Tổng Giáo phận Los Angeles (bang California, Mỹ), cách Los Angeles khoảng 17 km về hướng đông bắc. Ðức cha Jose Gomez, Tổng Giám mục Los Angeles, gọi vụ cháy tại nhà thờ Truyền giáo San Gabriel, do thánh Junipero Serra (1713-1784) sáng lập, là “hành động hủy hoại”.

Ðám cháy vào rạng sáng

Vụ cháy bắt đầu từ rạng sáng 11.7, vào khoảng 4 giờ. Chuông báo cháy vang lên vào 4 giờ 24, và vào thời điểm các đội cứu hỏa địa phương đến được hiện trường, khói lửa đã bốc lên ngùn ngụt, đe dọa di tích lịch sử quan trọng của California. Khi họ tìm cách xông vào ngôi thánh đường để dập lửa, các phần mái và trần nhà bắt đầu sập xuống.

Theo báo Los Angeles Times, khoảng 80 lính cứu hỏa cùng với 2 xe chữa cháy đã chống chọi với lửa đỏ suốt gần 3 giờ. Trong giai đoạn ban đầu của vụ cháy, lính cứu hỏa nỗ lực di dời các cổ vật lịch sử và một số tác phẩm nghệ thuật khỏi nhà thờ. Một khi dập được lửa ở phần mái, lính cứu hỏa một lần nữa tiến vào nhà thờ và tìm cách chặn đứng nguy cơ đám cháy lan rộng gần bàn thờ, giải cứu những đồ vật và đồ nội thất có từ cuối thế kỷ 18. Viện bảo tàng liền kề cũng thoát khỏi sức tấn công hung hãn của lửa đỏ nhờ có sự can thiệp kịp thời của lực lượng chữa cháy.

Ðại úy Antonio Negrete, phát ngôn viên sở cứu hỏa địa phương, mô tả lại cảnh tượng đau lòng khi thấy nhà thờ trong vòng vây của lửa đỏ. “Phần mái của nhà thờ hoàn toàn bị đốt trụi, và phần bên trong dẫn đến bàn thờ đều bị phá hủy”, ông Negrete kể. Dù lửa đã được dập tắt, các chuyên gia lo lắng không rõ cấu trúc tổng thể của nhà thờ có thể chịu đựng sau trận hỏa hoạn hay không. “Chúng tôi sẽ cử các kỹ sư tiến vào nhà thờ và tiến hành thẩm định liệu có thể gia cố một số bức tường để duy trì hiện trạng như trước đây”, phát ngôn viên sở cứu hỏa cho biết.

Theo bà Adrian Marquez Alarcon, phát ngôn viên Tổng Giáo phận Los Angeles, may mắn là nhà thờ đang trải qua quá trình trùng tu nhằm chuẩn bị lễ kỷ niệm 250 năm, những bức tranh cổ và đồ đạc quý giá nhất đã được chuyển khỏi ngôi thánh đường trước khi vụ cháy xảy ra. Bên cạnh đó, bàn thờ chính, nơi chứng kiến nhiều thế hệ người California cầu nguyện, vẫn còn nguyên vẹn.

Những nhà thờ truyền giáo làm nên California

Ðức cha Jose Gomez đã đến hiện trường vào sáng cùng ngày. Chia sẻ trên mạng xã hội Facebook, vị chủ chăn viết: “Tôi thức dậy lúc trời chưa sáng, và nghe được tin rằng nhà thờ Truyền giáo San Gabriel thân thương, do thánh Junípero Serra sáng lập vào năm 1771, đang bị cháy. Tạ ơn Chúa không có ai bị thương. Tôi có mặt để cầu nguyện với các tín hữu. Phần mái đã bị phá hủy hoàn toàn và bên trong nhà thờ cũng bị tổn hại nặng nề. Khẩn cầu thánh Junípero, xin ngài hãy cầu nguyện cho thành phố này, tiểu bang này, và đất nước mà ngài đã giúp sáng lập”.

San Gabriel là nơi đánh dấu sứ mệnh truyền giáo thứ tư của thánh Junípero Serra, vị linh mục dòng Phanxicô tổng cộng đã góp công lập 21 điểm truyền giáo trên khắp California. Chính thức đưa vào hoạt động từ tháng 9.1771, nhà thờ đã chứng kiến hơn 25.000 lễ rửa tội được tổ chức tại đây từ năm 1771 đến 1834, biến nơi này thành điểm nổi tiếng nhất trong chuỗi các nhà thờ do thánh Serra sáng lập.

Nhà thờ trước khi bị cháy

Trong cuộc đời truyền đạo của mình, thánh Serra đã giúp cải đạo hàng ngàn thổ dân tại California và dạy cho họ những cách thức làm nông mới. Nhiều địa điểm truyền giáo của thánh nhân hình thành lõi hạt nhân của các thành phố lớn nhất tiểu bang ngày nay, như San Diego, San Francisco và Los Angeles. Là người đấu tranh cho quyền lợi của người da đỏ và lên tiếng vận động không mệt mỏi vì quyền con người, ngài thường xuyên lâm vào tình trạng đối đầu với chính quyền Tây Ban Nha. Ðức Giáo Hoàng Phanxicô đã tuyên thánh vị linh mục trong chuyến tông du Mỹ vào năm 2015. “Thánh Serra luôn đấu tranh cho cộng đồng bản địa, bảo vệ những con người này khỏi những kẻ đối xử tệ bạc và ngược đãi họ”, Ðức Thánh Cha giảng trong lễ tuyên thánh.