Chơi sang hay thụt lùi

Gần đây trên truyền thông đưa tin nhiều về việc hưởng thụ của giới trẻ. Một số em bỏ học hay tuyệt thực để buộc bố mẹ mua sắm cho các em những món đồ yêu thích như điện thoại, máy tính, xe máy… Tâm lý thích dùng hàng đắt tiền đã thành một bệnh tâm lý trong xã hội hiện đại, nhiều khi đến mức độ nguy hiểm.

Nhiều người Tây sang Việt Nam ngạc nhiên hết sức về lối tiêu dùng của người Việt. Họ đã đọc qua báo chí về một Việt Nam nghèo nàn, lạc hậu, ấy vậy mà những gì họ thấy tại chốn đô thị phồn hoa đó là cảnh người Việt uống bia thay nước, sử dụng rượu đắt tiền tại bar, đi những chiếc “xế khủng” và hầu như thanh niên dùng toàn điện thoại thời thượng !

Dễ nhận thấy, những dòng điện thoại iPhone 6, Galaxy7 vẫn bán rất chạy tại thị trường Việt Nam, cho dù giá của nó tới hàng chục triệu đồng. Thuế tiêu thụ đặc biệt có cao đến mấy, nhiều dòng xe siêu sang vẫn được nhập về nước để thỏa mãn khách hàng. Những show diễn của các ca sĩ nổi tiếng vẫn luôn cháy vé, mà mỗi vé VIP có thể lên tới vài triệu. Những chuyện này diễn ra rất bình thường trong một đất nước đang phát triển, nền kinh tế chậm đà tăng trưởng và vẫn phải sử dụng nhiếu vốn vay từ ODA để xây dựng hạ tầng, đẩy lùi nghèo đói. Vậy vấn đề đặt ra là tinh thần thời đại của giới trẻ ngày nay là gì, có kiên tâm khổ luyện, kiên nhẫn học hỏi, tiết kiệm và ý chí như thanh niên Nhật Bản, Hàn Quốc từ thế kỷ trước để bứt phá đi lên, làm cho xã hội giàu mạnh, đất nước phồn thịnh sau một vài thập niên ?

Trải qua chiến tranh và thời kỳ bao cấp đầy khó khăn, với những thành tựu đổi mới toàn diện đất nước, phải thừa nhận kinh tế, xã hội nước ta đã thay da đổi thịt rất nhiều. Nhưng những ô tô thời thượng, những chiếc điện thoại đắt tiền, những kiểu sinh hoạt Âu Mỹ khác lạ, liệu có phải là thành quả của phát triển, hay chỉ là sự đua đòi theo lối sống tiêu thụ, đang lên ngôi ở đất nước chủ yếu làm nông nghiệp và bán rẻ các tài nguyên?

Chủ nghĩa tiêu dùng của bộ phận người giàu đã kéo theo nhiều lớp trẻ học hỏi lối sống đua đòi, hưởng thụ và thực dụng. Nó là căn bệnh của xã hội đang phát triển, làm giảm đi sự yêu thích lao động, cần cù sáng tạo của không ít người trẻ.

Ngô Quốc Đông