Cùng tạo dựng nền Văn hóa chăm sóc

Trong sứ điệp Ngày Thế giới Hòa bình năm 2021 được công bố vào ngày 17.12.2020, Ðức Thánh Cha Phanxicô đã mời gọi kiến tạo một nền “văn hóa chăm sóc”. Ngài đã diễn giải rất chi tiết cũng như mời gọi tất cả mọi người cùng hỗ trợ nhau, sẵn sàng quan tâm, hàn gắn, nâng đỡ, sẻ chia… cho nhau. Theo đó, “văn hóa chăm sóc” không phải là điều xa xôi và có muôn hình muôn cách thể hiện.

BẰNG LỜI NÓI VÀ VIỆC LÀM

Anh Thái Nguyên Trường (Gx Xuân Hòa, GP Cần Thơ): “Mong sao chúng ta không bao giờ khuất phục trước cám dỗ coi thường người khác, đặc biệt là những người túng thiếu nhất, rồi ngoảnh mặt làm ngơ. Thay vào đó, có thể hằng ngày nỗ lực cách cụ thể và thiết thực, để hình thành một cộng đồng bao gồm các anh chị em biết đón nhận và chăm sóc lẫn nhau”. Tôi ấn tượng nhất ở đoạn này trong sứ điệp của Ðức Thánh Cha. Chúng ta dễ rơi vào trạng thái tự kiêu, rồi khinh bỉ, coi thường người khác, biểu hiện nhiều phương diện. Có thể tôi hơi nhạy cảm nhưng với tôi, nói về người khác trong sự mỉa mai đã là một sự coi thường. Chăm sóc thật sự là biết vị tha, biết hiểu cho người. Nếu chúng ta ít nói lời ngọt ngào, dễ nghe cho nhau, thì hãy nói nhiều hơn. Rồi tập mở lòng, đối xử tốt với nhau, từ những việc nhỏ nhất. Chăm sóc tha nhân còn là chu toàn bổn phận, không trễ nải trách nhiệm của mình. Và, thay vì liếc mắc hay bĩu môi với người khác thì hãy dành cho đối phương nụ cười, lời nói dễ nghe và cử chỉ thân thiện, phát xuất nơi trái tim biết rung động và giàu tình người mà Chúa trao cho ta.

KHÔNG GÂY TỔN THƯƠNG

Chị Phan Thùy Trâm (Gx Bình Thuận, TGP TPHCM): Khi tôi biết về sứ điệp hòa bình mới liền nảy sinh nhiều suy nghĩ về những mối dây tình cảm, các mối quan hệ trong gia đình, xã hội. Trong cuộc sống, trong môi trường làm việc của mình, đôi khi tôi cũng không tránh khỏi những xung đột, cạnh tranh. Ðiều này có thể là do ai đó không hợp ý với mình, dẫn đến những mâu thuẫn, bất hòa. Thực sự thì tôi không muốn giữ khư khư nỗi bực dọc trong người nên khi cơn giận đi qua, tôi cũng muốn làm hòa với mọi người. Tôi học được rằng để bình thường hóa một mối quan hệ đang bị xung khắc thì cũng cần phải cố gắng vượt qua tự ái cá nhân, cái tôi cố chấp để gỡ bỏ những rào cản gây chia rẽ. Muốn phá bỏ rào cản thì cần phải thể hiện sự quan tâm chăm sóc với những người quanh mình. Chăm sóc không chỉ là bằng hành vi mà còn bằng tinh thần, nói những lời nhã nhặn, động viên, góp ý chân thành, thay vì nói những lời gây tổn thương cho người người khác.

TỪ KHÓA CỦA YÊU THƯƠNG

Bà Nguyễn Thị Giả (Gx Ða Minh, GP Xuân Lộc): Ðầu năm mới, được biết đến một thông điệp đầy tình yêu thương sau một năm nhiều lo toan, mất mát, tôi thấy nhẹ lòng. Diễn đạt một cách giản đơn, tôi quan niệm cách thể hiện tình yêu thương, sự tôn trọng giữa con người với nhau chính là một nét văn hóa. Ðức Thánh Cha đã gọi tên rất hay là “văn hóa chăm sóc”. Tôi nghĩ đơn giản những từ như xin lỗi, cảm ơn, xin phép… khi được sử dụng thường xuyên, dùng đúng ngữ cảnh cũng thể hiện được sự yêu thương, chăm sóc rồi. Ðối lập với chăm sóc hay sự quan tâm chính là sự thờ ơ. Có lẽ chúng ta nếu còn có thể nhớ đến nhau, vì nhau, liên đới với nhau, việc dẹp bỏ những thờ ơ sẽ giúp cuộc sống đẹp hơn rồi.

LAN TỎA TỪ GIA ÐÌNH

Anh Nguyễn Minh Sang (Gx Phú Sơn, GP Xuân Lộc): Gia đình chính là nơi mà mỗi người có thể cảm nhận niềm vui, tình yêu thương khi được chăm sóc và dần dần học cách chăm sóc người khác. Khởi đầu từ việc chăm sóc cho những người thân xung quanh mình trong những việc nhỏ mỗi ngày, qua đó, mỗi cá nhân biết cảm thông, chia sẻ và liên kết với nhau nhiều hơn. Tôi có một người quen, anh ấy thường tham gia các chương trình thiện nguyện và đưa theo cậu con trai đi cùng. Vừa rồi, khi đến thăm nhà anh, tôi nhận thấy sự thay đổi rõ rệt trong cách cậu bé cư xử, nói chuyện. Dường như cậu bé nghịch ngợm lúc trước đã trưởng thành hơn, biết yêu quý cha, yêu quý gia đình nhiều hơn. Ðó là một ví dụ cụ thể mà tôi được thấy và từ đó rút ra kinh nghiệm trong việc nuôi dạy con gái tôi. Cha mẹ luôn là người thầy, là tấm gương, là người hướng dẫn sự phát triển của một đứa trẻ từ khi bé mới lọt lòng cho đến những ngày trở thành một công dân, một Kitô hữu thực thụ.

LÒNG TRẮC ẨN THÔI THÚC “LÊN ÐƯỜNG”

Thầy Antôn Nguyễn Hữu Công (Hội Thừa sai Việt Nam): Trong sứ điệp Ngày Thế giới Hòa bình năm 2021, Ðức Thánh Cha Phanxicô nói về việc tạo dựng, và lưu ý ơn gọi của chúng ta là chăm sóc con người, chăm sóc vũ trụ để dẫn đến sự bình an, hòa bình. Ở cuộc sống thực tại, con người luôn đặt mình trong mối tương quan xã hội, nên mỗi người cần quan tâm đến người khác và cũng cần được người khác quan tâm mình. Nói đến mối tương quan mật thiết này, tôi nghĩ đến hình ảnh Chúa Giêsu động lòng trắc ẩn khi thấy chiều về mà dân chúng bơ vơ như đoàn chiên không người chăn dắt, Ngài đã nói với các môn đệ: “Các con hãy cho họ ăn đi”. Hình ảnh đó đã thôi thúc tôi cùng với một số anh chị em trong nhóm thiện nguyện lên đường đến với đồng bào ở vùng sâu, vùng xa, qua những lần tổ chức vui Trung Thu, lễ Tết... Còn nhớ, khi giúp xứ ở giáo phận Phú Cường, khi đến thăm các gia đình, tôi được gặp gỡ một hộ dân có 3 con nhỏ, cư ngụ trong một ngôi nhà tạm bợ, phía trên mái dột, phía dưới vách trống, bên trong là 2 - 3 chiếc giường được ghép lại bằng những cây tre mộc mạc. Lần khác, tôi đến thăm một gia đình có 3 con, người vợ đang mang thai bé thứ tư, sống trong một căn nhà ẩm thấp. Ðêm về, nằm trong chăn ấm, lòng tôi không thể yên khi nghĩ đến những đứa trẻ chịu cảnh lạnh lẽo trong căn nhà trống, nghĩ đến người thai phụ sinh con trong căn nhà ẩm thấp khi đang mùa mưa gió, sẽ ra sao? Bản thân không có điều kiện, nên tôi đã mời gọi một số anh chị em chung tay, giúp họ sửa chữa ngôi nhà cho tươm tất hơn, để che chắn lạnh giá. Có thể nói, những giấc ngủ ấm áp, an lành của họ, cũng là niềm vui của những người được góp phần nhỏ bé đến những người cần giúp.

Nhóm phóng viên (thực hiện