Đức Hồng y GB Phạm Minh Mẫn và những ngày tháng nghỉ hưu

Ngày 22.3.2014, Ðức Hồng y Tổng Giám mục Gioan Baotixita Phạm Minh Mẫn khép lại trọng trách chủ chăn Tổng Giáo phận TPHCM ở tuổi 80. Từ đó, ngài bước vào những ngày hưu dưỡng âm thầm và bình dị…

Đức Hồng y bình dị lúc về hưu

Thật ra thì vị mục tử vẫn luôn dõi theo đoàn chiên của mình. Không chỉ ở Sài Gòn mà dường như tất cả mỗi nơi từng kinh qua mục vụ, ngài đều dành cho tình cảm sâu sắc. Về hưu, Đức Hồng y nhiều lần quay lại những miền đất ấy, từ các xứ đạo nhỏ bé ở địa phận Cần Thơ - nơi ngài phát xuất ơn gọi, đến đất Mỹ Tho của những năm đầu Giám mục. ĐHY thăm các dòng tu, những người bạn cũ, trò cũ, những giáo hữu thân thương... Nét điềm đạm, thân tình của ngài để lại ấn tượng trong nhiều người. Linh mục Carôlô Hồ Bặc Xái, Tổng Đại diện GP Cần Thơ cũng là một trong số những học trò của ĐHY chia sẻ: “Đức Hồng y là người thầy đáng kính. Xuyên suốt trong đường hướng mục vụ của ngài là sống tinh thần đối thoại, yêu thương. Dẫu tuổi cao nhưng cha nhớ rất rõ nhiều chuyện xưa cũ. Gặp cha sẽ nhận thấy tình cảm và sự quan tâm ân cần của ngài. Với các linh mục, Đức Hồng y là tấm gương phục vụ”. Mới đây nhất, hồi tháng 11 rồi, trong thánh lễ tạ ơn khánh thành nhà thờ Đông Quang, hạt Hóc Môn, phần cuối lễ, cha chánh xứ Giuse Phạm Đình Đại chia sẻ hình ảnh xúc động về vị mục tử: “Vào một buổi tối Chúa nhật bất ngờ gần đây, Đức Hồng y đã tới nhà thờ, chống gậy đi thăm giáo xứ xa xôi dù trời đang mưa tầm tã. Cử chỉ đó nói lên tình thương và sự quan tâm của Đức Hồng y là to lớn biết chừng nào!”. Cũng vậy, nhiều lần vị Giám mục hưu đã chẳng ngại đường xa đi thăm các giáo điểm vùng ven mới mở để dặn dò, chia sẻ với giáo hữu chuyện đời - chuyện đạo. Đức Hồng y còn thường xuyên hiện diện trong những buổi lễ quan trọng của các cộng đoàn cách nhẹ nhàng. Về hưu, nhưng xem ra nghĩa tình vẫn tròn vành.

Những chuyến viếng thăm bất chợt của vị Hồng y tuổi ngoại bát tuần

Một ngày của vị Hồng y 85 tuổi, chân đi đã run rẩy vẫn như thuở đầu mới đi tu học, được khởi sự bằng giờ kinh. Trong căn phòng ấm cúng ở Trung tâm Mục vụ TGP TPHCM, ĐHY được các thầy dòng Mẹ Chúa Cứu Chuộc kề cận, giúp đỡ. Sáng, 5 giờ rưỡi, chào ngày mới, cha cử hành thánh lễ nơi bàn thánh chỉ với hai người. Theo lời của thầy Romualdo Maria Trần Xuân Điệp (CRM), người trực tiếp chăm sóc Đức Hồng y, thì ngài vẫn đọc sách nhanh và chuẩn: “Tuy chỉ có hai cha con cùng dâng lễ nhưng Đức Hồng y vẫn giảng lễ. Ngài chia sẻ theo bài Tin Mừng phụng vụ nhưng nổi bật hơn các chủ đề được thường xuyên nhắc đến là đức bác ái, yêu thương, sống phục vụ để làm chứng nhân Lòng Chúa Thương Xót, và bổn phận truyền giáo của Kitô hữu được dặn dò tới lui”. Đối với tu sĩ trẻ này, ấn tượng về ĐHY còn là một chủ chăn tế nhị, chỉn chu và giản dị, không bao giờ để người khác cảm thấy khó chịu hay bị làm phiền. Rất chân chất, thầy Điệp cho biết: “Ban đầu, khi được bề trên sai phụ việc, chăm sóc cho Đức Hồng y tôi thấy rất sợ, vì nhiệm vụ nặng nề, e mình không hoàn thành tốt, nhưng khi gắn bó với ngài tôi cảm nhận được sự ấm áp, thân tình và rất thoải mái. Gần bên mục tử dày dặn kinh nghiệm như cha, cho tôi nhiều bài học quý báu trong chính kinh nghiệm cầu nguyện và ngay cả cách sống”. Trưa, sau khi dùng cơm, Đức Hồng y nghỉ một khoảng ngắn đến độ 2 giờ chiều. Lúc này, ngài đọc sách thiêng liêng. Trong sinh hoạt, vị Hồng y dùng bữa chung với các cha giáo nội trú ở TTMV. Và như lời kể của người phụ tá thì cha “chưa hề trễ giờ trong các việc”. Ngày Chúa nhật, Đức Hồng y Gioan Baotixita dâng lễ cho một số tín hữu, trong đó có nhóm doanh nhân Công giáo thường xuyên được ngài đồng hành. Trong một ngày, để giữ sức khỏe luôn tốt, vị chủ chăn rất hay đi dạo quanh sân Trung tâm Mục vụ, hít thở khí trời trong lành. Thỉnh thoảng trong những buổi tối, cha còn tự thưởng cho mình chuyến “vi hành” Sài Gòn. Và có lẽ trong những chuyến đi ấy, đã có lần ngài bất chợt ghé thăm giáo xứ Đông Quang làm nhiều người “bất ngờ”, như lời chia sẻ của cha Giuse Đại.

Tiếp xúc với Đức Hồng y GB Phạm Minh Mẫn, người ta còn dễ nhận ra ở cha một nét hiền lành và từ tốn hệt như ông già Nam bộ. 85 tuổi, 26 năm Giám mục và 54 năm linh mục với biết bao miệt mài, giờ đây những ngày cuối của hành trình dường như vị mục tử vẫn hướng lòng về đoàn chiên, lặng lẽ…

Anh Nguyên