Giảng dạy đạo đức tại các cộng đồng tôn giáo

Sáng 14.9.2019, Trung tâm Nghiên cứu Ðạo đức phối hợp với Trung tâm Nghiên cứu Tôn giáo, Trường Ðại học Khoa học xã hội và nhân văn TPHCM tổ chức tọa đàm khoa học “Giảng dạy đạo đức tại các cộng đồng tôn giáo ở miền Nam Việt Nam: Thực tiễn và nghiên cứu”.

Buổi gặp gỡ diễn ra dưới sự chủ trì của TS. Dương Hoài Lộc và PGS.TS Nguyễn Công Lý, Giám đốc và phó Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Tôn giáo; PGS.TS Huỳnh Ngọc Thu, Trưởng Khoa Nhân học và sự tham dự của đại diện các tôn giáo, các nhà nghiên cứu, nhà khoa học. Linh mục Phêrô Phan Khắc Từ, Chủ tịch UBÐKCGVN TPHCM, cũng đã đến trao đổi và gởi bài tham luận.

Ảnh: HL

Tại buổi tọa đàm, các đại biểu cùng nhìn lại một số vấn đề về lý thuyết đạo đức tôn giáo và thực tiễn giảng dạy đạo đức tôn giáo tại các cộng đồng ở miền Nam. Trong phần chia sẻ, Thạc sĩ Lữ Văn Châu, Tổng Biên tập tạp chí Cao Ðài cho biết, nhìn chung các cộng đồng tôn giáo Phật giáo, Công giáo, Cao Ðài, Hòa Hảo… đã tích cực giáo dục đạo đức cho người đạo, nhất là bồi đắp cho thanh thiếu niên. Tuy nhiên, thực tế cho thấy ở lớp trẻ vẫn xảy ra tình trạng bạo lực học đường, đạo đức xuống cấp với nhiều biểu hiện, trẻ dễ bị tiêm nhiễm những điều xấu, thực hiện hành vi xấu, trái với thuần phong mỹ tục. Ðiều này đặt ra vấn đề về việc phải thay đổi phương pháp giảng dạy đạo đức: “Rõ ràng, việc giáo dục đạo đức cho học sinh cần phải có sự phối hợp giữa nhà trường, gia đình và xã hội. Cần vận dụng những giá trị tốt đẹp của đạo đức tôn giáo để giáo dục nhân cách thì mới đạt hiệu quả tốt”.

Sư cô Thích Nữ Thánh Tâm, Ủy viên Ban Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam TPHCM trình bày đề tài: “Thử bàn về phương pháp truyền đạt đạo đức của Phật giáo trong thời đại mới”. Theo sư cô, đối với Phật giáo, niềm tin của Phật tử rất tự do nhưng việc giữ giới rất nghiêm khắc. Phương pháp truyền đạt của Phật giáo không chỉ là khẩu giáo mà bao gồm thân giáo và ý giáo. Những hành vi, lời nói, suy nghĩ đi ngược lại chuẩn tắc của đạo đức, giới luật sẽ khiến tự thân khổ đau, phiền não. Việc truyền đạt đạo đức cho giới trẻ ngày nay là một nhu cầu cấp thiết, một mặt giúp mọi người có thể thực hành, tìm được an lạc trong xã hội nhân sinh; mặt khác giúp xã hội giảm bớt những vấn đề mà nguyên nhân của nó phát sinh từ lối sống ích kỷ của con người. Còn Ðại đức Thích Thiện Huy, Phó Trụ trì chùa Long Phước Ðiền, Ðồng Nai nêu quan điểm giới trẻ hiện nay dễ rơi vào tình trạng mất cân bằng cuộc sống, nhiều trường hợp còn suy thoái đạo đức, không tìm được niềm vui đích thực, không hướng đến lý tưởng cao đẹp. Trước tình hình này, hệ thống các tự viện Phật giáo trên toàn quốc, với mong muốn dùng các giá trị đạo đức Phật giáo và ứng dụng các giá trị cao đẹp đó để rèn luyện giới trẻ, đã mở ra các khóa tu mùa hè cho giới trẻ tham dự và được hưởng ứng rất đông. Có khóa tu hơn 3.000 bạn trẻ tham gia.

Trong khi đó, tham luận “Giáo dục đạo đức trong cộng đồng Công giáo, đặc biệt ở các trường tư thục Công giáo tại miền Nam Việt Nam” của linh mục Phêrô Phan Khắc Từ đã chỉ ra tính toàn diện của nền giáo dục Kitô giáo, đề cập đến vấn đề giáo dục trong cái nhìn của Giáo hội Công giáo sau Công đồng Vatican II; hoạt động giáo dục, giảng dạy đạo đức của các trường Công giáo tại miền Nam xuyên suốt tiến trình lịch sử. Ngày nay, hầu như ở mỗi giáo xứ đều có thánh lễ riêng cho thiếu nhi, các linh mục chú trọng giáo dục nhân cách cho các em. Ngay trong gia đình và tổ chức đoàn thể dành cho giới trẻ trong giáo xứ, giáo phận, dòng tu cũng được đẩy mạnh đào tạo, huấn luyện các kỹ năng, tạo điều kiện để thế hệ trẻ phát triển toàn diện. Cha nhận định: “Việc giáo dục đạo đức trong cộng đồng các tôn giáo ít nhiều bị giới hạn vì môi trường giáo dục chính quy qua trường lớp chưa được mở rộng. Dù như thế, rèn luyện đạo đức cho con người đến hoàn thiện là mục đích của các tôn giáo chân chính. Nền giáo dục Công giáo muốn con người lớn lên trong tình yêu thương, sống theo gương Chúa Giêsu, phục vụ tha nhân vô vị lợi, đặc biệt là những ai đang rơi vào cảnh bất hạnh, đau khổ, bị con người loại trừ”.

Hùng Luân