Lắng nghe trẻ em

Ngày 25 và 26.5.2024 tới đây sẽ là Ngày Trẻ em Thế giới lần thứ nhất, được cử hành tại Rome và các giáo phận trên thế giới. Ý tưởng Ngày Trẻ em Thế giới nảy sinh từ ngày 6.11.2023, khi Đức Thánh Cha gặp gỡ khoảng 7.500 em thiếu nhi tại Đại thính đường Phaolô VI. Sau đó vào ngày 8.12, ngài đã công bố thiết lập ngày này, nhằm làm cho cuộc gặp gỡ giữa Đức Giáo Hoàng và trẻ em trở thành một sự kiện thường xuyên.

Trong cuộc hội ngộ ngày 6.11.2023, Đức Thánh Cha đã trả lời nhiều câu hỏi của các trẻ đến từ 84 quốc gia, trong đó có 5 trẻ đến từ Việt Nam. Những câu hỏi đã chạm đến trái tim của những người lớn, buộc người lớn phải suy nghĩ đặt câu hỏi về thế giới, về cuộc sống và về hành tinh của nhân loại. Có thể kể đến câu hỏi của một em 9 tuổi đến từ Brazil: “Đức Thánh Cha có nghĩ là thiếu nhi chúng con cứu được thế giới không?”. Đức Thánh Cha đã trả lời: “Đương nhiên là được, bằng tất cả sự đơn giản của chúng con. Nếu chúng ta hủy diệt thế giới tức là chúng ta hủy diệt chính bản thân mình. Vì trái đất cung cấp cho chúng ta mọi thứ để sống, thực phẩm, nước uống… Hủy diệt trái đất là hủy diệt chính mình”. Hoặc một em đến từ quần đảo Samoa-Tonga đã hỏi Đức Thánh Cha có bận tâm về môi trường sống? Đức Phanxicô đã trả lời là ngài rất bận lòng về môi trường thiên nhiên, vì con người đang hủy hoại môi trường sống của mình. Cá dưới biển không thể sống được vì con người vứt quá nhiều rác xuống đó!

Còn nhiều câu hỏi của các em liên quan đến chiến tranh, hòa bình, chăm sóc trẻ em, bảo vệ môi trường… Có thể nói, những câu hỏi của các trẻ em như đến từ cảm thức đức tin, một hồng ân đến từ Thánh Thần, đã gợi mở trách nhiệm cho cộng đồng nhân loại. Chính vì thế, Đức Thánh Cha Phanxicô đã gởi đến Ngày Trẻ em Thế giới lần thứ nhất sứ điệp có chủ đề “Này Ta đổi mới mọi sự”, nhằm nhắc nhở rằng, trẻ em là tương lai nhân loại và cần phải đặt trẻ em trở lại trung tâm sự quan tâm của Giáo hội và xã hội, “bởi vì mọi trẻ em, ở khắp mọi nơi, đều là dấu chỉ của ước muốn phát triển và đổi mới chính mình” (trích sứ điệp Ngày Trẻ em Thế giới lần thứ nhất).

Ngày Trẻ em Thế giới lần thứ nhất là ngày gặp gỡ, chia sẻ chứng từ, vui chơi văn nghệ, đồng thời tham dự các cử hành và cầu nguyện cùng với Đức Thánh Cha. Các giáo phận địa phương trên toàn quốc cũng được mời gọi tổ chức ngày này.

Tại Việt Nam, Phong trào Thiếu Nhi Thánh Thể là hội đoàn hiện chăm lo cho thiếu nhi về mặt tinh thần, cũng có thể là một nhân tố tích cực tổ chức Ngày Trẻ em ở mỗi giáo phận. Ngoài việc tổ chức những sinh hoạt giải trí, vui chơi, gặp gỡ giới thiếu nhi, thiết nghĩ việc lắng nghe thiếu nhi nói là điều nên làm.

Để thể hiện việc lắng nghe trẻ em nói, có một phương cách dễ dàng, là thực hiện một bản thăm dò gồm những câu hỏi đơn giản liên quan đến đời sống, ước mơ, việc học hành, nhu cầu, môi trường… của các em; cũng chẳng nên ngần ngại khi đặt những câu hỏi cho trẻ, chẳng hạn như: Trong giáo xứ, em không thích điều gì? Em muốn lớp giáo lý kéo dài bao lâu? Em thấy nơi mình sống có sạch sẽ không? Nếu là huynh trưởng thiếu nhi em sẽ làm gì?

Nghe và để các trẻ em nói có thể giúp người lớn ở bên các em và nắm bắt được những điều cần thiết nhất dành cho các em.

Quốc Việt