Nhà thờ đẹp ở Trà Vinh

Chúng tôi rất ngạc nhiên khi tận mắt chứng kiến sự uy nghi, hoành tráng, tĩnh lặng của ngôi nhà thờ mang tên Mặc Bắc được nhiều người đánh giá là đẹp, cổ kính ở miền Tây nói chung, Trà Vinh nói riêng.

Bà Trần Thị Vĩnh, ngụ tại Thành phố Hồ Chí Minh nhận xét khi đến đây: “Nhà thờ này có lối kiến trúc rất đẹp, độc đáo và có nét tương đồng như nhà thờ Ðức Bà tại Sài Gòn, lại có diện tích rộng lớn, nhiều công trình phụ, bóng cây xanh, thật xứng đáng là kỳ quan miền Tây sông nước…”.

Nhà thờ họ đạo Mặc Bắc nằm ngay trung tâm thị trấn Cầu Quan, huyện Tiểu Cần, tỉnh Trà Vinh với trên 17.000 giáo dân. Ngoài giáo đường chính rất uy nghi thoáng đãng bởi được bao quanh từ hàng trăm cây sao cổ, nhãn cổ hơn 100 năm tuổi, nơi đây còn có nhà tưởng niệm với lối kiến trúc mái vòm theo nghệ thuật kiến trúc phương Ðông khá đẹp và tao nhã. Cạnh đó là khá nhiều tượng điêu khắc, hàng đá, nơi hành lễ ngoài trời…

Nói về địa danh Mặc Bắc, thuộc thị trấn Cầu Quan, huyện Tiểu Cần, hiện đang có nhiều ý kiến khẳng định khác nhau chưa thật thống nhất.

Ông Lê Văn Chuộng, 88 tuổi, giáo dân ngụ thị trấn Cầu Quan cho rằng: “Mặc Bắc là địa danh của một cái vàm của sông Hậu cách vàm Cần Chong khoảng 1km về phía hạ nguồn và cách vàm Rạch Ðùi 3km về phía thượng nguồn...”.

Không đồng quan điểm như trên, bà Võ Thị Hai, 79 tuổi, ngụ huyện Tiểu Cần, lại khẳng định “Mặc Bắc có nghĩa là ăn mặc theo phong tục người phương Bắc (Trung Hoa) vì xóm này có rất nhiều người Hoa di trú đến đây và định cư hàng trăm năm trước” (?).

Người dân xứ này lại có thêm một giả thiết khác là: Mặc Bắc đọc trại tiếng từ 2 từ Moot Batt, trong đó từ Moot có nghĩa là cái bến ghe, từ Batt là cái tuyến đường bị bẻ gãy.

Không hiểu thực, hư ra sao nhưng việc có mặt ngôi nhà thờ cổ kính ở miền này là chuyện rất đáng ngạc nhiên và khâm phục với bao câu chuyện huyền hoại tâm linh mà cho đến nay chưa ai có thể thống kê hết được.

Khu tưởng niệm trong khuôn viên nhà thờ

Nhà thờ Mặc Bắc, thuộc những giáo xứ lớn và cổ xưa ở miền Tây Nam Bộ, được xây dựng năm 1886, hoàn thành năm 1888, có diện tích nội thất là 24m x 60m, tháp chuông cao 36m, được xem là ngôi thánh đường lớn thứ hai ở Nam Bộ thời đó, chỉ sau nhà thờ Ðức Bà (Sài Gòn). Người chỉ huy xây dựng công trình là một kiến trúc sư người Pháp, vật tư cũng đưa từ Pháp sang, riêng nhân công trực tiếp thi công chỉ toàn người Việt bản xứ có tay nghề rất cao và được trả công rất hậu hĩnh. Ðiều này cho thấy trình độ và khả năng xây dựng của người lao động Trà Vinh và trong vùng cuối thế kỷ XIX là rất đáng khâm phục. Nhà thờ Mặc Bắc là kiến trúc cổ nhất vẫn còn tồn tại trên địa bàn Trà Vinh. Lễ Giáng Sinh tại giáo xứ Mặc Bắc, với sự tham gia của hàng chục ngàn tín hữu, là một lễ hội tôn giáo tiêu biểu ở Trà Vinh.

Chị Hoàng Thùy Thúy An, ngụ huyện Tiểu Cần cho biết: “Giáo dân chúng tôi luôn biết đoàn kết, xây dựng xứ đạo này văn minh, giàu đẹp, sống tốt đời đẹp đạo...”.

Với lối kiến trúc nghệ thuật rất cổ xưa, trang nhã, hài hòa, nhà thờ Mặc Bắc vẫn vững chắc với thời gian sau gần 130 năm hình thành, luôn là điểm đến lý tưởng cho nhiều du khách xa gần. Cạnh đó nhiều đoàn làm phim đã chọn đây làm hậu cảnh cho những bộ phim nổi tiếng; nhiều nghệ sĩ nhiếp ảnh cũng đã chọn nhà thờ Mặc Bắc để sáng tác những tác phẩm nghệ thuật độc đáo.

Bà Françoise Hélène, du khách Pháp vui vẻ kể: “Tôi đã đi tham quan hầu hết các nhà thờ nổi tiếng của thế giới, đến đây tôi đã bị cuốn hút bởi nét kiến trúc rất đẹp, tao nhã của nhà thờ này. Ðây quả là một kỳ quan cần được tôn tạo bảo vệ chu đáo để phục vụ như cầu thưởng thức của mọi người...”.

Do địa hình tọa lạc nên thơ, thuận lợi cho du khách tham quan bằng đường thủy lẫn đường bộ, nên nhà thờ Mặc Bắc đã và đang thu hút nhiều du khách đến tham quan, thưởng lãm.

PHAN THỊ ANH THƯ