Tìm được “thành phố tội lỗi” Sodom

Các nhà khảo cổ học Anh tin rằng họ đã khai quật được thành phố tội lỗi Sodom (Sôđôm) được đề cập trong Kinh Thánh tại một nơi gọi là Tall el-Hammam thuộc Jordan.

Tiến sĩ Steven Collins, giáo sư chuyên nghiên cứu Kinh Thánh và biện giải tôn giáo thuộc Đại học Tây Nam Trinity (Anh), đã dẫn đầu đoàn nghiên cứu có tên TeHEP tiến hành khai quật. Tờ Independent UK dẫn lời ông Collins cho hay khu di tích khổng lồ Tall el-Hammam ở phía nam Thung lũng Jordan. Theo trang Popular Archeology, học giả Anh liệt kê những điểm mà ông cho rằng Tall el-Hammam hoàn toàn trùng khớp với những đặc điểm của Sodom, mà theo Cựu Ước đã bị thiêu hủy trong biển lửa cùng với thành phố láng giềng Gomorrah.

Nhiều điểm tương đồng với Kinh Thánh

Sau nhiều năm khai quật nơi này, với dự án bắt đầu từ năm 2005, giáo sư Collins rút ra kết luận: “Nếu có ai muốn tìm Sodom thì họ nên đi tìm thành phố lớn nhất nằm ở miền tây Kikkar từng tồn tại vào thời đại đồ đồng, giai đoạn diễn ra câu chuyện tranh chấp giữa hai người chăn cừu là Abraham và Lot. Khi chúng tôi thám hiểm thực địa, việc lựa chọn Tall el Hammam là ứng viên tiềm năng cho vị trí của Sodom là điều hoàn toàn hiển nhiên, vì nơi này rộng ít nhất gấp 5 đến 10 lần so với các địa điểm có từ thời đồ đồng khác trong toàn khu vực”. Nơi này cũng cách Biển Chết khoảng 13 km về hướng đông bắc, một chi tiết phù hợp với miêu tả trong Kinh Thánh về thành phố thời đại đồ đồng.

Tall el-Hammam được cho là có niên đại từ 3.500 đến 1.540 năm trước công nguyên. Khu di tích này hiện chỉ tồn tại dưới dạng một gò đất lớn, nhưng trước đây có thể từng là nơi đặt hai thành phố, một thấp hơn và một ở trên cao để cho thấy sự phân biệt giai cấp hết sức rõ ràng vào thời đó, theo trang tin Sky News. Các nhà nghiên cứu tìm thấy những bức tường thành với chiều cao 10 m, dày 5 m, các cổng thành, tòa tháp, trạm gác, quảng trường, cũng như một “cung điện đỏ” tại thành phố trên cao hơn. Hàng triệu viên gạch đã được sử dụng để đắp các tầng thành lũy dày nhằm bảo vệ giới thượng lưu và tầng lớp giàu có ở thành phố trên cao, nơi không những đặt cung điện của người trị vì, mà còn chứa các đền thờ và những tòa nhà của tầng lớp thống trị. Trong giai đoạn giữa của thời đại đồ đồng, bức tường dày 5 m đã được thay thế bằng những bức tường lớn hơn, với bề ngang phải lên đến 7m, chạy bao quanh thành phố.

Ngày tàn của Sodom

Những ngày cuối cùng của thành phố Sodom đã được ghi lại trong Kinh Thánh, mô tả đầy đủ sự thất bại của các thiên thần khi muốn tìm 10 cư dân có tấm lòng thiện lương trong thành, và cuối cùng họ đã quyết định cứu Lot bằng cách thúc giục ông này đưa gia đình chạy khỏi thành phố trước khi lửa trời giáng xuống. Vợ của Lot đã bị biến thành tượng muối do quay đầu nhìn về hướng Sodom trong biển lửa. Có nhiều diễn giải khác nhau về tội lỗi mà dân Sodom đã phạm phải và buộc Đức Chúa Trời phải ra tay hủy diệt, chẳng hạn thái độ không hiếu khách với người lạ. Kinh Thánh còn ghi lại Thiên Chúa đã chôn vùi Sodom và một thành phố khác tên Gomorrah bằng lưu huỳnh. Thêm một yếu tố chứng thực cho nội dung được viết trong sách Sáng Thế, các nhà khảo cổ học xác định “sự sống tại thành phố này dường như đã đột ngột biến mất gần cuối thời đại đồ đồng giữa, và bị bỏ hoang hoàn toàn suốt 700 năm”. Để rút ra kết luận đó, họ cho biết hầu như hiếm khi tìm được những đồ tạo tác thuộc về các thời đại khác so với những địa điểm còn lại trong khu vực.

Với việc tìm được “ứng viên tiềm năng nhất” có thể từng là thành phố Sodom, nhóm TeHEP cho hay họ đánh giá cao những tài liệu cổ như Kinh Thánh đã cung cấp những khung thời gian quan trọng trong chiều dài lịch sử, từ đó cho phép tìm được những vị trí từng tồn tại và biến mất sau hàng ngàn năm. Theo các chuyên gia, cần phải tận dụng mọi nguồn lực có thể nếu muốn nhìn lại quá khứ, và nhờ vào cách tiếp cận này mà các di tích lịch sử quan trọng khác của Jordan cũng đã được tìm thấy, bao gồm Heshbon, Aroer, Dibon, Nebo và Bethany Beyond Jordan.

LING LANG

Chứng cứ từ bảng đất sét bí ẩn  Năm 2008, một tấm bảng đất sét hình tròn được xác định là một chứng cứ được làm từ một người từng chứng kiến sự hủy diệt hai thành phố Sodom và Gomorrah cách đây khoảng 5.000 năm. Hai nhà khoa học Alan Bond và Mark Hempsell đã dành 8 năm giải mã nội dung trên tấm bảng, và cho rằng nó đã ghi lại cảnh tượng một khối cầu lửa giáng xuống khu vực vào thời đó, hủy hoại mọi thứ trên mặt đất trải dài suốt 1 triệu km. Vụ va chạm này tương đương với sức công phá của hơn 1.000 tấn chất nổ TNT. Tấm bảng đất sét, có tên Planisphere, đã được nhà khảo cổ học Henry Lay phát hiện tại thư viện của lâu đài hoàng gia ở Nineveh vào thời nữ hoàng Victoria của Anh.