Tôi bị suy thận giai đoạn cuối, tuần nào cũng phải chạy thận ba lần. Việc điều trị kéo dài làm sức khỏe tôi suy giảm nặng nề, công việc và sinh hoạt gia đình cũng bị ảnh hưởng lớn. Bác sĩ khuyên tôi nên ghép thận, và anh trai tôi đã tự nguyện hiến một quả thận cho tôi. Xin hỏi, nếu tôi chấp nhận thì việc ghép thận này có phù hợp với giáo huấn của Giáo hội Công giáo hay không?
Nguyễn Minh Anh, TPHCM
Trả lời của linh mục Giuse Vũ Đức Thiện, giáo sư Đại Chủng viện Thánh Quí:
Việc ghép thận là một vấn đề vừa liên quan đến y học, vừa liên quan đến luân lý Kitô giáo. Vì thế, câu trả lời không chỉ đơn thuần là “được” hay “không được”, mà cần xét đến những nguyên tắc đạo đức mà Giáo hội hướng dẫn.
Trước hết, nếu một người đã được thông tin đầy đủ và hoàn toàn tự nguyện, về phương diện luân lý, bạn có thể chấp nhận món quà ấy. Người hiến có quyền tự do sử dụng chính thân thể mình để thực hiện một hành động yêu thương, miễn là không gây nguy hiểm nghiêm trọng hoặc hủy hoại sự toàn vẹn của bản thân.
Trong trường hợp của bạn, anh trai bạn mong muốn hiến một quả thận để cứu em mình. Đây là một nghĩa cử cao đẹp, được thúc đẩy bởi tình yêu gia đình và tinh thần hy sinh. Giáo hội nhìn nhận việc hiến một bộ phận cơ thể - khi người hiến vẫn có thể tiếp tục sống khỏe mạnh - là một hành động bác ái đáng trân trọng; là sự quảng đại trao ban để mang lại sự sống và hy vọng cho người khác.
Tuy nhiên, để việc hiến tặng thực sự phù hợp với giáo huấn, cần phải hội đủ một số điều kiện quan trọng. Điều kiện đầu tiên là sự tự nguyện tuyệt đối của người hiến trao, không bị bất kỳ áp lực nào từ gia đình, người thân hay hoàn cảnh. Một hành động bác ái chỉ có giá trị luân lý khi xuất phát từ tình yêu và sự tự do. Nếu người hiến bị ép buộc hoặc cảm thấy mình không còn sự lựa chọn nào khác, ý nghĩa đạo đức của việc hiến tặng sẽ không còn trọn vẹn. Tiếp đến, người hiến cần được thông báo đầy đủ về những lợi ích cũng như những nguy cơ liên quan đến ca phẫu thuật. Các bác sĩ có trách nhiệm giải thích rõ những rủi ro trước mắt và lâu dài, những ảnh hưởng có thể xảy ra đối với sức khỏe sau khi chỉ còn một quả thận. Chỉ khi hiểu rõ những điều này và vẫn tự nguyện hiến tặng, thì quyết định của người hiến mới được xem là có giá trị về mặt luân lý.
Một điều kiện không kém phần quan trọng là người hiến phải đủ điều kiện sức khỏe. Trước khi tiến hành ghép thận, anh trai bạn sẽ phải trải qua quá trình kiểm tra y khoa nghiêm ngặt, nhằm bảo đảm rằng việc hiến một quả thận không gây nguy hiểm đáng kể đến sức khỏe và cuộc sống của anh. Nếu các bác sĩ nhận thấy việc hiến thận có nguy cơ cao, thì ca hiến tặng sẽ không được chấp thuận.
Ngoài những điều kiện về y khoa, cần quan tâm đến trách nhiệm của người hiến đối với gia đình. Nếu anh trai bạn đã lập gia đình và đang là người gánh vác trách nhiệm với vợ con, thì việc hiến thận cần có sự đồng ý và ủng hộ của người vợ. Việc cùng nhau trao đổi và đi đến sự đồng thuận sẽ giúp nghĩa cử ấy trở thành một hành động yêu thương không chỉ đối với người nhận mà còn đối với chính gia đình của người hiến.
Về phía bạn, là người nhận thận, cũng nên trao đổi với vợ và các con trưởng thành. Sức khỏe và sự sống của bạn gắn liền với hạnh phúc của gia đình, nên quyết định ghép thận cũng cần được thực hiện trong tinh thần hiệp thông, chia sẻ và nâng đỡ lẫn nhau. Khi các điều kiện trên được đáp ứng, bạn hoàn toàn có thể đón nhận quả thận của anh trai với lương tâm bình an.
Việc hiến tặng một bộ phận cơ thể khi còn sống luôn đòi hỏi sự hy sinh. Chính sự hy sinh ấy lại phản chiếu tình yêu mà Đức Kitô đã dạy các môn đệ, biết trao ban chính mình vì người mình yêu thương. Đối với người hiến, nghĩa cử này là một việc làm bác ái lớn lao; còn đối với người nhận, việc đón nhận với lòng biết ơn cũng là cách trân trọng món quà quý giá mà Thiên Chúa ban qua tình yêu của người thân.
Bình luận