Việc Tòa Thánh công bố Tông huấn đầu tiên của Đức Giáo Hoàng Lêô XIV mang tựa đề Dilexi Te (Ta đã yêu mến con) vào ngày 9.10.2025 là một sự kiện mang ý nghĩa sâu sắc, tiếp nối di sản của vị tiền nhiệm. Toàn bộ nội dung Tông huấn tập trung hướng về người nghèo.
Qua Tông huấn, với bố cục 5 chương gồm 121 số, Đức Thánh Cha Lêô XIV đã điểm lại giáo huấn xuyên suốt lịch sử Hội Thánh, nhấn mạnh rằng lựa chọn người nghèo chính là nền tảng của Giáo hội.
Chương 3 đã phác họa nên một bức tranh lịch sử sống động về sự dấn thân của Giáo hội. Từ các Giáo phụ, đến mẫu gương các vị thánh, qua việc chăm sóc bệnh nhân, lời cầu nguyện trong đời sống đan tu, và sự đồng hành trong giáo dục, chăm sóc di dân, và ủi an người bé mọn… Tất cả đều minh chứng cho một sứ mạng bất biến - chăm lo cho người nghèo là trách nhiệm trường kỳ của Giáo hội và làm nên bộ mặt của Dân Chúa giữa dòng lịch sử. Tông huấn cũng không quên cập nhật giáo huấn này vào thời hiện đại, đặc biệt thông qua Học thuyết Xã hội của Giáo hội, bắt nguồn từ Công đồng Vatican II và được các vị chủ chăn tiếp nối.
Sức lay động mạnh mẽ của Dilexi Te nằm ở phong cách truyền tải bình dị, dễ hiểu, với những dẫn chứng sống động và thực tế. Đức Thánh Cha đã không ngần ngại chỉ ra những vấn đề cốt lõi của một nền văn hóa đang ngày càng lệch lạc. Ngài phê phán “ảo tưởng về hạnh phúc bắt nguồn từ đời sống tiện nghi” đã dẫn đến một lối sống lấy tích lũy của cải và thành công xã hội làm trung tâm, sẵn sàng chà đạp người khác. Lời văn mộc mạc nhưng sắc bén đã vạch trần sự đối lập đau lòng: “một thế giới mà người nghèo ngày càng thêm đông, thì chúng ta lại thấy một tầng lớp tinh hoa giàu có sống trong bong bóng của tiện nghi xa hoa, dường như thuộc về một thế giới khác so với người dân thường. Điều này có nghĩa là vẫn còn tồn tại một nền văn hóa - đôi khi được ngụy trang khéo léo chối bỏ người khác mà không hề hay biết và thờ ơ chấp nhận hàng triệu người chết đói hoặc sống trong những điều kiện không phù hợp với con người”.
Tuy nhiên, tông huấn không dừng lại ở sự phê phán mà còn đưa ra một tầm nhìn hy vọng qua tình yêu Kitô giáo. Đức Thánh Cha nhấn mạnh rằng tình yêu này “phá đổ mọi bức tường, kéo lại gần những người xa cách, liên kết người xa lạ và hòa giải kẻ thù”. Tình yêu này là một sức mạnh mang tính ngôn sứ, làm nên những phép lạ và không biết giới hạn. Tông huấn đã đưa ra lời hiệu triệu, thế giới hôm nay đang cần một Giáo hội “không đặt ranh giới cho tình yêu, không biết ai là kẻ thù để chiến đấu, nhưng chỉ có người nam và người nữ để yêu thương”.
Dilexi Te là những nỗi thao thức của vị chủ chăn Giáo hội hoàn vũ và đã khơi lên trong lòng tín hữu động lực thôi thúc tinh thần dấn thân, cùng niềm ao ước người nghèo sẽ được sống, được trân trọng xứng đáng với phẩm giá con người, trong mọi hoàn cảnh.
Tâm An, Cần Thơ
Bình luận