Gia đình tôi có 2 con. Con trai năm nay 10 tuổi, con gái 4 tuổi. Quanh khu phố nơi tôi sống trẻ em chủ yếu là con trai. Con gái tôi tuy mới 4 tuổi nhưng tính tình rất mạnh mẽ, bé không thích chơi búp bê như những bạn khác mà chỉ thích chơi máy bay, xe tăng, súng ống, nhảy lên bàn đấu kiếm… Tôi sợ nếu cứ sống trong môi trường như vậy con gái mình sẽ bị ảnh hưởng tâm lý và phát triển lệch lạc thành “nam tính hóa” sau này. Tôi phải làm thế nào?
(Một bà mẹ giấu tên – Quảng Ngãi)
 |
| Ảnh minh họa |
Trẻ em lớn lên bằng cách bắt chước người lớn. Bình thường, trẻ có thể nhận biết mình là trai hay gái từ lúc 18 tháng tuổi và phân biệt được đâu là ông - bà, cha - mẹ, anh - chị, chú - dì... dựa trên quần áo, đầu tóc, giọng nói, cử chỉ, thái độ của mỗi người. Từ 18 đến 30 tháng tuổi, đa số bé trai biết mình sẽ trở thành đàn ông, bé gái biết mình sẽ trở thành phụ nữ và các bé muốn bắt chước cha hoặc mẹ hay người cùng phái với mình. Dưới 36 tháng tuổi, trẻ đang trong quá trình tích lũy để hình thành tính cách theo kiểu chủ động bắt chước, chúng nhìn thấy một cử chỉ hành động nào là tiếp thu nguyên xi và học lấy. Chúng thường muốn bắt chước hành vi của cả 2 giới. Theo sách giáo khoa Nhi Khoa Nelson năm 2000, có đến 22,8% bé trai và 38,6% bé gái thích bắt chước hơn 10 hành vi khác giới. Đây là sự phát triển bình thường trong giai đoạn trẻ muốn khám phá, tìm hiểu về cả hai giới tính. Cha mẹ không nên lo lắng đến “mất ăn mất ngủ” hoặc phê phán gay gắt hành vi ấy của trẻ.
Ở trường hợp của chị, người mẹ có vai trò lớn trong việc điều chỉnh giới tính cho con. Chị đừng “buông con” theo kiểu “thả cho anh em nó chơi với nhau và chơi với đám trẻ hàng xóm để cha mẹ còn rảnh tay làm việc” mà hãy gần gũi giúp bé trở thành một người phụ nữ, làm quen với vai trò trách nhiệm trong gia đình, đảm nhận những công việc phù hợp với thiên chức của đàn bà, học và biết các luật lệ trong gia đình cũng như ngoài xã hội. Những trò chơi “sắm vai” hợp với con gái như bán đồ hàng, mặc quần áo và chải đầu cho búp bê, cô giáo với học trò hoặc nữ y tá chăm sóc bệnh nhân, đóng vai cô Tấm trong quả thị… tốn khá nhiều thì giờ và “đạo cụ” mà chỉ có người mẹ mới có thể tỉ mỉ dành cho con mình. Chị cũng giúp con phòng tránh những nguy cơ làm lệch giới tính bằng cách cho bé mặc quần áo theo kiểu các bé gái, kết thân với bạn cùng giới trước tuổi dậy thì (bằng cách tìm bạn cho con trong số con em những họ hàng, đồng nghiệp của mình) và không hạ thấp giá trị giới tính của trẻ. Những lúc làm việc nhà (chuẩn bị bữa ăn cho gia đình, ủi đồ, xếp quần áo, cắm hoa…) chị cho hai anh em làm vài việc lặt vặt giúp mẹ và không quên khen ngợi con, “khoe” với mọi người để bé thêm tò mò và hứng thú học thêm những điều mới. Một bé gái 4 tuổi đã có thể pha trà, rót nước bưng mời khách mà không bị bỏng. Nhận được ánh mắt khuyến khích và lời cảm ơn của mọi người, bé sẽ có động lực để phấn đấu.
Kể cũng nên nhắc nhỏ rằng: nếu mẹ thuộc hàng “máu nóng”, thỉnh thoảng lại “ăn to nói lớn” và đối xử “mạnh tay” với chồng thì mau chóng điều chỉnh mình trong nết ăn nết ở với ông xã và với xóm giềng, kẻo con gái lại bắt chước và… phát huy.
ThS-BS Lan Hải
Bình luận