Người Việt mình hay dùng từ “đánh” trước một hoạt động nào đó như đánh trống, đánh đàn, đánh phấn, đánh son, đánh răng… kể cả đánh tiếng, đánh chén, đánh một giấc. Chính vì từ “đánh” mà người ta thường hay làm quá tay!
Ðã gọi là “đánh răng” thì phải dùng sức của cẳng tay, kéo ngang bàn chải trên hàm răng với tốc độ nhanh, cường độ mạnh. Thời gian cho một “trận đánh” khá là chớp nhoáng, có khi chưa đầy phút rưỡi! Ðó là chưa kể còn đối xử thô bạo với hàm răng (tước gióng mía, mở nút chai, kéo dây…).
Mặc dù ai cũng phải tự vệ sinh răng miệng từ bé nhưng hầu hết thường làm qua loa đại khái, có người làm kỹ nhưng lại sai cách. Hệ quả là hàm răng (may ra) chỉ sạch mặt ngoài, vẫn dắt răng ở các khe kẽ phải dùng tăm xỉa, chưa già mà răng đã ố vàng, lung lay, bị tụt lợi, mòn cổ răng, chảy máu chân răng, sâu răng, hơi thở “kém sang”.
 |
Vệ sinh răng đúng cách là một quá trình quan trọng giúp hàm răng luôn được khỏe mạnh và hạn chế tối đa các bệnh lý về răng.
Chọn bàn chải có lông mềm, đầu tròn, phù hợp với kích thước của răng để tránh làm tổn thương nướu trong khi chải răng. Lựa kem đánh răng có hàm lượng flour phù hợp chứa những chất diệt khuẩn, gây tê, chất chống đóng cao răng, sodium bicarbonate, một số enzim có tác dụng tăng tính sát khuẩn của nước bọt.
Dùng cổ tay để chải hàm răng: mặt ngoài, mặt trong, mặt nhai. Làm tuần tự hàm trên, hàm dưới.
- Súc miệng với nước để làm sạch khoang miệng. Rửa sạch bàn chải, lấy một lượng kem đánh răng vừa đủ.
- Tuyệt đối không đánh răng theo chiều ngang, hãy đặt bàn chải nằm nghiêng khoảng 45 độ so với viền nướu, đầu lông bàn chải phải tiếp xúc với cả răng và nướu (vi khuẩn thường tập trung ở nơi mà răng và nướu gặp nhau, khu vực mà chúng ta rất hay bỏ quên).
- Di chuyển bàn chải qua lại nhẹ nhàng 2 - 3 răng khoảng 10 lần, với động tác rung và xoay tròn tại chỗ.
- Sử dụng đầu bàn chải để làm sạch bề mặt bên trong của răng trên bằng các chuyển động lên xuống.
- Ðặt lông bàn chải song song với mặt nhai của răng, nhẹ nhàng đưa bàn chải từ trong ra ngoài khoảng 10 lần.
- Chải răng khoảng 3 phút. Dùng lưỡi “đi tuần” xem chỗ nào răng còn chưa nhẵn bóng thì chải lại lần nữa.
- Chải lưỡi nhẹ nhàng. Súc miệng để loại bỏ bọt kem đánh răng, giữ hơi thở thơm mát.
- Rửa sạch bàn chải sau khi dùng, để khô thoáng bằng cách cắm vào ly riêng, không chạm vào bồn rửa hay bất cứ vật dụng nào trong phòng tắm. Thay bàn chải sau 3-4 tháng dùng. Ðiều đặc biệt cấm kỵ là bạn không nên dùng chung bàn chải với người khác!
Ngay cả kỹ thuật chải răng tốt nhất cũng không thể làm sạch các kẽ răng. Bởi thế cần sử dụng chỉ nha khoa ít nhất 1 lần trong ngày để tống khứ các thức ăn bị kẹt lại và các mảng bám tích tụ ở kẽ răng.
Mảng bám (bựa răng) là một màng chứa đầy vi khuẩn gây hại hình thành trên răng và dưới nướu, tạo ra các loại acid có thể gây sâu răng và các bệnh về nướu. Nếu các mảng bám không được loại bỏ, chúng sẽ cứng lại và trở thành vôi/cao răng.
Cách tốt nhất để chữa trị việc hình thành mảng bám là ngăn chặn chúng ngay từ đầu. Mảng bám phát triển nhờ vào các loại thực phẩm nhiều đường và giàu tinh bột. Sau mỗi lần ăn là 1 lần ta chải răng nhưng làm vậy men răng sẽ bị yếu đi, thế nên, tốt nhất tránh ăn vặt nhất là bánh kẹo, nước ngọt. Chỉ cần chải răng đúng cách 2 lần/ngày sau khi ăn sáng và trước khi đi ngủ. Nên nhớ phải chờ ít nhất 30 phút sau khi ăn uống các loại có nhiều acid như cam quýt, rượu hay nước ép trái cây. Nếu không đợi được, súc miệng 2 lần bằng nước trước để giảm bớt tác động của acids.
Uống nhiều nước cũng có tác dụng rửa sạch các mảnh vụn thức ăn và giúp cân bằng nồng độ pH trong miệng.
Hãy ăn những thứ có chất xơ để làm sạch răng (mía, táo xanh, củ đậu/sắn, rau cần tây…). Khám răng định kỳ 6 tháng/lần.
Hãy đặt mục tiêu 80/20 cho bản thân, là phải chăm sóc răng miệng sao cho đến 80 tuổi, ta vẫn còn 20 cái răng để mà ăn nhai với người ta mà không ê buốt, để mà cười tươi không bị móm mém, để nói chuyện mà âm thanh không bị lẫn tiếng gió (kiểu như “phình phường”, “phệt nhưng mà phướng”…).
Nếu như “đôi mắt là cửa sổ của tâm hồn” thì hàm răng là hành lang của tâm trí. Một ngày đêm có 24 giờ, tức là 1440 phút, bạn dành mươi phút chăm chút cho cái “hành lang” ấy kể cũng đáng giá!
Ths-Bs LAN HẢI
Bình luận