Tết Nguyên Đán là dịp gia đình sum họp tiễn năm cũ và chào đón năm mới, vậy mà có nhà cứ năm hết Tết đến là… khai chiến. Ba ngày Tết lại khổ sở “cơm không lành canh không ngọt” vì chuyện tiền nong, chi tiêu và nhiều khúc mắc từ cách ứng xử trong gia đình.
Khi những “lá cờ” gặp “gió”
Vịn vào cớ “nam vô tửu như kỳ vô phong”, nhiều ông xã tranh thủ 3 ngày Tết gầy sòng nhậu trong nhà để tiếp đãi anh em chiến hữu. Thôi thì đủ loại rượu Tây ta, rượu thuốc, bia lon bia chai được nâng ly uống cạn vì bạn hiền, kèm thêm đờn ca hoặc karaoke cho có khí thế. Vừa phải thì các bà xã rất vui vì các món “mồi” được thực khách hưởng ứng hết mình và nhà cửa cực kỳ xôm tụ. Quá đà thì kéo dài liên miên đến “hết mùng” khiến ai nấy trong nhà phát “oải chè đậu” và hàng xóm bất đắc dĩ phải nghe chương trình gala “Gặp nhau cuối năm” do các diễn viên không chuyên “chém gió”. Nhiều cuộc rượu chỉ kết thúc khi những “lá cờ” tơi tả như vừa gặp… bão : người gục ngã bên thềm “cho chó ăn chè”, người loạng choạng lên giường gia chủ nằm nghỉ nhờ, người mặt mũi đỏ gay rồ ga phóng xe ra về trong sự hồi hộp của mọi người. Chỉ có vợ con lui cui dọn dẹp lau chùi bãi chiến trường, chép miệng : “Tết mà!”. Vậy còn may, có cuộc dẫn đến khẩu chiến hoặc tỉ thí tay đôi khiến ai nấy một phen hoảng hồn. Có cuộc dắt nhau lên phường lấy lời khai và làm bản tường trình vì tội gây rối trật tự công cộng !
Nhiều cặp vợ chồng ngày thường rất hạnh phúc, hiếm khi xảy ra bất hòa, vậy mà Tết năm nào cũng cãi nhau vì những chuyện liên quan đến nhậu nhẹt.
 |
Bội chi
Có chút lương thưởng cuối năm, nhiều đức lang quân chi mạnh tay “cho bằng anh bằng em”. Nhà cửa sắm thêm đồ đạc đón Tết cho rực rỡ, thiếu thì mua trả góp hoặc vay mượn tiền tậu cho bằng được. Sau những lời khen tấm tắc và tiếng xuýt xoa của khách khứa họ hàng là những ngày quần quật “cày thuê cuốc mướn” để trả nợ. Vợ chồng lời qua tiếng lại, không khí gia đình trở nên nặng nề, mệt mỏi.
Nhiều nội tướng bùi tai với những chương trình bán hàng hấp dẫn, những đợt giảm giá sâu dịp Tết của các nhãn hàng và các siêu thị đã rinh về nhà mớ đồ lớn nhỏ mà 12 tháng còn lại chưa chắc đã xài hết, nào là quần áo mới cho đại gia đình, các loại bánh mứt kẹo, nước ngọt mà sắp nhỏ thích, nào là ly tách, chén bát, xà bông, dầu ăn, dụng cụ làm bếp... Nhà cửa bếp núc chật chội vì hàng khuyến mãi chất cao như cửa hiệu tạp hóa!
Đi Tết nhà nội, nhà ngoại
Chuyện biếu xén họ hàng gia đình hai bên là chủ đề được các đôi vợ chồng đưa ra bàn cãi nhiều nhất và cũng dễ gây ấm ức, bất mãn nhất. Nhiều cặp ở trong hoàn cảnh “con gái lấy chồng xa” đã đi đến thống nhất : cứ năm nay ăn Tết ở nhà nội thì năm sau ăn Tết ở nhà ngoại để con cháu kính nhớ ông bà tổ tiên của cả hai dòng họ. Nhiều gia đình trên nguyên tắc thì như vậy nhưng thực tế lại diễn ra khác hẳn. Có ông chồng cho rằng không cần về quê ăn Tết cho xa xôi tốn kém, chỉ cần gởi tiền biếu bố mẹ nhiều hơn một chút thì các cụ vẫn có cái Tết ấm cúng. Thế nhưng sâu trong lòng, nhiều người vợ vẫn khao khát được đón năm mới bên cạnh gia đình nơi mình chôn nhau cắt rốn. Có chị quan niệm tiền có thể kiếm bất cứ lúc nào, còn tình cảm gia đình họ tộc cần vun đắp chu toàn chứ không phải chỉ làm cho có, cho xong nghĩa vụ.
 |
Nhiều gia đình “gả con chồng gần” thì lấn cấn khoản quà biếu hai bên nội ngoại. Các đôi bình đẳng và “nhà có điều kiện” thì vui vẻ “đi Tết” đều hai bên tứ thân phụ mẫu. Có đôi thì “bên nặng bên nhẹ” tùy vào vị trí, uy thế và khả năng kiếm tiền của vợ hay chồng trong gia đình. Nếu vợ là lao động chính và có “tiếng nói” trong nhà thì bên “nhạc phụ đại nhân” được quan tâm hơn, ngoài quà biếu công khai con gái còn dúi riêng cho mẹ tiêu pha sắm sửa. Nếu người vợ thu nhập thấp đang ở nhà chăm con nhỏ và gặp người chồng vô tâm thì ngậm ngùi với phận “con gái 12 bến nước, trong nhờ đục chịu”. Nhiều đấng mày râu đang ở rể cũng chạnh lòng khi không lo nổi cái Tết cho cha mẹ ở quê trong khi nhà vợ rộn rã sung túc đón Xuân.
Những nỗi buồn khó giãi bày ấy khiến không khí kém vui và câu chuyện ngày Xuân giữa vợ chồng cũng lạnh lẽo, nhát gừng dẫn đến tranh cãi, bất hòa.
Lì xì ngày Tết
Đây cũng là vấn đề nổi cộm của không ít cặp vợ chồng. Ngoài số tiền chi tiêu, sắm sửa trong gia đình, nhiều nhà còn tốn một “mớ” vào việc biếu xén sếp, đối tác, thầy cô giáo của con… và dự trù một khoản tiền mới vào việc mừng tuổi đầu năm sao cho “coi được”. Nhiều cặp vợ chồng coi con là nguồn “thu hoạch” không nhỏ để “bù lỗ”, khiến đứa trẻ đi đâu chơi hoặc ai đến thăm nhà cũng chỉ chăm chăm đến bao lì xì, xé mở ngay ra trước mặt khách, rút lấy tiền bên trong rồi vứt ngay bao đỏ xuống đất khiến người lớn phiền lòng.
Không phải đứa con nào cũng tự giác “nộp ngân sách” khoản tiền lì xì có được trong Tết để bù đắp chi tiêu cho mẹ, nhiều bé mếu máo, giận dỗi, sinh sự, cãi mẹ. Nhiều bé có tí tiền riêng liền tiêu pha linh tinh, chơi games, ăn quà vặt khiến phụ huynh bực mình. Nếu để ông bố vào cuộc thì không chỉ đứa trẻ bị phạt mà ngay cả người mẹ cũng không thoát, vì “con hư tại mẹ, cháu hư tại bà”.
 |
Tránh “dớp” cãi nhau ngày Tết?
Thường thì những bất đồng gây tranh cãi trong gia đình chỉ rơi vào 3 “thể loại”:
1. Loại bất đồng không cần phải giải quyết, chẳng hạn ý kiến khác nhau về tục lệ trong cộng đồng, về thời tiết - cảnh vật thiên nhiên, bình luận về những tin tức trên báo chí, truyền thanh, truyền hình… Những điều không liên quan trực tiếp đến đời sống gia đình hay quan hệ vợ chồng, nếu có gây nhau thì cũng chỉ nên “lời qua tiếng lại” cho xôm tụ, vui miệng. Chớ dại đẩy lên thành sóng gió, đụng chạm đến tự ái của nhau.
2. Bất đồng liên quan đến sinh hoạt hằng ngày của gia đình cần tìm một thỏa thuận chung (vợ muốn ăn cơm sớm, chồng muốn trễ; chồng thích ăn thịt, vợ thích rau; chồng muốn đi nghỉ Tết nơi này, vợ muốn nơi khác...). Mỗi bên nên giải thích ý mình, nhường nhau một chút để có sự hài hòa mà không tốn nhiều thì giờ công sức.
3. Bất đồng cần giải quyết đến nơi đến chốn, nếu không sẽ đưa đến sứt mẻ tình cảm. Đó là vấn đề quan trọng, căn bản cho hạnh phúc gia đình (những giá trị đạo đức, thứ tự ưu tiên trong đời sống, niềm tin của mỗi người, cách dạy dỗ con cái, cách sử dùng tiền bạc và thì giờ, cách ứng xử với gia đình đôi bên và bạn bè cũ…). Cần bàn thảo cởi mở để đôi bên đi đến quyết định chung. Dành thì giờ trao đổi về những vấn đề quan trọng trong đời sống. Phân biệt rõ các loại bất đồng ý kiến, không giận nhau những chuyện không chính đáng, không xem thường hay bỏ qua những chuyện quan trọng. Nếu thấy giữa hai người có những vấn đề quan trọng chưa đồng ý với nhau, nên thành thật chia sẻ, lắng nghe quan điểm của nhau và nhờ người có uy tín tư vấn.
Vợ chồng trao đổi trên tình yêu mến và tôn trọng thì rắc rối nào ngồi lại bàn bạc với nhau cũng sẽ giải quyết êm đẹp. Bởi chẳng ai cố tình làm khổ người mình yêu quý. Người xưa có câu: “Người chồng là đầu, người vợ là cái cổ xoay cái đầu ấy”, vợ chồng nên biết tính ý nhau mà hành xử. Khi đầu óc chồng chưa thông, người vợ đừng dại xoay tới xoay lui, vì “đầu không xuôi” thì “đuôi chẳng bao giờ lọt”. Chồng cũng đừng vội áp đặt và độc đoán khi vợ con chưa đồng thuận, cái cổ đang bị “sái khớp” thì gật đầu làm sao được?!
ThS - BSLAN HẢI
Bình luận