Lộc là do mỗi người gieo

Mùa Xuân là mùa của lễ hội, ngoài việc giải trí, du Xuân, đa số người ta đi đến các điểm tín ngưỡng, tôn giáo để lo chuyện tâm linh cho cá nhân, gia đình và người thân. Thực tiễn này chỉ ra một thực tế, đã là con người ai cũng mang trong mình tính tôn giáo nhất định, được trỗi dậy mạnh mẽ vào mùa Xuân qua những biểu hiện tâm linh.

Nhưng ngẫm lại, niềm tin cũng có nhiều mặt. Không ít người đi lễ hội, đến những cơ sở tín ngưỡng, tôn giáo lại mang đầy tính thực dụng. Nhiều người đến đền, phủ trong một tư duy xin cho, mặc cả, ra giá với thần thánh, hoặc nghĩ rằng càng cúng tiến cho thần thánh nhiều đồ lễ, càng được các ngài đoái hoài đến mình để có một hứa hẹn tốt. Cũng vì vậy mới có chuyện hóa vàng mã như ở đền Bà Chúa Kho luôn rực đỏ nhiều ngày đầu Xuân từ sáng đến tối. Rồi hiện tượng dâng sao giải hạn với nhiều mức giá ấn định từ vài trăm tới cả chục triệu đồng, tùy theo “nhu cầu” của gia chủ. Tất cả đã khiến các dịch vụ tâm linh nở rộ như hoa mùa Xuân sau Tết. Rồi việc rải, đổi tiền lẻ dúi vào tay tượng thần thánh năm nào cũng lặp lại mạnh mẽ không hề suy giảm, cho dù những người có trách nhiệm nơi chốn tâm linh luôn luôn nhắc nhở hãy đi lễ với lòng thành, thể hiện sự tôn trọng nơi chốn đình chùa, miếu phủ.

Tính thực dụng và niềm tin có tính chất vụ lợi đã làm cho nhiều lễ hội kết thúc bằng việc cướp lộc rất khốc liệt. Ðiển hình vừa rồi ở Vĩnh Phúc có cảnh đông đảo thanh niên nam nữ lao vào cướp xé, tranh giành mảnh chiếu cói để hy vọng đẻ con trai, tạo ra một cảnh tượng không mấy đẹp mắt trong một lễ hội truyền thống lâu đời. Kể cũng đáng buồn thật!

Ðáng buồn hơn nữa khi tính thực dụng đã làm lu mờ tính hướng thiện của con người. Trong khi chính điều thiện mới làm thăng hoa đời sống. Chẳng thế mà cha ông đã luôn nhắn nhủ con cháu luôn phải tích đức, làm điều lành, tránh điều dữ, ăn ngay ở lành, ở hiền gặp lành.

Chốn tâm linh, đền thờ, phủ miếu… là nơi chốn con người trở về với chính mình. Trong sự trở về đó, mỗi người sẽ nghe được tiếng thì thầm của Ðấng Bảo trợ về cách mà mình đã sống: tốt hay chưa tốt với đồng loại. Lộc là do mỗi người gieo và cũng là lời mời gọi cho tương lai.

Ngô Quốc Ðông