Vào Mùa Chay, ngoài những thực hành quen thuộc như giữ chay, cầu nguyện hay làm việc bác ái, xứ đạo Hạnh Thông Tây còn có các hoạt động sinh động dành riêng cho thiếu nhi, giúp các em dọn mình sốt sắng đón mừng đại lễ Phục Sinh.
Một hoạt động mới
Năm nay, đoàn Thiếu Nhi Thánh Thể giáo xứ Hạnh Thông Tây, hạt Gò Vấp, TGP TPHCM, đã làm mới chương trình thường niên bằng đêm diễn nguyện tái hiện Cuộc Thương Khó của Chúa Giêsu. Sau nhiều năm gián đoạn, sự trở lại của hoạt động này giúp trẻ em bước vào Tuần Thánh cách chủ động, thông qua trải nghiệm trực quan.
Nói về sáng kiến này, chị Nguyễn Huỳnh Kim Tú, xứ đoàn phó đoàn TNTT giáo xứ cho biết, trước đây diễn nguyện chủ yếu chỉ diễn ra vào dịp Giáng Sinh, vì Mùa Phục Sinh thường trùng với nhiều lễ nghi Phụng vụ. Tuy nhiên, khi nhận thấy một số giáo xứ khác đã thực hiện cuộc diễn nguyện, ban phụ trách xứ đoàn bắt đầu nhen nhóm ý tưởng và quyết định thử nghiệm. Đây cũng là một phần trong kế hoạch sinh hoạt xuyên suốt cả năm của xứ đoàn, khi mỗi giai đoạn đều có những hoạt động cụ thể nhằm giúp thiếu nhi sống trọn vẹn tinh thần của từng mùa trong năm Phụng vụ. Tùy mỗi năm, xứ đoàn sẽ thay đổi nội dung, từ làm “hoa thiêng”, học hỏi ý nghĩa Mùa Chay, đến đi Đàng Thánh Giá cho các lớp lớn như Nghĩa sĩ, Hiệp sĩ. “Thật ra, cách thức có thể thay đổi qua từng năm, nhưng mục đích vẫn là giúp các em chuẩn bị tâm hồn để bước vào Tuần Thánh và mừng đại lễ Phục Sinh”, chị Tú giải thích. Chính trong dòng chảy liên tục ấy, diễn nguyện Cuộc Thương Khó được xem như một hình thức mới, góp phần làm phong phú thêm đời sống đạo của thiếu nhi.
Để chuẩn bị, xứ đoàn đã bắt tay vào công việc ngay sau mùa Giáng Sinh. Nhóm phụ trách nòng cốt đã dày công nghiên cứu, chọn lọc tư liệu từ các vở nhạc kịch Kinh Thánh nước ngoài và các chương trình diễn nguyện tại một số giáo xứ trong và ngoài nước, đến những tư liệu hình ảnh về các vở kịch Thương Khó tại châu Âu để xây dựng kịch bản phù hợp với điều kiện thực tế của giáo xứ. Thay vì để một người đảm trách toàn bộ kịch bản, ban tổ chức làm việc theo nhóm. Từ một sườn nội dung gồm khoảng 5-6 cảnh chính, các thành viên được phân công phụ trách từng phần cụ thể. Mỗi người sẽ xây dựng chi tiết kịch bản cho cảnh mình đảm nhiệm, trực tiếp chọn diễn viên và hướng dẫn tập luyện. Việc tuyển chọn các vai diễn chính cũng được thực hiện từ sớm, như chị Tú kể: “Ví dụ với vai Chúa Giêsu, mình lựa chọn khá kỹ lưỡng, dù không đặt nặng yếu tố diễn xuất nhưng vẫn phải chú trọng đến vóc dáng và sự phù hợp với nhân vật”.
Một trong những khâu đòi hỏi nhiều thời gian nhất đó là xây dựng nội dung kịch bản, dựa trên các sách Tin Mừng. Do mỗi sách trình thuật Cuộc Thương Khó với những chi tiết và trình tự khác nhau, nhóm thực hiện phải đối chiếu bản văn của cả 4 thánh sử để chọn lọc những chi tiết quan trọng, đồng thời sắp xếp lại theo một trình tự hợp lý cho sân khấu. Nhóm đã lập bảng so sánh, đối chiếu từng chi tiết để quyết định đưa vào hay lược bỏ, nhằm đảm bảo vừa trung thành với bản văn Kinh Thánh, vừa phù hợp với mạch diễn. “Trước Tết là chúng tôi xong được phần nội dung câu chuyện, rồi gặp cha xứ để trao đổi, sau đó mới tiến hành viết kịch bản chi tiết và chọn diễn viên”, chị cho biết.
Những mảnh ghép nhỏ
Khi bước vào giai đoạn tập luyện, phần lời thoại được đặc biệt chú trọng. Nền tảng của toàn bộ lời thoại vẫn bám sát Kinh Thánh, tuy nhiên, khi tập luyện, các diễn viên sẽ cùng nhau đọc lại, điều chỉnh câu chữ sao cho phù hợp với cách nói tự nhiên của từng người. “Mỗi bạn có giọng nói, cách diễn đạt khác nhau, nên khi đọc thoại sẽ linh hoạt chỉnh lại để khi nói được tự nhiên nhất”, theo chị Tú. Cách làm này giúp giữ được nội dung cốt lõi, đồng thời tạo cảm giác gần gũi, tránh sự gượng gạo khi đưa ngôn ngữ Kinh Thánh lên sân khấu. Khi tập, các diễn viên thoại trực tiếp để làm quen với nhịp diễn, nhưng khi diễn chính thức, toàn bộ phần lời sẽ được thu âm trước. Phương án này, theo ban tổ chức, sẽ giúp đảm bảo chất lượng âm thanh, đồng thời hạn chế những rủi ro như quên lời hoặc mất nhịp khi diễn trên sân khấu.
Thay vì chỉ dừng lại ở yếu tố kịch, xứ đoàn lựa chọn kết hợp thêm âm nhạc để tạo thêm sinh động đêm diễn nguyện. Các cảnh diễn được xen kẽ với những tiết mục múa và phần hát theo của diễn viên, tạo nên cấu trúc gần với một vở nhạc kịch, khiến nội dung trở nên dễ tiếp cận hơn với thiếu nhi, đồng thời giữ được sự liền mạch của câu chuyện. Anh Ngô Vũ Thiên Quang, huynh trưởng, tâm tình: “Trong lần diễn này, tôi đảm nhận vai thánh Phêrô, tôi thấy mình nhỏ bé và cần nỗ lực nhiều hơn nữa để mang Chúa đến với cộng đoàn. Trong những ngày Mùa Chay, các nhóm từ chuẩn bị đạo cụ, kỹ thuật, âm thanh đến diễn viên cùng cộng tác với nhau, tôi cảm nhận rõ rệt sức mạnh của sự liên đới và tương trợ lẫn nhau. Vì vậy, tôi luôn cố gắng làm sao để làm tròn vai diễn của mình, vì mỗi người nỗ lực một chút, chương trình sẽ càng trọn vẹn và chạm được trái tim của người tham dự”. Hỏi về chi tiết tâm đắc nhất trong kịch bản, chị Tú không nhắc đến một cảnh cụ thể mà chỉ kỳ vọng: “Mỗi cảnh là một mảnh, khi ghép lại sẽ thành một bức tranh. Mong là bức tranh đó giúp các em cảm thấy gần và thương Chúa hơn”. Tất cả không ngoài mong muốn là để thiếu nhi có thêm một dịp hiểu hơn về Tuần Thánh và biến cố Phục Sinh, nhờ đó, việc tham dự phụng vụ không còn thụ động, mà trở thành một hành trình tìm hiểu có ý thức hơn.
Bên cạnh nỗ lực của xứ đoàn, chương trình còn nhận được sự đồng hành nồng nhiệt từ cộng đoàn. Từ việc dựng sân khấu, may trang phục, đến chuẩn bị đạo cụ như Thánh giá, mão gai... đều có bàn tay hỗ trợ của quý Cha, các hội đoàn và phụ huynh. Một ý tưởng mới lạ đã trở thành sợi dây kết nối mọi thành phần dân Chúa, cùng nhau chuẩn bị tâm hồn mừng ngày lễ Phục Sinh.
ANH THƯ
Bình luận