Phản ứng phụ là một hệ quả xấu bên cạnh những tác dụng chính yếu. Hiện nay trong xã hội, các phản ứng phụ mang tính chất dây chuyền vẫn đang diễn ra thường xuyên.
Trong bữa ăn tại một đám tang ở Lai Châu, hơn 30 người đã nhập viện và 8 người tử vong do ngộ độc. Câu chuyện này không chỉ do phản ứng phụ từ thực phẩm mà còn liên quan đến cả những vấn đề khác lớn hơn như nhập lậu qua biên giới, đạo đức kinh doanh và ý thức tiêu dùng của mỗi người.
 |
Nhu cầu đi lễ đầu Xuân là một tâm tình riêng về tâm linh của mỗi người, không ai cấm cản. Mặt khác, các lễ hội là nơi lưu giữ, quảng bá bản sắc văn hóa vùng miền, đồng thời là địa chỉ để thỏa mãn các nhu cầu của du khách thập phương. Dù vậy, trong mùa lễ hội Xuân Đinh Dậu mấy tuần vừa qua cho thấy những phản ứng phụ từ việc đánh bạc, cá độ công khai, đến những hành vi tranh cướp lộc… đã tới ngưỡng phản cảm. Các ngành chức năng năm nào cũng vậy, đều họp bàn tổng kết, rút kinh nghiệm sâu sắc nhưng các phản ứng phụ trong mùa lễ hội vẫn cứ lặp lại, thậm chí xuất hiện nhiều chiêu trò, biến tướng tinh vi, mới lạ.
Vậy xem ra việc kiểm soát các phản ứng phụ trong bất cứ sự kiện xã hội nào cũng cần được lưu tâm. Đó là chưa kể đến nhiều phản ứng nảy sinh một cách ngẫu nhiên hoặc bất ngờ. Có ai biết một lễ hội đang trong nhịp điệu ôn hòa, nhưng khi màn tán lộc diễn ra thì nhiều người muốn có chút lộc thánh mang về đã nhanh chóng biến không gian hội thành một cuộc tranh cướp. Dường như chưa có giải pháp nào hữu hiệu hơn ngoài sự tự kiểm soát hành vi và lương tâm của mỗi cá nhân con người!
 |
Những câu chuyện trên cho thấy trong nhiều tình huống, ranh giới giữa chính và phụ rất mờ nhạt. Nó giống như hai mặt sáng tối của con người. Đó là cuộc phân tranh giữa lý trí và bản năng, khả năng kiểm soát và mất kiểm soát. Khi uống quá một ly rượu, có thể làm bàn tiệc mất vui. Khi người ta chỉ mải mê nghĩ đến chút lễ vật vốn được coi là lộc thánh thì rất dễ là chủ thể điên cuồng của cuộc tranh cướp.
Bởi vậy trong cuộc sống hiện đại, chúng ta cần cẩn trọng với những phản ứng phụ trong xã hội vì nó không có một chỉ định rõ ràng nào cả, luôn đầy ngẫu hứng nhưng ẩn họa những rủi ro khó thể lường trước.
NGÔ QUỐC ĐÔNG
Bình luận