Sống chết vì đạo

Hằng năm, giáo hữu có một ngày chung, và nhiều dịp riêng, mừng kính các vị thánh tử đạo Việt Nam. Vào những dịp, các tín hữu lại có dịp tưởng nhớ và suy niệm về tấm gương kiên vững của các chứng nhân sống chết vì đạo.

Các vị tử đạo ngày xưa thuộc nhiều thành phần: giám mục, linh mục thừa sai ngoại quốc; linh mục, thầy giảng, chủng sinh bản xứ; giáo dân đạo hạnh, trong đó có người là quan lại, cai đội, cai tổng, lý trưởng, binh sĩ, y sĩ, trùm họ, thương lái. Các vị luôn giữ vững đức tin và không chùn bước trước khổ hình, xử trảm, xử giảo, hoặc chết rũ tù.

Mỗi tấm gương đều để lại những dấu ấn về niềm tin sâu sắc, không bị lay chuyển bởi những dụ hoặc có thể dễ dàng thoát khỏi cái chết là chối bỏ đạo. Trước cảnh tù ngục và lằn ranh sinh tử, không ai không dằn vặt, cũng rất dễ quay đầu, thối lui; nhưng chính các ngài vẫn mạnh mẽ và kiên trì tuyên xưng đức tin.

Sau này, không còn tình cảnh bách hại đạo, nhưng tinh thần triệt để làm chứng cho Chúa của các ngài vẫn truyền cảm hứng cho các giáo hữu hôm nay.

Tuy nhiên, sống chết vì đạo ngày nay, khác với ngày xưa, không còn là chọn lựa bước hoặc không bước qua thánh giá, giữ đạo hoặc chối bỏ đạo, nhưng là sống các giá trị Tin Mừng đã được truyền lưu từ ngàn đời và tinh thần canh tân hòa giải của Công đồng Vatican II. Cốt lõi Tin Mừng Ðức Giêsu Kitô là mến Chúa yêu người, được thể hiện trong đường hướng mục vụ đồng hành đồng tiến với nhân loại (hiến chế Gaudium et Spes - Vui mừng và Hy vọng), đem Tin Mừng đến với muôn dân (Ad Gentes), đối thoại và đồng cảm với các tôn giáo và các nền văn hóa khác biệt... Riêng với tín hữu Việt Nam, đó là đường hướng “Sống Phúc Âm trong lòng dân tộc”.

Sống đạo ngày nay còn là việc canh tân bản thân, gia đình và cộng đoàn giáo xứ trở nên dấu chỉ của tình yêu thương, trong đó, Giáo hội thời gian gần đây, đặc biệt mời gọi con cái Chúa quan tâm xây dựng gia đình bền vững, gắn kết, hòa hợp, để tạo nên những chứng từ về đời sống hôn nhân Kitô giáo đã bị xói mòn, rạn nứt do tác động của các trào lưu thế tục. Bên cạnh đó, Giáo hội cũng nhắn nhủ giáo hữu thiết thực quan tâm bảo vệ môi trường, bảo đảm an toàn thực phẩm; dấn thân nơi vùng ngoại biên, chăm lo người di dân, bảo trợ người vô gia cư, nâng đỡ người cơ nhỡ, sẻ chia với người bất hạnh...

Trong dòng lịch sử Giáo hội, có không biết bao nhiêu chứng nhân Tin Mừng với nhiều cách thức biểu hiện trong từng thời điểm, nhưng vẫn đồng nhất trên nền tảng chung là Tin Mừng. Và có thể khẳng định, làm chứng cho đạo ngày nay cũng không hề dễ dàng, bởi giá trị Tin Mừng có không ít đòi hỏi mâu thuẫn với bản năng yếu đuối và những đam mê trần tục của con người.

Các vị tử đạo soi sáng cho chúng ta về con đường làm chứng cho đạo, đó là con đường thẳng từ trần gian dẫn về quê Trời, không có ngã rẽ, trên đó sự sống và sự chết chỉ là hai dấu mốc thời gian ngắn ngủi. Nếu rẽ bước, giáo hữu sẽ đi chệch hướng và ngày càng xa cách thiên nhan.

HOÀNG ANH