Sống thân phận nghèo một cách đạo đức

Xung quanh tôi có nhiều người Công giáo nghèo. Họ nghèo về tiền của, sức khỏe, uy thế và chức quyền. Nhưng chính những con người ấy lại là những chứng nhân về một sức sống thiêng liêng mãnh liệt. Hằng ngày, những người nghèo ấy dâng lên Chúa thực tế đời mình. Ðời sống thực nghèo khổ. Trong những niềm vui cũng như những đớn đau, họ tạ ơn Chúa, cầu nguyện như hơi thở cần thiết trong mối liên hệ của đứa con bé nhỏ đối với Cha mình. Với lòng khiêm tốn vâng phục, họ đón nhận vô vàn ơn Chúa.

Ở đây, tôi xin kể ra mấy ơn đặc biệt Chúa thường ban cho họ.

Thuộc về Đức Kitô một cách sâu sắc

Thuộc về, đó là khuynh hướng nhắm đến yếu tố phân biệt. Có những người hãnh diện, vì mình thuộc về đoàn thể này, họ đạo kia. Có những người cố gắng hết sức mình, để người ta nhận ra mình thuộc về nhóm này, tổ chức nọ. Nhưng nhiều người nghèo tôi nói đây lại vinh dự ưu tiên xưng mình thuộc về Ðức Kitô, là Kitô hữu.

Thuộc về Ðức Kitô là tin mến Ðức Kitô, đi theo Ðức Kitô, vâng phục Ðức Kitô, nhất là được chia sẻ đời sống của Ðức Kitô. Sự sống, mà Ðức Kitô thường chia sẻ cho họ là sự sống của Thiên Chúa. “Thiên Chúa là tình yêu” (1 Ga 4,8). “Thiên Chúa giàu lòng thương xót” (Ep 2,4). Nên đời sống của họ tỏa sáng tình Chúa xót thương.

Họ thuộc về Ðức Kitô, như cành cây gắn chặt với thân cây. Thuộc về như thế là một cải đổi cái tôi cũ để nên cái tôi mới. Thuộc về như thế là công việc của Chúa Thánh Thần, Người đổi mới hằng ngày. Âm thầm mà sâu thẳm. Không một hội nghị nào, không một sinh hoạt đoàn thể nào, dù phong phú đến đâu, có thể sản sinh được sự thuộc về kỳ diệu ấy.

Với sự thuộc về Ðức Kitô một cách mật thiết như vậy, những người Kitô hữu nghèo khó đã trở nên giàu có. Có Ðức Kitô trong mình, những người nghèo ấy được hưởng hạnh phúc và bình an. Mang theo kho tàng ấy, họ ra đi phục vụ con người. Đối tượng gần gũi nhất chính là những người nghèo khổ như mình.

Phục vụ những người nghèo khổ một cách gần gũi thân tình

Đến với những người cùng số phận nhân danh Thiên Chúa giàu lòng thương xót, món quà họ trao tặng chủ yếu là tình yêu.

Trong tình yêu Chúa, những người nghèo ấy chia sẻ những đớn đau của người khác. Cùng đau nỗi đau, cùng khổ nỗi khổ của người khác. Họ ở lại với cảnh khổ đau ấy, để tình yêu Chúa và tình yêu của mình luôn hiện diện bên người đau khổ. Người đau khổ rất cần đến tình thương. Tình thương giữa những người nghèo khổ với nhau thường không gây nên mặc cảm.

Từ thiện bác ái của những người giàu có, chức quyền, vẫn thường thực hiện trong một khoảng cách nhất định. Khoảng cách không những về tình trạng kẻ cho người nhận, mà nhất là về thực tế tình thương. Không thiếu trường hợp, ban phát mà không chia sẻ, coi từ thiện như một trang trí, đến rồi đi, như lướt qua những con số.

Cảnh người nghèo thương giúp người nghèo, người bệnh, người cô đơn, thật là xúc động. Có nhiều cho nhiều, có ít cho ít. Nhiều lúc, họ nhịn ăn, để nhường cơm cho kẻ nghèo hơn họ hoặc như họ.

Tại Việt Nam hôm nay, đang xuất hiện nhiều nhóm đạo đức, tình nguyện dấn thân phục vụ những người nghèo khổ. Họ sống với người nghèo, sống giữa người nghèo, sống như người nghèo, hòa mình vào cảnh nghèo. Họ cho đi rất nhiều, và cũng đã nhận được rất nhiều.

Nhiều người nghèo túng, bệnh tật, cô đơn, bị nhục nhã, bị loại trừ, đã trở thành trường học để Chúa dùng, dạy tất cả mọi người về đức tin, tình liên đới và sự can đảm. Đó là Hội Thánh bé nhỏ đứng dưới chân Chúa Giêsu chịu treo trên Thánh giá. Nhóm người mọn hèn ấy chỉ dùng sự hiện diện lặng thinh và đồng cảm của mình, để cùng với Chúa Giêsu góp phần cứu độ nhân loại.

Thánh hóa những phương tiện mong manh, bé mọn

Tuy con người của họ rất mong manh, mọn hèn; những việc làm rất âm thầm, bé nhỏ; những bước đi rất khiêm tốn, lặng lẽ, nhưng họ được Chúa dùng để đem Tin Mừng vào đời.

Rất nhiều khi, những cuộc lễ quy mô hoành tráng, mang tính cách biểu dương lực lượng, phẩm trật và thành tích, lại chỉ đem về những hiệu quả nghèo về Tin Mừng. Ðang khi đó, một vài cuộc đời nghèo khổ không ngừng làm chứng cho Thiên Chúa giàu tình yêu thương xót lại gây được ảnh hưởng rộng và sâu cho Nước Chúa.

Theo một cách nhìn nào đó, người ta có thể nói: Những người nghèo là kho tàng của Hội Thánh. Họ đáng được Hội Thánh quan tâm một cách đặc biệt trong việc thăng tiến và đào tạo.

Rồi đây, việc xóa đói giảm nghèo sẽ tăng. Nhưng đồng thời sẽ lại sinh ra những cái nghèo đói mới. Ðó là nghèo đói về bình an và đạo đức. Vì thế, việc giúp cho những người nghèo biết sống thân phận mình một cách thánh thiện, luôn sẽ là bức xúc của những người có trách nhiệm mục vụ.

Giám mục GB. Bùi Tuần (+)