Chị em thích món “mặn” ?

Thời nay khá đông người có sở thích nói chuyện tiếu lâm “mặn”, các chị em cũng góp mặt xôm tụ: bạn bè gặp gỡ nhau coi đó như “miếng trầu là đầu câu chuyện”, xả sì-trét sau những giờ làm việc căng thẳng, khoản “trà dư tửu hậu” không thể thiếu trong những chầu nhậu, thậm chí có những hình thức giải trí đa phương tiện mở ra những trang web, blog để cư dân mạng mời mọi người vào thử trí với những câu “đố vui người lớn” đầy hài hước, tế nhị, gần gũi và dí dỏm...

Trừ trường hợp tiếu lâm mặn là chuyện của “chàng với thiếp canh khuya trằn trọc” hoặc chỉ được phép “lưu hành nội bộ” giữa nhóm bạn cực thân, tức là chẳng có khán thính giả, thì - giống như những trái cây trên cành có quả nọ quả kia - ít nhất có 3 kiểu phụ nữ hay “nói chuyện nhạy cảm”:

Loại đầu tiên dễ gặp nhất thường là những trái ở những cành thấp, dễ vặt, thậm chí không cần hái có khi nó còn tự rụng vào người mình. Đó là những người nói tiếu lâm, bạ gì cũng đùa được, gặp ai cũng trêu chọc và buông ra những từ ngữ lợi hại. Nếu gặp người hợp cạ thì tha hồ đẩy câu chuyện đi tới cùng, nếu bị phản ứng thì chống chế: “Giỡn chút cho vui, làm gì dữ vậy?”, “Mới nói thôi chứ đã ai làm gì đâu”, thậm chí quay qua giận ngược, nghỉ chơi.

Họ thích hợp với những buổi họp nhóm đủ các thành phần, chỗ chợ búa, nơi ăn nhậu, giờ giải lao văn phòng. Đôi khi là bà sếp bước xuống vui cùng cấp dưới cho có vẻ “quần chúng”. Đôi khi là những người đã từng bầm giập nhiều và tự đem mình ra cười tuế tóa để thiên hạ vui chốc lát. Đôi khi là một nữ trí thức tỏ vẻ bình dân. Đôi khi là một chị em đang ức chế, bất mãn...

Loại này dễ gặp “tai nạn nghề nghiệp” nhất, hoặc bị đàn ông đùa “nhây”, sàm sỡ, hoặc bị người rụt rè đứng đắn tránh xa cho nó lành, hoặc bị “ném đá” tập thể, hoặc dễ bị “vạ miệng” dẫn đến thù oán, gặp người cục tính còn bị coi thường và nhận xét không mấy tôn trọng.

Loại thứ hai là những trái kha khá trên cành cao phải nhón chân lên mới hái được. Những người này thường tự nhận nhiệm vụ “trưởng ban không khí” trong một tập thể. Sự hoạt ngôn, cái duyên ăn nói và tài kể chuyện (nhất là những chuyện “mắm muối”) làm thay đổi không khí khách sáo của những cuộc họp, những chuyến dã ngoại kẻ quen người lạ, đem về trận cười sảng khoái và lôi kéo mọi người cùng nhập cuộc. Họ luôn bổ sung vào kho tàng vốn liếng truyện cười của mình và chịu khó vận dụng nhiều cách nâng cấp. Sau nhiều năm, người ta có thể quên sự kiện gặp gỡ nào đó nhưng ấn tượng với người kể chuyện tiếu lâm thì giữ khá lâu. Họ làm người ta bất ngờ, vì ngoài lúc “chơi ra chơi” thì lúc vào công việc họ lại “làm ra làm”. Nếu thấy họ vui đùa mà tưởng bở thì nhầm to, đừng thấy đỏ mà ngỡ chín nhé.

Càng lên cao chất lượng càng tốt, mỗi tội phải trèo mới hái quả được, lắm lúc phải chấp nhận gai cào rách mặt, sâu bọ rơi trúng đầu hoặc ngã đau nữa chứ. Họ là người tạo ra truyện tiếu lâm với những tình huống, ngôn từ mới mẻ và thể hiện nó như một nghệ sĩ. Người ta “lót dép” ngồi “hóng” những câu chuyện từ họ, nhiều cụm từ mới được lan truyền và cười khúc khích. Họ không có kẻ thù, đàn ông thì quý và phụ nữ thì mê. Có những nụ cười ý nhị xuyên biên giới không đến ngay sau câu chuyện, mà khiến người ta tủm tỉm một mình lúc nào đó.

Tất nhiên chẳng có luật nào đánh thuế những câu nói quá lời hoặc bắt phạt ai đó vì tội “truyền bá văn hóa phẩm”... tiếu lâm mặn.

Nhưng rõ ràng, “no quá mất ngon”, nếu lúc nào cũng để đầu óc và cái miệng thường trực cho tiếu lâm thì không khéo bị bội thực mất! Đời sống cần có chỗ cho những lời an ủi, những giọt nước mắt, những lời dạy dỗ hoặc tâm sự. Một câu đùa không đúng chỗ đúng lúc dễ sinh “tác dụng ngược”, đã không vui thêm thì chớ lại còn rước bực vào thân.

Chị em bỏ hàng giờ mỗi ngày để tâm đến chế độ ăn hợp lý, dưỡng da, đi bộ, tập luyện... để có được dáng vóc cân đối khỏe mạnh của một phụ nữ năng động, và rồi quay qua quay lại hết ngày, sẽ không còn khoảng lặng tâm trí nào. Một tâm hồn bị bỏ đói vì thiếu sách vở và niềm vui sẽ tạm chấp nhận tìm những mẩu vụn thức ăn từ tiếng cười dễ dãi trong mấy tiểu phẩm hài “nhảm”, từ những câu đùa về giường chiếu hoặc những mẩu chuyện khá “lầy” liên tưởng đến xác thịt...

Chuyện tiếu lâm “mặn” có nhiều tầng ý, nếu quá trần trụi và thiếu óc tưởng tượng thì dễ trở thành dung tục. Dùng những lối chơi chữ trong đối và thơ “đố thanh giảng tục”, “đố tục giảng thanh” ắt không dành cho những ai có “đầu óc đen tối”. Nhờ vậy, khá nhiều câu “xuất thần” được sinh ra trong khi đối đáp với nhau, góp thêm nét tinh nghịch và tiếng cười vào kho tàng văn học dân gian Việt Nam.

THS-BS LAN HẢI