Dụ ngôn

Parabola, Parable, Parabole

Dụ: giúp hiểu ý; ngôn: lời nói. Dụ ngôn: lời giúp hiểu ý.

Dụ ngôn có gốc tiếng Hipri là mashal - được dịch sang tiếng Hy Lạp là parabolè - là những câu so sánh ngắn, hay ẩn dụ, những câu đố hay những câu chuyện có tính tượng trưng để dạy một bài học thực tế (x. Cn 10,26; 12,4; Ed 15,1-8; 2Sm 12,11; Is 5,1-7).

Tư tưởng minh triết phương Đông và đặc biệt Thánh Kinh, thường được trình bày không phải bằng các luận chứng, nhưng bằng những so sánh, nhằm đưa thính giả (hoặc độc giả) từ những sự kiện dễ quan sát tới những thực tại sâu xa bí nhiệm.

Những chi tiết được nêu lên trong các dụ ngôn thường được lấy từ cuộc sống thường nhật, từ nghề chăn nuôi, trồng trọt, đánh cá... (x. Mc 4,1-12; Mt 18,12-14).

Trong Phúc Âm Nhất Lãm, Chúa Giêsu thường dùng dụ ngôn để dạy dỗ đám đông (x. Mt 18,23-25; Mt 25,10-13; Lc 16,19-31) và để nói về mầu nhiệm Nước Trời (x. Mt 13). Riêng Phúc Âm Luca có những dụ ngôn đặc sắc về lòng thương xót của Chúa (x.Lc 8,41-43; 11,5-8; 15).

Các dụ ngôn là lối nói gợi hình, gần gũi để giúp người có thiện chí hiểu được giáo huấn của Người. Tuy nhiên, đối với những ai cố chấp không tin vào Người, hay những ai không được ơn hiểu biết mầu nhiệm Nước Trời, thì dụ ngôn lại trở nên khó lĩnh hội (x. Mt 13,10-15).

Tiểu ban Từ vựng - UBGLĐT/HĐGMVN