Giáo hội đã cử hành ngày Thế giới Truyền giáo 2023 lần thứ 97, với chủ đề: “Lòng bừng cháy, chân bước nhanh”, trong lúc Thượng Hội Đồng nhóm họp. Hai hình ảnh “Lòng bừng cháy, chân bước nhanh” - lòng là Tâm, chân là Thân, nói lên “Cả Tâm cả Thân”- Thân Tâm hài hòa. Cả Caesar cả Thiên Chúa. Thiên Chúa thuộc Tâm linh, Caesar thuộc trần thế. Hồn không thể tách rời xác. Tâm linh không thể tách rời cuộc sống. Hơn nữa, “cân bằng hài hòa” còn là quy luật vũ trụ.
Tôi xin chia sẻ hiệp hành hoàn vũ: “Truyền giáo hiện đại - Cả Caesar cả Thiên Chúa”.
 |
NHẬN THỨC
“Có được phép nộp thuế cho Caesar hay không?” (Mt 22,17). Về mặt xã hội, nộp thuế thì đúng pháp luật. Nhưng về phía quần chúng lúc bấy giờ, họ không thích. Nếu đứng về phía nhân dân, không nộp thuế, thì bị kết tội xúi giục dân nổi loạn, chống lại đế quốc. Tuy nhiên, căn cứ vào đồng tiền vật chất, có hình Caesar, Chúa Giêsu khôn ngoan trả lời: “Của Caesar hãy trả cho Caesar, của Thiên Chúa hãy trả cho Thiên Chúa”( Mt 22, 21). Tuyệt vời! Điều này có ý nghĩa gì cho thời truyền giáo hậu hiện đại, lục địa kỹ thuật số? Nhà mục vụ có thể chia sẻ đáp trả dưới ánh sáng Phúc Âm, Công đồng và Văn hóa như thế nào?
Phúc Âm
Trước hết, trong Phúc Âm có câu chuyện về Maria và Matta (Lc 10, 38-42). Maria ngồi dưới chân Chúa, chăm chú lắng nghe Lời Người; còn Matta tất bật phục vụ văn hóa ẩm thực. Thánh Têrêsa Avila nhận định đó là một sự “hòa quyện tuyệt diệu giữa Maria và Matta”. Giữa chiêm niệm và hoạt động; giữa “Cầu nguyện và lao động” (Thánh Biển Đức, “Ora et Labora”) như hai mái chèo của một con thuyền, của một con người và của một cộng đồng… đã giúp thuyền nhẹ lướt, tiến về phía trước.
Công đồng Vatican II
Thứ đến, Công đồng Vatican II đã định hướng mục vụ: “Cả… Cả…”. Như con người là “Cả hồn, cả tinh thần cả thể xác”; Giáo hội là “Cả ân sủng cả thực tại”; “Cả phẩm trật cả đặc sủng”; “Cả phẩm chức thừa tác cả phẩm chất phổ quát; thế giới là “Cả Đông cả Tây”.
 |
ỨNG DỤNG
Trên thực tế, Chúa Giêsu muốn chúng ta đặt “Xêda” và “Thiên Chúa” vào đúng chỗ của “Xêda” và của “Thiên Chúa”. Việc chăm sóc trật tự trần thế thuộc về Xêda - nghĩa là các tổ chức dân sự, các quá trình kinh tế và xã hội; và chúng ta, những người đắm chìm trong thực tại này, phải trả lại cho xã hội những gì nó mang lại, thông qua sự đóng góp của chúng ta với tư cách là những công dân có trách nhiệm, chăm sóc những gì được giao phó cho chúng ta, thúc đẩy luật pháp và công lý trong thế giới lao động, đóng thuế một cách trung thực, dấn thân vì công ích… Tuy nhiên, đồng thời, Chúa Giêsu khẳng định: con người thuộc về Thiên Chúa:tất cả con ngườivàmọi người. Và điều này có nghĩa là chúng ta không thuộc về bất kỳ thực tại trần thế nào, bất kỳ “Xêda” nào. Như vậy, trên đồng tiền có hình vị hoàng đế, nhưng Chúa Giêsu nhắc nhở rằng cuộc sống của chúng ta được in dấu hình ảnh của Thiên Chúa, điều mà không gì và không ai có thể che khuất được. Mọi sự ở thế gian này thuộc về Xêda, nhưng con người và thế giới thuộc về Thiên Chúa: đừng quên điều này! Mỗi người chúng ta mang trong mình hình ảnh nào? Hãy tự hỏi mình câu hỏi này: tôi mang trong mình hình ảnh nào? Hình ảnh cuộc đời anh chị em là ai? Chúng ta có nhớ rằng mình thuộc về Chúa, hay để mình bị uốn nắn bởi lôgic của thế gian và biến công việc, chính trị và tiền bạc thành những thần tượng để được tôn thờ?
Còn về chính trị là “kinh bang tế thế”. Có nghĩa “trị nước cứu đời”. Do đó, khởi nguyên “kinh tế chính trị” là để phục vụ thiện ích, hạnh phúc con người và môi trường. Đức Giáo Hoàng Phanxicô trình bày rất rõ và rất quyết tâm xây dựng một nền “Kinh tế Phanxicô Assisi”: Vì thiện ích chung và vì môi trường.
 |
KẾT LUẬN
Phát huy truyền giáo hiện đại là đặt “Xêda” và “Thiên Chúa” vào đúng chỗ. Và vì thế, “Chúng ta không thuộc về Xêda. Chúng ta là của Chúa”. Và đồng thời cảnh giác dạng “tâm thần phân liệt” nơi người Kitô hữu - khi nghĩ rằng “đức tin và cuộc sống hàng ngày là hai chuyện khác nhau, như thể đức tin không liên quan gì đến những thách thức của xã hội, đến công bằng xã hội, đến chính trị…”. Bên Đạo, giai đoạn nào mạnh, uy tín, muốn trồi lên lấn át bên kia. Lúc ấy, Đạo phong vương cho Đời. Rồi bên Đời, giai đoạn nào mạnh, muốn trồi lên lấn át bên Đạo. Khi đó, Đời phê duyệt cho Đạo. Cứ trồi lên trồi xuống. Không lúc nào yên ổn. Hiện nay, thế giới đang ở ngàn năm thứ ba, với nền văn hóa cân bằng hài hòa và nền văn minh khoa học kỹ thuật số, kết nối toàn cầu, Đạo Đời liên kết phục vụ hạnh phúc con người và môi trường, đó mới là ngày “Quốc tế Hạnh phúc” cho cả nhân loại trên quả địa cầu này.
Lm. Gioan Kim Khẩu Nguyễn Văn Hinh (D.Min.)
Bình luận