Ðá

(CN Lễ Phục Sinh - năm C - Ga 20,1-8)

“ ... thì thấy tảng đá đã lăn khỏi mồ” (Ga 10,1).

Những cục đá thường là vật liệu xây dựng. Trong tường thuật về việc mai táng và sự kiện Phục Sinh, tảng đá lớn được dùng lấp cửa mộ.

Ðá được dùng để xây dựng:

- Ðền thờ Giêrusalem: Vua Ðavít đã không thể xây dựng được vì “chiến tranh bao bọc tư bề” (1V 5,17-18). Vua Salomon đã hoàn thành việc xây cất Ðền Thờ ... Vua xây sân trong: ba hang đá đục đẽo mỹ thuật. (1V 4, 14-36; 1V 7,9-12). Chính vua Ðavít đã chuẩn bị cho việc xây Ðền Thờ: “Tập trung ngoại kiều sống trên đất Israel, đặt họ làm thợ đá. Họ đã phải đào những phiến đá dùng để xây nhà của Thiên Chúa ...” (1Sb 22,2.14; 29,2) Việc sửa sang Ðền Thờ thời vua Giêsigia (2V 22,3-7 // 2Sb 34,8-11). Việc tái thiết Ðền Thờ sau thời lưu đày (Er 6,1-4). Chúa Giêsu tiên báo việc Ðền Thờ bị phá hủy (Mt 24,1-2 // Mc 13,1-2 // Lc 21,5-6).

- Các quy chiếu về việc xây dựng bằng đá: (St 11,1-3: tháp Babel; Lv 14,39-45: các nơi ô uế x. 2Sb 16,6 Nkm 4,1-3; Is 9,10; Am 5,11)

Ðá làm ranh giới (Ðnl 19,14; x. Ðnl 27,17; G 24,2; Cn 22,28; 23,10-11; Hs 5,10).

Ðá che lấp những kẽ hở, lỗ hổng.

- Miệng giếng (St 29,1-10).

- Hầm sư tử (Ðn 6,16-17).

- Mộ (Mc 15,42-46 // Mt 27,57-60; x. Mt 27,62-28,4 // Mc 16,1-5 // Lc 24,1-3; Ga 11,38-44; 20,1).

Vại, lọ, bình (Xh 7,19; x. Ga 2,1-10).

Ðá làm khí giới (Tl 20,16; x. Ds 35,17; 1Sm 17,38.50; 1Sb 12,2; 2Sb 26,15).

Ðá sử dụng trong tôn giáo:

- Các bàn thờ bằng đá (Xh 20,24-26; x, Ðnl 27,1-8; Gs 8,30-32; 1V 18,30-38).

- Các tảng đá để ghi nhớ (1Sm 7,12; x. St 28,10-22; 31,43-53; 35,14-15; Xh 24,34; Ðnl 27,1-8 Gs 4,1-24; 24,26-27).

- Mười điều răn được viết trên đá (Xh 31,18; x. Xh 24,12; 34, 1-4; Ðnl 4,13; 5,22; 9,9-11; 10,1-3; 1V 8,9; Dt 9,3-4).

- Các tảng đá được thần thánh hóa (1V 14,22-23). Có những lệnh truyền triệt hạ những tảng đá ngẫu thần trên đất Canaan (Xh 23,24; 34,13; Ðnl 7,5; 12,3; 16,22; 2V 3,2; 10,26-27; 17,10; 18,4; 23,14; 2Sb 31,1; Is 27,9; Hs 3,4; 10,1-2; Mc 5,13).

- Các tượng đá (Kb 2,19; x. Ðnl 4,28; 28,36.64; 29,17; 2V 19,18 // Is 37,19; Cv 17,29; Kh 9,20).

Các người thợ cắt đá và xây đá (2Sm 5,11; 2V 12,11-12; 1Sb 22,2.15; 2Sb 2,17)

Chết vì ném đá (Lv 24,10-16; x. Xh 19,12-13; 21,28-32; Lv 20,22-27; Ds 15,32-36; Ðnl 13,6-11; 17,2-5; 21,18-21; Gs 7,25; 1V 12,18 // 2Sb 10,18; 1V 21,1-13). Ném đá các tiên tri (Mt 21,33-35; 23,37 // Lc 23,24. Ném đá ông Têphanô, ông Phaolô (Cv 14,19; 2Cr 11,25).

Chúa Giêsu Kitô được mô tả như một tảng đá (1Pr 2,4-8; x. Tv 118,22; Is 8,14; 28,16; Mt 21,42-44 // Mc 12,10-11 // Lc 20,17-18; Cv 4,8-12; Rm 9,33).

Các tín hữu được coi là những viên đá sống (1Pr 2,5).

Ðá và các qui chiếu ẩn dụ: “Quả tim bằng đá” (Ed 36,26; x. Xh 15,5.15-16; 1V 10,27 // 2Sb 1,15; Nkm 9,11; G 6,12; 38,29-30; Ed 3,9; 11,19).

LM.Phaolô Phạm Quốc Quý - GP Phú Cường