Hành trình đầy thăng trầm của thánh tích thánh Thomas Becket

Thị trấn Mottola ở phía đông nam nước Ý vừa truyền ra tin mừng vào dịp cuối năm: họ đã tìm được thánh tích bị lãng quên từ lâu của vị thánh quan thầy Thomas Becket

Cuộc tử đạo của thánh Thomas Becket (1118-1170) tại nhà thờ Chánh tòa Canterbury, nơi ngài là Tổng giám mục, đã gây nên cơn chấn động vào thời Trung Cổ. Ngay sau khi ngài qua đời, các phép lạ bắt đầu xuất hiện tại mộ phần của người quá cố, và Đức TGM Canterbury nhanh chóng trở thành một trong những vị thánh nổi tiếng nhất trong lịch sử Giáo hội. Không ngạc nhiên khi thánh Thomas Becket trở thành thánh bổn mạng của vô số thành phố và thị trấn, bao gồm thị trấn nhỏ của Ý như Mottola thuộc tỉnh Taranto.

Phát hiện bất ngờ

Trong những năm gần đây, Mottola không ngừng nỗ lực tìm kiếm thánh tích của đấng bảo hộ nơi này. “Cùng với Đức cha Claudio Maniago, Giám mục Castellaneta, chúng tôi đã tìm khắp các tu viện, nhà thờ có thể lưu giữ thánh tích của thánh Thomas Becket”, theo trang tin Vatican News dẫn lời cha Sario Chiarelli, cha sở của Vương Cung Thánh Đường Mottola - Đức Mẹ Hồn Xác Lên Trời. “Lần liên lạc cuối cùng với nhà thờ mang tên ngài ở Verona cũng không có gì sáng sủa. Kế đến, điều bất ngờ xuất hiện: hai thánh tích đột ngột được tìm thấy ở Mottola, nằm sâu bên dưới các viên gạch của bàn thờ chính. Nói ngắn gọn, chúng tôi cất công đi tìm thứ mà mình luôn có được”, linh mục Chiarelli cho biết.

Vương Cung Thánh Đường Esztergom

Tin vui trên đã được công bố vài ngày trước lễ kính thánh Thomas Becket, ngày 29.12. Tổng cộng có hai thánh tích được tìm thấy trong quá trình trùng tu Vương Cung Thánh Đường Mottola. Một trong cách thánh tích này từng được biết đến, nhưng vị trí lưu giữ đã bị quên lãng sau nhiều năm. Thánh tích còn lại là một mẩu xương hoàn toàn không hề xuất hiện trong những ghi chép về lịch sử của nhà thờ, được tìm thấy trong một vật chứa bằng da dê từ năm 1884 và được Giám mục Mottola thời đó là Đức cha Gaetano Bacile đặt trên phiến đá của bàn thờ. Sau khi tìm được, các linh mục đã đặt hai thánh tích lên bàn thờ mới.

ĐHY Vincent Nichols, mang thánh tích của Thánh Thomas Becket tại Vương Cung Thánh Đường Westminster ở London - ảnh: Neil Hall - Reuter

Hồi hương thánh tích từ Hungary

Cách đây hai năm, một mẩu xương được cho là lấy từ thi thể của thánh Thomas Becket lần đầu tiên đã được hồi cố hương sau hơn 800 năm lưu lạc tại Hungary. Hành trình di chuyển thánh tích được thờ phụng tại Vương Cung Thánh Đường Esztergom, nhà thờ Công giáo quan trọng nhất nước này, đã trở thành sự kiện quan trọng của cả hai quốc gia, với sự tham gia của Tổng thống Hungary János Áder và nhiều vị hồng y, giám mục. Thánh tích được lưu giữ ở Hungary là phần xương của cánh tay, sau khi được chuyển về Anh đã được rước từ nơi chôn nhau cắt rốn của ngài ở London đến địa điểm vị Tổng giám mục nổi tiếng bị sát hại ở Vương Cung Thánh Đường Canterbury.

Tranh vẽ cảnh thánh nhân bị sát hại

Thuở trước, thánh tích trên đã thoát được phong trào Cải cách ở Anh, thời điểm giáo hội Anh tách khỏi Vatican dưới thời vua Henry VIII, khi mà nhà thờ chứa hầu hết các thánh tích của thánh Thomas Becket đã bị phá hủy. Việc thánh tích từ Hungary quay về quê hương được xem là “không thể nào thực hiện được” cách đây một thế kỷ. Vụ sát hại Đức TGM Thomas Becket, gần bàn thờ của Vương Cung Thánh Đường trong lời ngân nga của buổi kinh chiều vào ngày 29.12.1170 đã đánh dấu sự kết thúc đỉnh điểm và đẫm máu của những mâu thuẫn kéo dài giữa vị thánh với người từng là bạn thân thiết của mình là vua Henry II.

Đức Thomas Becket đã được phong làm TGM Canterbury vào năm 1161. Ban đầu, vua Henry II kỳ vọng vị tân Tổng giám mục sẽ trở thành một đồng minh nặng ký của ông trong Giáo hội. Tuy nhiên, chỉ qua một đêm sau ngày được phong chức, Đức cha Becket đã đặt toàn tâm toàn trí phục vụ Thiên Chúa và Giáo hội mà không màng chuyện chính trị. Ngài khoác áo chùng bằng vải bố, chỉ ăn bánh mì, uống nước, từ bỏ mọi phồn hoa, xa xỉ và kiên định trên con đường bảo vệ đức tin. Ngài và nhà vua bắt đầu tranh cãi dữ dội về nhiều vấn đề, và kết quả là vị Tổng giám mục bị buộc phải lưu đày sau cáo buộc phản quốc. Vài năm sau, cụ thể là năm 1170, Đức cha Becket quay lại nhưng sự trung thành tuyệt đối của ngài với Giáo hội lập tức khiến vua Henry II nổi giận. Tương truyền, vua Henry II tức tối gầm lên: “Không có ai loại bỏ tay tu sĩ nổi loạn này à?”.

Vào ngày 29.12, bốn hiệp sĩ tiến vào nhà thờ, chém chết Đức TGM Canterbury ngay trước bàn thờ. Ngài nhanh chóng được phong thánh sau 2 năm và mộ phần của thánh nhân trở thành nơi thu hút khách hành hương từ khắp châu Âu. Khi thánh Thomas Becket được cải táng vào năm 1220, thánh tích của ngài gồm các mẩu xương, mảnh áo chùng… được gởi đến nhiều nơi trên lục địa già, và một mẩu xương khuỷu tay đến Esztergom. Ba thế kỷ sau, trong giai đoạn Cải cách Anh, vua Henry VIII quyết định tẩy sạch mọi thứ liên quan đến vị thánh, ra lệnh phá hủy nơi chôn cất ông.

Nơi từng tồn tại nhà thờ chứa thánh tích của thánh Thomas Becket, nến được thắp sáng suốt 24 giờ mỗi ngày. Tại đây, vẫn còn những vết lõm trên nền đá hoa cương, cho thấy dấu vết của hàng ngàn tín hữu hành hương quỳ gối trong niềm thành kính từ nhiều thế kỷ trước.

LING LANG