Xin cúi đầu trước “người cộng tác của chân lý”

Ðức Thánh Cha Bênêđictô 16 - nguyên Giáo Hoàng thứ 265 - đã được Chúa gọi về vào ngày cuối cùng của năm Dương lịch 31.12.2022, hưởng thọ 95 tuổi.

Có lẽ không nhiều tín hữu Việt Nam có dịp diện kiến hoặc thụ huấn với vị lãnh đạo Giáo hội, nhà thần học sâu sắc được nhiều người ngưỡng vọng, tuy nhiên không thể không nhắc đến những ảnh hưởng một cách gián tiếp của ngài đối với các Kitô hữu trong đời sống tôn giáo hiện nay.

Một trong những đóng góp lớn nhất của ngài được linh mụcFederico Lombardi, từng là phát ngôn viên, hiện làChủ tịch Quỹ Joseph Ratzinger - Benedict 16 của Vatican, cảm nhận: “Không còn nghi ngờ gì nữa, triều đại giáo hoàng của Đức Bênêđictô 16 được đặc trưng bởi giáo huấn của ngài hơn là bởi hoạt động lãnh đạo”. Cha cũng nhắc lại lời của Ðức Thánh Cha Bênêđictô 16: “Tôi biết rõ rằng sức mạnh của tôi - nếu tôi có - là khả năng trình bày đức tin theo cách phù hợp với nền văn hóa của thời đại chúng ta, một đức tin luôn đối thoại với lý trí, một đức tin hợp lý; một lý trí mở ra với đức tin”.

Vào thời điểm diễn ra Công đồng Vatican II (1962 - 1965), Ðức Thánh Cha Bênêđictô 16, khi đó là linh mục Joseph Ratzinger, đã có những đóng góp trong vai trò một chuyên gia, cố vấn thần học của Ðức Hồng y Joseph Frings, Tổng Giám mục Koln (Ðức). Các chuyên gia như ngài cùng các nhà thần học Yves Congar (OP), Henri de Lubac (SJ)… đã giúp các nghị phụ tham dự Công đồng soạn thảo và thông qua các văn kiện chứa đựng nội dung canh tân, mở ra với thế giới mà ngày nay Giáo hội vẫn đang vận dụng và Kitô hữu Việt Nam vẫn đang thực hành mỗi ngày.

Ngày 25.11.1981, Ðức Thánh Cha Gioan Phaolô II bổ nhiệm ngài làm Tổng trưởng Bộ Giáo lý Ðức tin và Chủ tịch Ủy ban Giáo hoàng về Kinh Thánh và Ủy ban Thần học Quốc tế.Sau đó ngài đảm nhận cương vị Chủ tịch Ủy ban chuẩn bị Giáo lý Giáo hội Công giáo và sau 6 năm làm việc (1986 - 1992), đã trình lên Ðức Thánh Cha sách Giáo lý mới, được ban hành ngày 11.10.1992 qua Tông hiến Fidei Depositum (Gởi niềm tin). Bản tiếng Việt “Sách Giáo lý của Giáo hội Công giáo” được ấn hành tháng 2.1994 (gồm 2865 số) và hiện thời các giáo hữu vẫn được nghe nội dung từng số mỗi Chúa nhật cùng với lịch Công giáo trong tuần.

Một hành động họa hiếm của Ðức Bênêđictô 16 có lẽ cũng gây suy nghĩ cho nhiều Kitô hữu, đó là quyết định từ nhiệm cương vị Giáo Hoàng ngày 11.2.2013, khi cảm thấy sức lực do tuổi cao không còn phù hợp để thi hành thừa tác vụ của thánh Phêrô. Sau đó ngài lui về ẩn dật tại tu viện Mater Ecclesiae trong thành Rôma với một tâm thế thanh thản.

Xin cúi đầu và đôi dòng ngắn ngủi để tưởng niệm một trong những “người cộng tác của chân lý” (khẩu hiệu giám mục của Ðức cha Joseph Ratzinger).

HOÀNG ANH