Ở vùng ven Củ Chi - TPHCM, có một mái nhà nhỏ mang tên Nhân Nghĩa với gần 50 cụ bà neo đơn, đang được các nữ tu dòng Thừa sai Bác ái Chúa Kitô âm thầm chăm sóc mỗi ngày. Không chỉ lo cơm nước, thuốc men, các sơ còn đồng hành cùng các cụ trong từng sinh hoạt thường nhật, khi đau ốm và cả lúc cuối đời.
Cưu mang những phận người…
Nhà tình thương Nhân Nghĩa tọa lạc ở vị trí trước đây vốn là vùng đất lau sậy hoang sơ, vắng bóng người ở. Năm 2016, các nữ tu dòng Thừa sai Bác ái Chúa Kitô đã chọn nơi này, dựng lên một mái ấm cho người già neo đơn quanh vùng. Tới năm 2018, nhà được cấp phép đi vào hoạt động chính thức. Không như viện dưỡng lão thông thường, nơi đây chỉ đón nhận những cụ bà không nhà cửa, không con cháu, không tiền bạc, đúng với tinh thần và đặc sủng của Hội dòng: phục vụ người nghèo theo gương Mẹ Têrêsa Calcutta. “Có những trường hợp các bà có con cháu nhưng thân nhân lại gởi đến đây, những trường hợp này cơ sở không nhận, vì nếu còn gia đình thì để con cháu lo, cũng là ưu tiên chữ hiếu” - nữ tu Maria Goretti Trần Thị Thúy, phục vụ tại đây cho biết. “Mình chỉ muốn lo cho những người thật sự không còn ai, không có nơi nào để về”, sơ nói thêm.
Sân trước nhà đầu giờ chiều còn im lìm nắng, loáng thoáng dáng một cụ bà loay hoay lấy quần áo trên sào phơi mang vô cất phụ các sơ. Đi theo bà cụ dọc lối hành lang, chỗ ghế đá có mấy bà khác đang ngồi nói chuyện, chúng tôi dừng lại hỏi đôi câu. Bà Hà Thị Trang (77 tuổi, quê Long An) xởi lởi khi thấy khách lạ hỏi thăm: “Ở đây vui lắm, sáng dậy đi lễ với mấy dì, lễ xong thì ăn sáng rồi xuống bếp lặt rau, quét dọn hành lang, phòng ngủ…, bà nào khỏe thì phụ cho vui, chứ các dì không có bắt làm”. Năm năm trước, cụ Trang được người họ hàng xa gởi vô đây. Khi đó, bà chưa theo đạo, ở quê chỉ nhang khói cho bàn thờ ông bà. Dần dà, bà thấy yêu mến nhà đạo và xin được nhận Bí tích Rửa Tội. Cánh cửa nhà tình thương Nhân Nghĩa đã mở ra như thế, lặng lẽ đón những phận đời neo đơn, không nơi nương tựa.
Ghé thăm khu phòng dành cho các cụ già yếu, bên giường cụ Lâm Tài (66 tuổi), tôi được nghe một đoạn đời nhiều biến động của người phụ nữ đáng thương này. Bà Tài bị sốt bại liệt từ nhỏ, sống cùng gia đình ở Bình Thạnh. Sau khi cha mẹ mất, cụ thuê phòng trọ và làm tại một công ty sơn mài ở Hóc Môn. Tại đây, bà tới lui lễ lạy kinh hạt ở giáo xứ Nam Hưng (hạt Hóc Môn). Rồi dịch Covid ập đến, người ta sa thải một lượng lớn nhân công, bà không may là nằm trong số đó. Mất việc, bà ngồi xe lăn đi bán vé số dạo, số phận run rủi thế nào lại bị tai nạn giao thông. Cơ thể vốn đã không lành lặn của bà Tài nay càng suy yếu hơn. Hội bác ái giáo xứ Nam Hưng biết chuyện đã giới thiệu đến nhà tình thương Nhân Nghĩa, bà Tài ở đây đến nay đã được ba năm.
Những mảnh đời như bà Trang, bà Tài không phải hiếm ở đây. Có người bị con cháu đem tới bỏ trước cổng; có cụ lại không giấy tờ, lẫn trí nên đi lạc, thân thể lở loét, được các sơ giữ lại chăm sóc tạm thời và liên hệ với chính quyền tìm người thân; thậm chí có một trường hợp, người con trai vì hoàn cảnh quá khó khăn, đành gởi mẹ đang sống đời thực vật sau tai biến vào đây nhờ các sơ chăm sóc, cuối tuần lại ghé thăm.
Nối dài đời nhau
Hiện tại, nhà đang chăm sóc cho 45 bà cụ, số lượng tối đa được phép nhận là 50 người, xét theo các điều kiện về diện tích đất, phòng ốc và nhân sự. Có khoảng 20 sơ coi sóc mọi việc trong ngoài, từ vệ sinh, y tế, đến đi chợ, nấu ăn… Nhà tình thương Nhân Nghĩa là cơ sở cấp huyện, trước kia vẫn nhận người ở các nơi gởi tới, tuy nhiên do một số quy định thay đổi, nên từ năm 2024, mái ấm chỉ nhận người trong huyện. “Có những bà khi đến không có giấy tờ tùy thân, khi tiếp nhận phải nhờ địa phương làm lại giấy tờ” - sơ Maria Augustino Nguyễn Thị Danh kể.
Một ngày ở đây bắt đầu từ 4 giờ sáng, ai trực bếp để nấu bữa sáng thì dậy sớm hơn. Với guồng công việc quen thuộc: thay quần áo cho các bà đi lễ, xong xuôi thì ăn sáng, rồi lo dọn dẹp, nấu cơm trưa, tắm rửa vệ sinh cho các bà… “Công việc liên tục, nhưng quen rồi thì không còn thấy vất vả nữa” - sơ Thúy cười nói. Không chỉ chăm lo phần thân xác, các sơ còn để tâm đến cả đời sống tinh thần. Các cụ khỏe mạnh, có đạo có thể tham dự thánh lễ hằng ngày, bà nào mạnh thì tự đi, ngồi xe lăn thì được đẩy lên nhà nguyện. Những bà yếu hơn hiệp thông qua màn hình tivi, vì trên nhà nguyện cũng có gắn camera ghi hình trực tiếp. Ngày lễ, Tết, Trung Thu hay Phục Sinh, Giáng Sinh đều có chương trình văn nghệ, múa lân, ca hát để các bà khuây khỏa. Có những cụ đã xin được gia nhập Hội Thánh sau thời gian sống ở đây. “Tùy lòng mến của mỗi người, ai muốn thì mình sắp xếp mời cha rửa tội cho họ, còn không thì mình vẫn chăm sóc như nhau” - sơ Danh nói.
Kinh phí duy trì chủ yếu do nhà dòng lo liệu, thường thì các sơ tự đi chợ mỗi ngày. Thực ra cũng không quá thiếu thốn, bởi thỉnh thoảng có người cho rau củ, thịt cá, trái cây, thậm chí nếu cho củi nấu cơm, các sơ cũng vui vẻ xách xe tới chở về. Mảnh vườn nhỏ sau nhà được tận dụng trồng rau đay, mồng tơi, rau muống, húng quế… để bữa ăn thêm phong phú. Các nữ tu nơi đây phần lớn có chuyên môn điều dưỡng, nên có thể chăm sóc các cụ trong những cơn đau ốm thông thường như cảm, sốt… Trường hợp bệnh nặng sẽ được đưa đến bệnh viện. Khi tôi đến thăm, có một số cụ đang điều trị tại bệnh viện nên các sơ phải thay phiên nhau túc trực. Những trường hợp tiên lượng xấu, luôn có hai sơ kề cạnh, cầu nguyện và nâng đỡ tinh thần, để các bà không đơn độc trong những giây phút cuối đời.
Khi có cụ bà qua đời, các sơ lo chu toàn từ tắm xác, quàn tại nhà nguyện, tổ chức các giờ kinh và dâng thánh lễ cầu nguyện cho các bà. Sau đó được hỏa táng và gởi tro cốt về giáo xứ Tân Quy gần đó, do ở đây chưa có nhà chờ Phục Sinh. Sơ Thúy thiệt thà tiết lộ: “Ngày nhỏ thấy ai mất là sợ lắm, sau này đi tu làm riết rồi quen. Mỗi lần có bà mất, mình chỉ thấy thương, chứ không còn sợ nữa… Nhiều khi có cảm giác gần gũi như họ vẫn còn sống quanh đây”.
Ở chốn ven đô nghèo xa xôi, nhà tình thương Nhân Nghĩa sáng sáng râm ran tiếng kinh nguyện, ngày ngày giòn giã tiếng cười của những cụ bà, và thầm lặng những bóng áo dòng sớm hôm. Một mái nhà không chỉ nuôi dưỡng thân thể, mà còn chữa lành những mảnh đời kém may, trong sự Nhân ái - Nghĩa tình.
Anh Thư
Bình luận