Học viện Mục vụ nâng tầm nhận thức cho người giáo dân

Với mong muốn góp phần nuôi dưỡng, phát huy ơn gọi của người Kitô hữu, đặc biệt là giáo dân, giúp họ tham gia hữu hiệu hơn vào đời sống cũng như sứ mạng của Giáo hội qua việc đảm nhận các tác vụ khác nhau trong giáo xứ và giáo phận, hơn 10 năm đi vào hoạt động, Học viện Mục vụ TGP.TPHCM đã và đang đạt được những kết quả đáng ghi nhận.

Ban giảng huấn Học viện Mục vụ

Chủng viện xưa - học viện nay

Học viện Mục vụ thuộc Trung tâm Mục vụ TGP.TPHCM, ngày trước là Tiểu Chủng viện Sài Gòn do cha Wibaux, Hội Thừa sai Paris, xây dựng theo lệnh của Đức Giám mục Dominique Lefèbvre (Đại diện Tông Tòa đầu tiên cai quản giáo phận Tây Đàng Trong ) vào năm 1863. Sau 3 năm xây dựng, năm 1866, Đức cha Jean Claude Mich (Giám mục kế nhiệm Đức cha Lefèbvre) chủ sự lễ khánh thành và cho khai giảng chính thức với khoảng 60 chủng sinh…

Sau năm 1975, được sự đồng thuận của Ban Cố vấn, Đức Tổng Giám mục Phaolô Nguyễn Văn Bình (Tổng Giám mục Sài Gòn 1960 – 1995) cho Bộ Tài chính mượn làm trường Trung học Tài chánh Kế toán IV. Ngày 20.9.2004, Bộ Tài chính đã chuyển lại cho Tòa Tổng Giám mục.

Một buổi học của lớp Anh văn

Hướng đến tương lai của Tổng Giáo phận, Đức Hồng y Gioan Baotixita Phạm Minh Mẫn, khi ấy là Tổng Giám mục TGP TPHCM, đã quyết định dùng cơ sở này làm Trung tâm Mục vụ, nhằm mục đích đào tạo đội ngũ giáo dân trưởng thành để cộng tác hữu hiệu với các mục tử trong sinh hoạt tại giáo xứ, giáo phận cũng như tham gia tích cực hơn vào sứ mạng yêu thương, phục vụ của Hội Thánh và đã chọn linh mục Phêrô Nguyễn Văn Khảm (hiện là Giám mục GP Mỹ Tho) làm Giám đốc đầu tiên. Trung tâm được sửa lại cho phù hợp với nhu cầu đào tạo cũng như tổ chức các sinh hoạt cấp giáo phận. Nhà nguyện, giảng đường, thư viện, các lớp học, thư quán, căn-tin… lần lượt được hình thành.

Các học viên lớp Thánh Kinh thảo luận nhóm

Ngay trong học kỳ đầu tiên niên khóa 2005-2006, với bốn lớp Kinh Thánh, giáo lý, đã có 736 giáo dân và 45 tu sĩ tham dự. Trải qua hơn 10 năm hoạt động, các lớp học ngày càng được tổ chức chu đáo hơn, nhất là khi có nhiều linh mục về làm việc tại trung tâm. Cho đến nay, mỗi năm học viện đón trên 1.500 học viên (1400 giáo dân và 100 tu sĩ), mỗi học kỳ dao động từ 48 – 51 lớp học từ các lớp chuyên sâu như thần học, giáo lý, triết học… đến những lớp hướng dẫn về nhiều lãnh vực mục vụ khác nhau như thánh nhạc, mục vụ gia đình, quản trị giáo xứ, giáo dục nhân bản và kỹ năng sống... “Mục tiêu của học viện là đào tạo những tông đồ giáo dân trưởng thành và hiểu biết để phục vụ hữu hiệu tại các giáo xứ, nên khi thiết kế chương trình đào tạo, Ban điều hành ngay từ ngày đầu đã tham khảo khung chương trình của các học viện đào tạo tu sĩ - linh mục, rồi đơn giản hóa và áp dụng cho việc huấn luyện giáo dân nhằm nâng cao trình độ hiểu biết đức tin. Từ năm 2008, học viện đã thực hiện chương trình chính quy Cao đẳng Thần học mang tính hàn lâm và cho đến nay đã có rất nhiều giáo dân hoàn tất chương trình này”, cha PX Bảo Lộc, Giám học của học viện cho biết.

Thăng tiến giáo dân

Mỗi học kỳ ở học viện thường kéo dài trong gần bốn tháng. Để tạo điều kiện cho mọi thành phần Dân Chúa tham dự, Ban Giám đốc đã chủ chương xếp lịch học vào các tối trong tuần và trước mỗi buổi học (trừ thứ Hai, Ba và Bảy) đều có thánh lễ vào lúc 18 giờ. Riêng ngày thứ Năm, thánh lễ diễn ra bằng tiếng Anh phần nào giúp các học viên tham gia các lớp Anh văn có thêm cơ hội luyện kỹ năng nghe. Bên cạnh các giờ học trên lớp, vào thứ Bảy đầu tháng, Học viện sẽ tổ chức ngày sinh hoạt chuyên đề để tạo cơ hội cho học viên có thêm kênh để sinh hoạt và chia sẻ. Ngoài ra, Ban Giám đốc cũng hướng đến đào tạo tâm linh nên đã tổ chức tĩnh tâm định kỳ vào mùa Vọng và mùa Chay. “Học viện Mục vụ ngày một phát triển về cả chất lượng và số lượng là nhờ sự tận tâm của đội ngũ giảng viên và sự nhiệt tình học hỏi của học viên. Học viện sẽ phát triển hơn nữa khi các giáo xứ tin tưởng và gởi anh chị em giáo dân đến học cũng như đón nhận và tạo điều kiện cho anh chị em giáo dân tham gia các hoạt động của giáo xứ sau khi hoàn thành các khóa đào tạo”, cha Phêrô Nguyễn Văn Hiền, Giám đốc Học viện nhận định.

Hằng tháng, HVMV đều tổ chức các buổi sinh hoạt chuyên đề

Tham gia học viện từ năm 2009 và đã có bằng Cao đẳng Thần học và Mục vụ Gia đình, bà Maria Phan Thị Phương, giáo dân giáo xứ Nguyễn Duy Khang – Bình Thạnh, chia sẻ: “Chính nhờ sự nhiệt tình, luôn khích lệ của các cha và các giảng viên đứng lớp đối với tất cả các học viên nên càng học tôi càng thích thú và đam mê, dường như mọi thứ cứ mở ra với tôi. Trước đây tôi đã tham gia sinh hoạt Legio Mariae và phụ giúp lớp giáo lý dự tòng – hôn nhân nhưng không dám đứng lớp. Sau khi tốt nghiệp ở học viện, tôi đã mạnh dạn đứng lớp và đã chia sẻ cũng như nâng đỡ nhiều bạn trẻ sắp và mới lập gia đình. Tôi yêu bầu khí ở đây nên niên khóa mới, tôi đã đăng ký hai lớp để tiếp tục học hỏi và đào luyện mình”. Ông Giuse Bùi Văn Hóa, giáo dân giáo xứ Bùi Phát – Phú Nhuận cũng xác nhận đã “được” rất nhiều khi theo học chuyên môn nơi đây. Ông có mặt ở học viện từ ngày đầu cho đến nay, là một Kitô hữu năng nổ nhiệt thành khi đảm nhận nhiều tác vụ khác nhau trong giáo xứ và giáo phận. Ông vừa là ca trưởng ở giáo xứ lại tham gia Ban hành giáo và là Phó ban Đối thoại Liên tôn TGP TPHCM. “Ngoài phần kiến thức mới do các giảng viên có học vị cao giảng dạy, tôi còn học được những mẫu gương thực sự từ các giảng viên để noi theo, từ đó có đời sống tốt hơn. Qua mỗi lớp học, kiến thức và lòng đạo của tôi được khai sáng và củng cố. Hơn hết, tôi thấy được vai trò của mình trong cộng đoàn và phải chung tay thánh hóa cộng đoàn, từ đó, tôi sống có trách nhiệm với gia đình, xã hội và Giáo hội.”, ông Hóa thổ lộ.

Học viên tham dự thánh lễ thánh hóa buổi học vào thứ 4,5,6, hằng tuần

Một thập niên đã đi qua, học viện liên tục đổi mới nội dung và hình thức giảng dạy phù hợp với ơn gọi và sứ vụ của người giáo dân, cụ thể là nên thánh ở giữa đời và thánh hóa xã hội. “Sau mười năm hoạt động, học viện thấy ngoài việc đào tạo tác viên mục vụ trong giáo xứ còn phải đào tạo tác viên mục vụ xã hội, cụ thể việc học không chỉ đóng khung trong khuôn khổ của một lớp học nhưng phải gắn kết và mở ra cho các vấn đề xã hội. Tuy nhiên, học viện cần được đầu tư nhiều hơn nữa vì đó là cơ sở đào tạo duy nhất dành cho giáo dân, trong khi có rất nhiều học viện dành cho giáo sĩ và tu sĩ, vì nếu không đầu tư cho đào tạo thì giáo dân khó có thể chu toàn được vai trò và nhiệm vụ của họ trong Giáo hội cũng như dấn thân tích cực và hữu hiệu trong công cuộc phúc âm hóa xã hội”, cha Giám đốc thao thức.

Nếu ngày đầu, số học viên lớn tuổi chiếm phần đông thì hiện nay 70% học viên là người trẻ. Họ đến học viện, ngoài kiến thức cần lãnh hội, còn tự đi tìm cho mình câu trả lời “Thiên Chúa là ai?”, “Giáo hội là gì?” và “Tại sao tôi là người Công giáo?”…, để rồi cứ qua mỗi buổi học, các học viên lại nhận thức được nhiều vấn đề trước đây chưa hiểu thấu đáo hoặc đã từng ngộ nhận và tự trả lời cho mình những câu hỏi trên cũng như có thể giải thích ngọn ngành về đạo Công giáo cho bạn bè khác tôn giáo. Nhiều giáo dân lớn tuổi ở các quận, huyện ngoại thành cũng nhận thấy sự cần thiết của những môn học ở học viên nên đã cùng nhau thuê xe ôtô đến lớp mỗi buổi học. Hình ảnh đó dần trở nên thân thuộc đối với các học viên và giảng viên ở Học viện.

Đinh Mưa