Ngoài tiếng kinh nguyện quen thuộc hay những lời chào hỏi thân tình của bà con giáo dân, khuôn viên nhà thờ giáo xứ Thánh Phanxicô Xaviê, TGP TPHCM sáng Chúa nhật hằng tuần còn có thêm những thanh âm “mới mẻ” rộn ràng hơn. Ðó là những giọng hát say sưa, trong trẻo của thiếu nhi trong buổi tập của ca đoàn tiếng Hoa dành cho các thành viên nhí, vừa mới được thành lập tại giáo xứ này.
Từ lâu, giáo xứ Phanxicô Xaviê đã được xem là nơi có số lượng tín hữu Công giáo gốc Hoa đông nhất tại TGP TPHCM. Trải qua nhiều thập niên, tiếng Hoa không chỉ hiện diện trong những nếp sinh hoạt thường nhật, mà còn thấm sâu, trở thành một phần của đời sống đức tin của bà con giáo dân nơi đây. Những bài thánh ca Hoa ngữ là một phần không thể thiếu trong các cử hành phụng vụ. Nhiều ca đoàn đã và đang phục vụ trong thánh lễ hằng ngày dành riêng cho cộng đoàn người Hoa. Song, theo thời gian, hầu hết các thành viên gắn bó lâu năm đều đã lớn tuổi. Do vậy, nhu cầu về một lớp trẻ kế thừa và phát triển những truyền thống này là hết sức cần thiết.
Hiện nay, ngoài giao tiếp với người thân tại gia đình, trẻ em trong xứ không còn sử dụng tiếng Hoa nhiều như trước. Các em chủ yếu chỉ quen với những câu từ cơ bản nhưng lại hạn chế về khả năng đọc hiểu. Dù trước đây nhiều thành viên trong họ đạo đã nỗ lực quy tụ thiếu nhi gốc Hoa để tập hát cho các dịp lễ lớn, nhưng do chưa được tổ chức thành đoàn thể chính thức nên khó duy trì lâu dài. Cách đây hơn 4 tháng, vào dịp mừng kỷ niệm 30 năm linh mục của cha sở Tôma Huỳnh Bửu Dư (3.8.2025), giáo xứ đã chính thức thành lập ca đoàn thiếu nhi tiếng Hoa, lấy vị thánh trẻ Carlo Acutis làm bổn mạng. Đến nay, ca đoàn đã thu hút được hơn 30 thiếu nhi tham gia sinh hoạt đều đặn. Theo cha sở, ca đoàn ra đời như một nơi sinh hoạt lành mạnh cho trẻ em, góp phần gìn giữ di sản ngôn ngữ và văn hóa cho thế hệ trẻ: “Đây cũng là môi trường để nuôi dưỡng cảm thức thuộc về giáo xứ, để từ những con em này mà tương lai sẽ có những thế hệ tiếp theo phục vụ Giáo hội trên chính mảnh đất Chợ Lớn”. Để thuận tiện cho các em, buổi tập hát thường diễn ra ngay sau giờ học giáo lý sáng Chúa nhật, tránh ảnh hưởng đến việc học tập văn hóa trong tuần. Ông Vương Gia Trang - người đệm đàn và đồng hành cùng ca đoàn - thông tin hiện ca đoàn phục vụ thánh lễ mỗi tháng một lần để các thành viên nhỏ dần làm quen.
Vì vẫn còn đang ở những giai đoạn đầu chập chững tập bước đi, ca đoàn trẻ cũng gặp không ít khó khăn. Chưa nói đến việc làm quen với giai điệu, thì ngôn ngữ vẫn là một rào cản lớn đối với các thành viên nhí. Các bài hát được sử dụng trong thánh lễ Hoa ngữ thường là những ca khúc đã chuẩn nhận của Giáo hội Công giáo tại Hồng Kông (bằng tiếng Quảng Đông) hay của Giáo hội Công giáo tại Đài Loan (bằng tiếng Phổ Thông), và được bề trên TGP TPHCM cho phép. Đặc trưng của ngôn ngữ này là sử dụng chữ Hán trong khi viết. Khác với tiếng Việt có thể dựa vào mặt chữ để phát âm, Hán tự đòi hỏi người dùng phải ghi nhớ cách đọc riêng biệt cho từng chữ. Nhiều em thiếu nhi - nhất là những em sinh ra và lớn lên trong môi trường sử dụng chủ yếu là tiếng Việt - đã gặp khó khăn trong việc nhận diện mặt chữ. Vì lý do này, giờ tập hát cũng đồng thời là giờ học ngôn ngữ. Các bài thánh ca được phiên âm tỉ mỉ, từng câu chữ đều được người phụ trách hướng dẫn chậm rãi và cẩn thận. Ông Vương cho biết các bài thánh ca đều được chọn lựa kỹ lưỡng, ưu tiên những bài có từ ngữ đơn giản, giai điệu quen thuộc để phù hợp với khả năng tiếp nhận của thiếu nhi. Đáng mừng là nỗ lực này nhận được sự ủng hộ nhiệt tình từ phía phụ huynh, nhiều người sẵn lòng nán lại nhà thờ suốt buổi tập để khích lệ con em mình.
Ca đoàn thiếu nhi tiếng Hoa của giáo xứ Phanxicô Xaviê hiện vẫn đang ở những bước đi đầu tiên. Từ những giọng hát còn đơn sơ, cùng sự âm thầm nâng đỡ của nhiều thành viên trong giáo xứ, những hạt mầm tại giáo xứ Phanxicô Xaviê đang dần lớn lên. Hy vọng trong tương lai sẽ tiếp tục trổ sinh hoa trái, góp phần giữ gìn bản sắc văn hóa độc đáo của một cộng đồng đã hiện diện lâu đời trên mảnh đất Chợ Lớn.
Hoàng Long
Bình luận