Khôn ngoan và tầm quan trọng

(Chúa nhật XXXII TN - năm A - Mt 25,1-13)

“Trong mười cô đó, có năm cô dại và năm cô khôn” (Mt 25,2)

Sự khôn ngoan thật có thể mang lại phần thưởng vật chất nhưng giá trị thật của nó còn vượt xa những của cải trần thế. Đối với những người nhận được sự khôn ngoan thật, nó mở đường vào sự sống và an bình, nó giúp lãnh đạo và cư xử chuẩn mực.

Giá trị tối thượng của sự khôn ngoan thực:

- Nó thật vô giá: “Đây là bước đầu của khôn ngoan: con hãy mua lấy khôn ngoan, và dùng tất cả những gì con sở hữu mà nắm lấy hiểu biết” (Cn 4,7; 3,13; 8,10-11)

- Nó đưa tới sự sống: “Người khôn ngoan theo con đường đưa lên sự sống, tránh con đường dẫn xuống âm ty” (Cn 15,24; x. 11,30; 13,14; 16,22; 24,14 Đn 12,3).

- Nó mang lại thịnh vượng: “Bên cạnh ta là giàu sang danh giá, là phú quý bền lâu và thịnh vượng” (Cn 8,18). Sự thịnh vượng không chỉ về vật chất, mà quan trọng hơn là về luân lý và thiêng liêng (x. Cn 3,1-2; 19,8; 21,20-21; 24,3; Gr 10,21).

- Nó mang lại sự an toàn: “Hãy yêu mến sự khôn ngoan, khôn ngoan sẽ chở che bảo vệ” (Cn 4,6; x. Cn 1,33; 2,6-11; 14,3; 28,26; Gv 8,5).

Ứng dụng của khôn ngoan:

- Nó chạm đến cả con người, “như Chúa phán với vua Salômon: Ta ban cho ngươi một tâm hồn khôn ngoan minh mẫn, đến nỗi trước ngươi, chẳng một ai sánh bằng, và sau ngươi cũng chẳng có ai bì kịp” (1V 3,12 x. G 38,36 Tv 51,6 Cn 2,2 16,23 22,17).

- Nó đưa tới hành vi ngay chính: “Anh em hãy ăn ở khôn ngoan với người ngoài...” (Cl 4,5). “Ai là người khôn ngoan hiểu biết ? Người ấy hãy dùng lối sống tốt đẹp mà chứng tỏ rằng: những hành động của họ phát xuất từ lòng hiền hậu và đức khôn ngoan” (Gc 3,15; x. Tv 119,34; Cn 1,3; 4,11; 15,21; 23,19; Gr 4,22; Hs 14,9; Rm 16,19; Ep 5,15; Cl 1,9-10; Gl 3,14-17).

- Nó khiến con người tỉnh thức, như năm cô trinh nữ khôn ngoan (Mt 25,1-10; x. Cn 14,8; 22,3 // 27,12).

Khôn ngoan cần thiết đối với các nhà lãnh đạo:

- Người khôn ngoan mở lời giáo huấn, như “ông Côhelét ... là một tôn sư dạy cho dân hiểu biết ...” (Gv 12,9; x. Tv 37,30; 49,3; Cn 1,20-21; 5,1; 8,1; 16,21; 31,26; Đn 11,23; 1Cr 2,6-7; Cl 1,28; 3,10).

- Người khôn lắng nghe lời dạy dỗ: “Người khôn ngoan hãy nghe để được thêm kiến thức; người hiểu biết hãy nghe, và sẽ tìm được lời hướng dẫn” (Cn 1,5; 15,31; x. Cn 4,1; 9,9; 10,8; 13,20; 15,12; 19,20).

Các điển hình về những người được khôn ngoan như: ông Giuse (Cv 7,10), những người đứng đầu các chi tộc Israel (Đnl 1,15), ông Giôsuê (Đnl 34,9); ông Đavít (2Sm 14,20; Tv 78,72), ông Salômôn (1V 3,16-28; 10,4-8 // 2Sb 9,3-7 1Sb 22,12-13; Mt 12,42 // Lc 11,31) , Etra (Er 7,25), Đấng Messia (Is 11,2), ông Đaniel và ba người bạn của ông (Đn 1,17; 2,19-23.27-28; 5,11-12), thánh Phaolô (2Pr 3,15).

LM. PHAOLÔ PHẠM QUỐC TÚY - GIÁO PHẬN PHÚ CƯỜNG