Sống đạo với những bất ngờ

Thế giới đang sống trong một giai đoạn lịch sử có nhiều bất ngờ. Tai họa bất ngờ. Nguy cơ bất ngờ. Sụp đổ bất ngờ. Chết chóc bất ngờ. Chọn lựa bất ngờ.

Ðối với những người sống đức tin, bất ngờ là một đề tài đáng phải gẫm suy.

Qua Phúc Âm, Chúa Giêsu đã nói nhiều đến những bất ngờ. Thường là vì mục đích cảnh báo.

Xin nhắc lại ở đây vài thứ bất ngờ quan trọng.

Bất ngờ về những tai họa

Về những tai họa do chiến tranh và thiên tai, Chúa Giêsu nói: “Dân này sẽ nổi dậy chống dân kia, nước này chống nước nọ. Sẽ có những cơn đói kém và những trận động đất ở nhiều nơi. Nhưng tất cả những biến cố đó chỉ là khởi đầu các cơn đau đớn” (Mt 24,7-8).

Về những tai họa do những ngôn sứ giả và đạo đức giả xuất hiện, Chúa Giêsu nói: “Sẽ có nhiều ngôn sứ giả xuất hiện và lừa gạt được nhiều người. Vì tội ác gia tăng, nên lòng mến của nhiều người sẽ nguội đi” (Mt 24,11-12). “Thực vậy, sẽ có những Kitô giả và ngôn sứ giả xuất hiện. Chúng đưa ra những dấu lạ lớn lao và những điềm thiêng, đến nỗi chúng gạt cả những người đã được tuyển chọn, nếu có thể. Thầy báo trước cho anh em đấy” (Mt 24,24-25).

Bất ngờ về những tai họa, đó là điều xảy ra đó đây, hầu như hằng ngày, đáng phải gẫm suy dưới ánh sáng đức tin. Khi tin vào Chúa Giêsu, Đấng được Chúa Cha sai đến để cứu độ nhân loại, mỗi người sẽ biết cách đối diện với những khó khăn trong cuộc sống một cách bình tĩnh và tin tưởng.

Bất ngờ về giờ Chúa đến

Giờ Chúa đến được hiểu về giờ Chúa gọi mỗi người vào đời sau, hoặc vào một nhiệm vụ. Giờ đó cũng có thể bất ngờ.

“Anh em hãy tỉnh thức, vì anh em không biết ngày nào Chúa của anh em đến. Anh em nên biết điều này: Nếu chủ nhà biết rõ lúc nào kẻ trộm sẽ đến, hẳn ông sẽ thức, không để nó khoét vách đục tường nhà mình. Cho nên anh em cũng vậy. Anh em hãy sẵn sàng, vì chính giờ phút anh em không ngờ, thì Con Người sẽ đến” (Mt 24,42-44).

Chúa Giêsu còn đưa ra thí dụ người đầy tớ trung tín biết phục vụ lương thực cho gia nhân đúng giờ đúng lúc. Chủ đến bất ngờ thấy như vậy, sẽ khen thưởng anh (Mt 24,45-46). Còn người đầy tớ bất trung tưởng chủ chưa đến, nên sống hống hách hưởng thụ. Nhưng chủ đến bất ngờ. Số phận dành cho anh sẽ rất thê thảm (Mt 24,48-51).

Lời Chúa nhắc nhở là phải luôn sẵn sàng. Để làm được điều này, các đấng đạo đức khuyên các tín hữu hãy xác tín sâu sắc rằng chính Đức Giêsu Kitô là trung tâm của đức tin. Xác tín như vậy, để rồi đi tìm Ngài, chờ đón Ngài, đón nhận Ngài, lắng nghe Ngài, sống với Ngài, đi theo Ngài. Một khi tin Chúa Giêsu đến, để con người được sự sống và sống dồi dào (Ga 10,10), thì chúng ta sẽ thao thức đợi chờ Ngài đến.

Bất ngờ về cách Chúa đánh giá

Trong các bất ngờ nói trong Phúc Âm, cách Chúa đánh giá từng người là một bất ngờ đáng được tâm niệm hằng ngày. Chỉ xin nhắc lại vài trường hợp.

Trong dụ ngôn Hai người con. Cha của chúng bảo hai đứa đi làm vườn nho. Ðứa thứ nhất chối, nhưng sau hối hận và đi. Ðứa thứ hai vâng, nhưng rồi không đi. Chúa khen đứa thứ nhất. Rồi liền đó, Ngài nói: “Tôi nói thật với các ông: Những người thu thuế và các cô gái điếm sẽ được vào Nước Trời trước các ông. Vì ông Gioan đã đến chỉ đường công chính cho các ông, mà các ông không chịu tin theo. Còn các người thu thuế và các cô gái điếm đó lại tin. Phần các ông, khi đã thấy như vậy rồi, các ông vẫn không chịu hối hận mà tin ông ấy” (Mt 21,31-32).

Về việc bố thí, thì Chúa cho biết: Kẻ bố thí mà phô trương, thì đã được phần thưởng rồi. Còn “con, khi bố thí, đừng cho tay trái biết việc tay phải làm, để việc bố thí được kín đáo. Và Cha của con, Ðấng thấu suốt những gì kín đáo, sẽ trả công cho con” (Mt 6,3).

Cũng thế, kẻ cầu nguyện và kẻ ăn chay mà phô trương, thì kể như được công rồi. Nhưng kẻ cầu nguyện và ăn chay một cách khiêm tốn, âm thầm sẽ được Chúa thưởng. Bởi vì Chúa Cha, Ðấng thấu suốt những gì kín đáo, sẽ trả công cho họ (Mt 6,5-6; 16-18).

Ngạc nhiên và bất ngờ nhất là cách Chúa xếp loại ngày phán xét chung. Tất cả những người đã làm ơn làm phúc cho bất cứ ai thiếu thốn, đều được kể như đã phục vụ chính Chúa. Trái lại những ai đã không phục vụ những người thiếu thốn khổ đau, đều bị coi như đã không phục vụ Chúa. Loại trên được thưởng phúc thiên đàng. Loại sau bị phạt hình phạt địa ngục (Mt 25,31-46).

Cái bất ngờ về cách Chúa đánh giá mỗi người như ở trên là một bài học rất quan trọng. Có thể coi đây là nguồn ánh sáng để nhận ra những dấu chỉ của đức tin sống động.

Bất ngờ về những hy vọng

Chắc chắn chúng ta có nhiều thiếu sót. Chắc chắn cũng đã phạm nhiều tội lỗi. Nhưng đừng vì thế mà thất vọng. Bởi vì Phúc Âm đem đến vô vàn bất ngờ về hy vọng.

Tất cả những bất ngờ về hy vọng đều phát xuất từ mạc khải: “Thiên Chúa là tình yêu” (Ga 4,8). “Tình yêu Thiên Chúa được biểu lộ thế này: Thiên Chúa đã sai Con Một Người đến thế gian, để nhờ Con Một Người mà chúng ta được sống. Tình yêu Chúa ở tại điều này: Không phải chúng ta đã yêu mến Thiên Chúa trước, nhưng chính Người đã yêu thương chúng ta trước, và sai chính Con của Người đến làm của lễ đền tội cho chúng ta” (Ga 4,9-10).

Do tình yêu lạ lùng đó, Chúa đã cứu độ bao người cả phần hồn lẫn phần xác. Nhiều người bị loại trừ không còn chút hy vọng nào, cũng đã được Chúa xót thương cứu độ. Người ăn trộm bị đóng đinh bên hữu Chúa là một ví dụ.

*

Từ những kinh nghiệm mục vụ và truyền giáo, mỗi người có thể kể ra vô số chứng từ sống động về những hy vọng bất ngờ. Khi con người tưởng chừng đã chạm đáy vực thẳm, Chúa lại ban cho họ ánh sáng mới. Câu nói “Lạy Chúa, xin xót thương con là kẻ tội lỗi” (Lc 18,13) của người thu thuế trong Tin Mừng Luca như một lời cầu nguyện chân thành của những tâm hồn khát khao được cứu rỗi. Niềm tin khiêm tốn, cùng với lời cầu nguyện chân thành, chính là hành trang quý giá giúp chúng ta vượt qua những thử thách cuộc đời và hướng đến quê trời vĩnh cửu.

Giám mục GB. Bùi Tuần (+)