Vị nữ tu kinh tế gia của Vatican

Giáo sư, nhà kinh tế học Alessandra Smerilli, nữ tu dòng Con Ðức Mẹ Phù Hộ (Salêdiêng Don Bosco) là một trong vài phụ nữ đảm nhiệm các chức vụ cao cấp của giáo triều Rome.

Với tu phục giản dị màu xám, cặp kính tròn và nụ cười bình thản, sơ Smerilli (51 tuổi) hoàn toàn không hề giống với hình dung của nhiều người khi nghĩ về hình tượng của một vị đang giữ trọng trách ở Vatican. Trên thực tế, sơ Smerilli hiện là Tổng Thư ký, tức nhân vật số 2 của Bộ Phục vụ Phát Triển Con người Toàn diện.

Hai bằng Tiến sĩ

Sơ Smerilli sinh năm 1974  ở Vasto, một thành phố nhỏ gần biển Adriatic, phân cách bán đảo Ý và bán đảo Balkan. Tháng 7.1993, cô tốt nghiệp Trường Trung học Khoa học Raffaele Mattioli ở thành phố quê hương Vasto và sau đó theo học ngành kinh tế. Bốn năm sau, nữ sinh viên gia nhập dòng Con Đức Mẹ Phù Hộ. Sau khi khấn dòng, theo yêu cầu của bề trên, sơ tiếp tục theo đuổi việc học ở Trường Kinh tế thuộc Đại học Roma Tre. Tháng 7.2001, sơ tốt nghiệp khoa kinh tế và thương mại chuyên ngành kinh tế chính trị với điểm tối đa và được quyền xuất bản luận văn. Tháng 6.2006, sơ lấy bằng Tiến sĩ Khoa học Chính trị của Đại học Rome La Sapienza. Tiếp tục theo đuổi con đường học tập, nghiên cứu, và ngày 21.6.2014, sơ nhận thêm bằng Tiến sĩ Kinh tế của Đại học East Anglia ở Norwich (Anh).

Sau khi hoàn tất bằng Tiến sĩ ở Đại học Rome, vị nữ tu Salêdiêng trở thành Giáo sư Kinh tế chính trị, Trường Giáo Hoàng Auxilium ở Rome. Sơ đồng thời là thành viên của Ban Giám hiệu của trường này. Sơ còn dạy kinh tế, đạo đức và tài chính ở Khoa triết học của Đại học Giáo Hoàng Salêdiêng, đứng lớp chương trình thạc sĩ về kinh tế dân sự và phi lợi nhuận của Đại học Milan-Bicocca.

Nhiều đóng góp cho giáo triều

Kể từ năm 2008, vị nữ tu Salêdiêng là thành viên của các Ủy ban khoa học và tổ chức của hội nghị “Tuần lễ Xã hội của người Công giáo ở Ý” và từ năm 2013 trở thành thư ký của chương trình này. Đây là hội nghị thường niên, nơi các vị giữ vị trí cao trong Giáo hội tại Ý thảo luận về những vấn đề xã hội và học thuyết xã hội của Giáo hội. Năm rồi, hội nghị lần thứ 50 đã được tổ chức ở Trieste từ ngày 3-7.7.2024, tập trung vào chủ đề “Giữa trung tâm của nền dân chủ: Sự tham gia giữa lịch sử và tương lai”.

Năm 2018, sơ Smerilli đảm nhiệm vai trò kiểm toán của Thượng Hội đồng giám mục diễn ra ở Vatican từ ngày 3 - 28.10.2018 với chủ đề “Người trẻ, đức tin và sự phân định ơn gọi”. Ngày 17.4.2019, Đức Thánh Cha bổ nhiệm nữ tu làm ủy viên Ban thư ký Thượng Hội đồng Giám mục. Cùng năm 2019, ngài bổ nhiệm sơ làm cố vấn của thành quốc Vatican. Từ tháng 3.2020, sơ là người điều phối lực lượng đặc trách về kinh tế của Ủy ban Vatican ứng phó Covid-19, do Đức Phanxicô thành lập. Trong quá trình phục vụ, vị nữ tu nhấn mạnh tầm quan trọng của nỗ lực mang đến những giá trị của Tin Mừng và hoạt động kinh tế theo hướng tích cực, hỗ trợ cam kết của Tòa Thánh nhằm đảm bảo mọi người có thể ổn định cả về vật chất lẫn tinh thần sau dịch.

Ngày 26.8.2021, Đức Giáo Hoàng Phanxicô bổ nhiệm sơ Smerilli vào vị trí quyền Tổng Thư ký của Bộ Phục vụ Phát Triển Con người Toàn diện. Quyết định này đã đưa vị nữ tu Con Đức Mẹ Phù Hộ trở thành phụ nữ có chức vụ cao nhất của giáo triều Rome vào thời điểm đó. Đến tháng 4.2023, sơ chính thức giữ vị trí Tổng Thư ký, tức nhân vật số 2 của Bộ Phục vụ Phát Triển Con người Toàn diện. Sau khi lần lượt giữ nhiều chức vụ liên tiếp ở Vatican trong vòng vài năm, sơ Smerilli cho rằng bản thân được tin tưởng giao phó và có thể đảm nhận nhiều trọng trách là nhờ ơn của Chúa Thánh Thần, bên cạnh đó là sự hỗ trợ của Quỹ Conrad N. Hilton, có truyền thống ủng hộ lâu dài cho các phụ nữ Công giáo trên toàn cầu.

“Chúng tôi đang nỗ lực vận hành Bộ Phục vụ Phát Triển Con người Toàn diện theo hướng đảm bảo lắng nghe những thách thức, những vấn đề mà cộng đoàn Dân Chúa khắp thế giới đang đối mặt, và sống theo tôn chỉ như lời dạy của Chúa Giêsu: Ta đến để chiên được sống và sống dồi dào, (Ga 10,10). Nghĩa là mọi người đều có quyền thụ hưởng cuộc sống dồi dào, không loại trừ một ai”, sơ kết luận.

HỒNG HOANG