Họa sĩ, điêu khắc gia Vũ Cao Ðàm (1908 - 2000) từng được xem là một trong tứ kiệt “Trí, Ðàm, Nhị, Chung” của nền hội họa Việt Nam. Ông có nhiều tranh, tượng nổi tiếng, được triển lãm ở nhiều nơi trên thế giới.
Sinh tại Nam Ðịnh, Vũ Cao Ðàm theo học và tốt nghiệp khóa II trường Cao đẳng Mỹ thuật Ðông Dương (1926 -1931). Ban đầu ông theo học cả hội họa lẫn điêu khắc, nhưng tới năm thứ 2 thì chuyển hẳn sang điêu khắc và tốt nghiệp với kết quả xuất sắc. Với thành tích này, ông nhận được học bổng sang Pháp nghiên cứu, nâng cao kiến thức về tạo hình tại bảo tàng Louvre.
 |
Tranh của Vũ Cao Ðàm chủ yếu trên chất liệu lụa và sơn dầu, nhưng thiên về sơn dầu hơn. Lý do người họa sĩ này thích sơn dầu là bởi ông thấy “lụa bị giới hạn bởi kích thước của tranh vì có miếng kính che giữ gìn cho lụa nên không thể vẽ to được (cũng không thể có khổ lụa lớn)”. Tuy sống ở Pháp, nhưng phong cách nghệ thuật của Vũ Cao Ðàm là sự kết hợp tư tưởng văn hóa Ðông - Tây với chủ đề Việt Nam. Tranh của ông chịu ảnh hưởng phong cách mỹ thuật miền Nam nước Pháp, vào thời cực thịnh của trường phái ấn tượng.
Về điêu khắc, ông có một số tác phẩm đã trở thành mẫu mực điêu khắc của Việt Nam, nổi bật nhất là 2 bức “Chân dung” và “Thiếu nữ cài lược” đang được trưng bày tại bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam. Hai bức này đã được nhiều nghệ nhân hậu bối vẽ lại và tạo phiên bản thạch cao.
 |
Năm 1970, ông đã làm tranh thạch bản (in đá), ấn bản có khoảng 150 bức tranh. 15 bức thạch bản của Vũ Cao Ðàm từng được triển lãm tại Việt Nam.
Sau khi sang Pháp học, ông kết hôn với nữ nghệ sĩ dương cầm người Pháp tên Renée (năm 1938). Tương tự như Lê Phổ, phần lớn cuộc đời của ông ở bên Pháp, ít về Việt Nam do những năm tháng chiến tranh liên tục nên các tác phẩm ít được trưng bày tại các cuộc triển lãm ở quê mẹ. Ông mất tại Paris năm 2000, thọ 92 tuổi.
Ðược biết, vừa rồi bức tranh của Vũ Cao Ðàm có tên “Nghỉ ngơi sau tắm” đã đấu giá thành công tại nhà đấu giá Sotheby’s Hồng Kông với giá 629.219 USD (tương đương 14,6 tỷ).
Trong bộ sưu tập của Nhà Truyền thống TGP TPHCM cũng có lưu giữ một số tác phẩm của ông. Bức tượng điêu khắc cẩm thạch Pháp trong ảnh là một trong số đó.
LM Giuse Nguyễn Hữu Triết
Trưởng ban Mục vụ Văn hóa TGP.TPHCM
Bình luận