Học hỏi Phúc Âm Chúa nhật II thường niên - năm A

Ga 1,29-34

Lm Antôn Nguyễn Cao Siêu, SJ, phụ trách

1. Ông Gioan làm Phép Rửa cho dân chúng ở đâu? Đọc Ga 1,28. Bạn có biết vùng đó ở đâu không?

- Ông Gioan làm Phép Rửa cho dân chúng tại Bêtania, bên kia sông Giođan (Ga 1,28). Không chắc Bêtania này ở đâu, có thể nằm ở vùng Pêrêa, ở phía đông sông Giođan, cách Biển Chết 9km về phía bắc. Năm 2000, Đức Thánh Cha Gioan Phaolô II đã đi thăm nơi này - nay gọi là Al-Maghtas, được coi là di sản thế giới thuộc Jordan. Còn có một Bêtania khác, đó là làng quê của hai chị em Mácta và Maria, nằm ở phía tây sông Giođan, trên sườn núi Ôliu, cách Giêrusalem gần 3km (x. Ga 11,1).

2. Đọc Ga 1,6-8.15.19.32.34, hãy cho biết nhiệm vụ chính của Gioan đối với Đức Giêsu là gì? Ai đã sai Gioan làm việc đó? Đọc Ga 1,6.33.

- Nhiệm vụ cốt lõi của Gioan là làm chứng về Đức Giêsu cho dân Do Thái, để họ tin vào Ngài (Ga 1,6-8.15.19.32.34). Đấng đã kêu gọi và sai phái Gioan thực hiện sứ mạng này chính là Thiên Chúa (Ga 1,6.33). Động từ làm chứng được nhắc đi nhắc lại khi tác giả Tin Mừng thứ tư nói về Gioan.

3. Dựa trên Ga 1,29, ông Gioan Tẩy Giả đã giới thiệu Đức Giêsu cho những ai?

- Theo diễn tiến của Tin Mừng Gioan, việc làm chứng của Gioan Tẩy Giả được phân định rõ rệt qua từng giai đoạn: Ngày thứ nhất (Ga 1,19.24): Gioan làm chứng trước giới lãnh đạo Do Thái giáo. Ngày thứ hai (Ga 1,29.31): Gioan giới thiệu Đức Giêsu cho dân Ítraen. Cụ thể, qua bản văn Ga 1,29, ta thấy ông đang giới thiệu Người cho những người dân đang tuôn đến với ông tại sông Giođan để chịu Phép Rửa. Như vậy, sứ mạng làm chứng của Gioan được mở rộng dần: từ giới lãnh đạo tôn giáo đến toàn thể dân chúng.

4. Khi ông Gioan giới thiệu Đức Giêsu là “Chiên Thiên Chúa, Đấng xóa tội trần gian” (Ga 1,29), hình ảnh này có điểm tương đồng hay khác biệt nào so với các hình ảnh con chiên trong Cựu Ước như: Xh 12,5; Is 53,7; St 22,8; và Ds 28,3 không?

- Trong Cựu Ước, hình ảnh chiên được nhắc đến nhiều lần, mỗi hình ảnh lại có nét khác nhau. Xuất Hành 12,5 nói đến chiên Vượt Qua, con chiên không tỳ vết bị giết, thịt được nướng để ăn, còn máu thì bôi lên khung cửa, nhờ đó người Ítraen được an toàn. Isaia 53,7 so sánh người Tôi Trung chịu đau khổ với con chiên bị đem đi làm thịt, không hề mở miệng. Trong Sáng Thế 22,8, khi Ixaác hỏi cha về con chiên để dâng làm lễ toàn thiêu, Ápraham trả lời con chiên này Chúa sẽ liệu. Buổi sáng và buổi tối ở Đền Thờ, mỗi ngày phải dâng hai con chiên một tuổi làm lễ toàn thiêu (Dân số 28,3). Chúng ta thấy hình ảnh những con chiên trên đây không hoàn toàn giống với “Chiên Thiên Chúa, Đấng xóa tội trần gian” mà Gioan dùng để chỉ Đức Giêsu. Thí dụ: việc giết chiên Vượt Qua không phải là một hy lễ, và chiên Vượt Qua cũng không đem lại việc xóa tội cho dân Do Thái.

5. Trong Tân Ước, Đức Giêsu có được gọi là Chiên không? Chiên này có gì đặc biệt khác với Cựu Ước? Đọc 1 Côrintô 5,7; Khải huyền 5,6-14; 1 Phêrô 1,19; Gioan 19,14.36.

- Trong Tân Ước, Đức Giêsu được gọi là Chiên với những nét mới mẻ không có trong Cựu Ước. Gioan Tẩy Giả đã gọi Đức Giêsu là Chiên Thiên Chúa, Đấng xóa tội trần gian (Ga 1,29.36). Thánh Phaolô gọi Đức Kitô là Chiên Vượt Qua đã chịu hiến tế, nghĩa là đã bị giết để dâng cho Thiên Chúa (1 Cr 5,7). Sách Khải Huyền 5,6-14 nói đến một Con Chiên đang đứng, trông như thể đã bị giết. Con Chiên này là hình ảnh Đức Kitô đã đổ máu mình để cứu chuộc cả nhân loại. Thư thánh Phêrô (1 Pr 1,19) khẳng định người tân tòng được cứu chuộc nhờ máu của Đức Kitô là Con Chiên vẹn toàn vô tỳ tích. Gioan 19,14 nói đến giờ thứ sáu (12 giờ trưa) là giờ Đức Giêsu sắp bị kết án tử trên thập giá; kể từ giờ này, người Do Thái bắt đầu giết chiên tại Đền Thờ để ăn trong lễ Vượt Qua vào buổi chiều tối hôm đó. Đức Giêsu giống chiên Vượt Qua ở chỗ Ngài không bị đánh giập xương (Ga 19,36).

Nói chung, trong Tân Ước, Đức Giêsu được coi là Con Chiên bị giết, đã đổ máu mình mà cứu chuộc nhân loại khỏi tội.

6. Đọc Ga 1,31-33. Dựa vào kinh nghiệm nào mà Gioan đã biết được căn tính của Đức Giêsu?

- Dù là người đi trước dọn đường, Gioan Tẩy Giả thừa nhận hai lần rằng ban đầu ông “không biết Người” (Ga 1,31.33). Rồi chính Thiên Chúa cho ông một dấu hiệu để nhận ra Đức Giêsu: Ngài là Đấng được Thần Khí ngự xuống và ở lại (Ga 1,33). Gioan đã thấy dấu hiệu này khi ông ban Phép Rửa cho Đức Giêsu (Ga 1,32), lập tức ông làm chứng về Ngài (Ga 1,34). Ông làm chứng Đức Giêsu là “người đến sau, nhưng lại có trước” (Ga 1,30), là “Đấng làm Phép Rửa trong Thánh Thần” (Ga 1,33), và là “Con Thiên Chúa” (Ga 1,34).

7. Gioan đã giới thiệu Đức Giêsu là Chiên Thiên Chúa, Đấng xóa tội trần gian (Ga 1,29), rồi lại làm chứng Ngài là Con Thiên Chúa (Ga 1,34). Hai tước vị này có liên quan với nhau không?

- Trong cả hai tước vị Chiên Thiên Chúa và Con Thiên Chúa, Đức Giêsu đều là người của Thiên Chúa. Ngài có ảnh hưởng không chỉ trên dân Do Thái, mà trên cả nhân loại. Là Chiên Thiên Chúa, Ngài có khả năng xóa tội cả trần gian, bằng cách hy sinh mạng sống mình (Ga 1,29.36). Là Con Thiên Chúa (Ga 10,36; 1,34.49), Ngài cho thế gian được cứu độ và cho những ai tin vào Ngài có sự sống đời đời (Ga 3,16-17; Ga 20,31). Như thế, cả hai tước vị này đều nói lên tương quan giữa Đức Giêsu với Thiên Chúa, và tương quan giữa Ngài với cả nhân loại.

8. Khi nào Đức Giêsu ban Phép Rửa trong Thánh Thần? Đọc Ga 20,22-23.

- Đức Giêsu là “Đấng được Thiên Chúa sai đi, nói những lời của Thiên Chúa, vì Thiên Chúa ban Thần Khí cho Người vô ngần vô hạn” (Ga 3,34). Lúc Gioan ban Phép Rửa, ông thấy Thần Khí ngự xuống và ở lại trên Đức Giêsu (Ga 1,32.33). Thần khí ấy vẫn luôn ở lại và tác động trong suốt sứ vụ của Ngài nơi trần thế. Theo Tin Mừng thứ tư, Ngài chỉ ban Thần Khí cho các tín hữu khi Ngài được tôn vinh (x. Ga 7,3; 16,7). Vào ngày Phục Sinh, Đức Giêsu hiện ra với các môn đệ và đã ban Phép Rửa trong Thánh Thần cho họ (x. Ga 1,33). Lúc ấy Ngài đã thổi hơi để ban Thánh Thần và cho các môn đệ quyền tha tội (Ga 20,22-23).