Nghèo tiền nhưng giàu lòng

Chúa nhật XXXII thường niên B
Bài đọc 1: 1V 17,10-16; Bài đọc 2: Dt 9,24-28; Tin Mừng: Mc 12,28-34.

Trong phần Phụng vụ Lời Chúa hôm nay, Bài đọc I (x. 1 V 17,10-16) thuật lại việc bà góa nghèo xứ Sarépta ân cần tiếp rước ngôn sứ Êlia. Bài Tin Mừng (x. Mc 12,38-44) cũng tường thuật về một bà góa nghèo lấy hết những gì bà có để bỏ vào thùng tiền quyên góp tại Đền thờ. Hãy cùng nhau xem lại hai câu chuyện này, để thấy việc Thiên Chúa đánh giá con người theo tấm lòng, còn người đời thường đánh giá theo bề ngoài. 

Bài đọc I, trích sách Các Vua quyển thứ nhất, thuật lại một lần kia ngôn sứ Êlia lên đường đi Sarépta. Khi ông đến trước cửa thành, thấy một quả phụ đang lượm củi, ông gọi bà và nói với bà rằng: “Xin đem cho tôi một ít nước trong bình để tôi uống”. Ðương lúc bà đi lấy nước, ông gọi lại nói thêm: “Xin cũng mang cho tôi một miếng bánh”. Bà thưa: “Có Chúa là Thiên Chúa hằng sống chứng giám: tôi không có sẵn bánh, tôi chỉ còn một nắm bột trong hũ với một ít dầu trong bình. Này đây tôi lượm vài que củi về nấu cho tôi và con trai tôi ăn, rồi chết thôi”. Êlia trả lời bà rằng: “Bà đừng lo, cứ đi và làm như bà đã nói. Nhưng, với chút bột ấy, trước hết hãy làm cho tôi một cái bánh nhỏ, đem ra đây cho tôi, sau đó hãy làm cho bà và con trai bà”. Ngôn sứ Êlia động viên bà: Chúa là Thiên Chúa Israel truyền rằng: “Hũ bột sẽ không cạn và bình dầu sẽ không vơi đi cho đến ngày Chúa cho mưa xuống trên mặt đất”. Bà đi làm theo lời ông Êlia; chính ông và bà cùng cả nhà đều đủ ăn; từ ngày đó, hũ bột không cạn và bình dầu không vơi, như lời Chúa phán qua miệng ngôn sứ Êlia.

Bài Tin Mừng thuật một sự kiện tương tự: Chúa Giêsu ngồi đối diện với hòm tiền, quan sát dân chúng bỏ tiền vào, và có lắm người giàu bỏ nhiều tiền. Chợt có một bà góa nghèo đến bỏ hai đồng tiền là một phần tư xu. Người liền gọi các môn đệ và bảo: “Thầy nói thật với các con: Trong những người đã bỏ tiền vào hòm, bà góa nghèo này đã bỏ nhiều hơn hết. Vì tất cả những người kia bỏ của mình dư thừa, còn bà này đang túng thiếu, đã bỏ tất cả những gì mình có để nuôi sống mình”.

Như thế, Lời Chúa hôm nay dạy hãy sống chân thành với Chúa, khiêm tốn bày tỏ hết những gì nghèo nàn, yếu đuối, tội lỗi để được Ngài thứ tha, nâng đỡ và bồi dưỡng. Nghe bài Tin Mừng, chúng ta thấy hai hình ảnh đối chọi nhau: một là hình ảnh các luật sĩ rất cao sang, vinh dự với áo thụng, chức quyền, được người ta bái chào, được ngồi những chỗ nhất, nhưng đó chỉ là cái vỏ, che đậy bên trong là một tâm hồn kiêu căng, tham lam, ức hiếp kẻ yếu đuối; hai là hình ảnh một bà góa nghèo tiền nhưng rất giàu lòng; Đức Giêsu coi đây là hình ảnh đẹp nên gọi các môn đệ đến cho họ thấy và bảo họ noi gương.

Về sự khiêm tốn, Đức Thánh Cha Phanxicô, trong bài giáo lý dịp lễ Hiển Linh đầu năm 2022, nói về ba đạo sĩ (mà ta quen gọi là Ba Vua) đi tìm vua Do Thái mới sinh tại Bêlem và họ đã phủ phục trước Hài nhi Giêsu, đã nhận định: “Một hành động khiêm tốn như vậy được thực hiện bởi những con người danh tiếng như vậy là điều đáng ngạc nhiên và không phải dễ dàng chút nào”. Sau đó, Đức Thánh Cha Phanxicô đã mời gọi mọi người tự kiểm về sự khiêm tốn, đặc biệt là biết “gạt bỏ quan điểm cá nhân của mình sang một bên để đón nhận quan điểm của Thiên Chúa và của những người khác”. Đức Thánh Cha đã kết thúc bài giáo lý bằng cách cầu xin Đức Trinh Nữ Maria giúp các tín hữu tái khám phá “nhu cầu sống còn của chúng ta về sự khiêm tốn”.

Trong bài đọc II (x. Dt 9,24-28), tác giả thư gởi tín hữu Do Thái cho thấy Chúa Giêsu đã hạ mình cho đến chết trên thập giá để cứu độ chúng ta: Vị thượng tế Do Thái vào gian cực thánh của Đền thờ Giêrusalem, còn Đức Giêsu thì vào chính cõi trời; vị thượng tế Do Thái vào đó để dâng của lễ, còn Đức Giêsu thì dâng hiến chính bản thân mình; mỗi năm vị thượng tế Do Thái phải vào lại gian cực thánh ấy, còn Đức Giêsu chỉ hiến tế một lần là đủ.

Cũng cần lưu ý: Đức Giêsu chỉ chết (hiến tế) một lần là đủ. Thánh lễ cử hành mầu nhiệm chết và Phục Sinh của Chúa. Việc cử hành mầu nhiệm này được lặp đi lặp lại nhiều lần trong mỗi thánh lễ, còn sự kiện Đức Giêsu chết chỉ xảy ra một lần trên thập giá cách đây khoảng 2000 năm.

Giám mục Antôn Vũ Huy Chương