Cháu gái tôi 6 tuổi bị tình trạng chảy máu âm đạo, trước đó cháu cũng đã từng có dấu hiệu này, gia đình đưa đi khám nhiều nơi nhưng không xác định được bệnh. Sau một tháng, trẻ lại xuất hiện chảy máu nên mẹ cháu nghĩ tới kinh nguyệt. Qua khám và làm các xét nghiệm, các bác sĩ phát hiện bé dậy thì sớm không rõ nguyên nhân. Bé được điều trị bằng thuốc ức chế tăng trưởng hormone sinh dục nữ.
Gia đình rất lo lắng, không biết nên tiêm hay không? Nếu tiêm thì có hậu quả gì không?
(Một phụ huynh ở TP Vinh)
 |
Hiện nay trẻ em dậy thì sớm hơn so với trước kia, từ 8 tuổi với nữ, còn nam là 9 tuổi và gặp khá nhiều ở các gia đình từ thành thị đến nông thôn, từ miền núi đến vùng biển. Khi trẻ gái có những dấu hiệu như tuyến vú phát triển, thay đổi tâm lý, xuất hiện kinh nguyệt, thích ngắm mình trước gương..., cha mẹ nên cho trẻ đến cơ sở y tế chuyên khoa để thăm khám, điều trị sớm.
Những bé gái chỉ có cặp ngực to hơn trẻ cùng tuổi, cha mẹ không nên quá lo lắng. Nếu kết quả khám tuổi xương vẫn bình thường, tử cung không phát triển thì không phải là dậy thì sớm.
Cách đây 2 - 3 năm, chỉ có gần 200 cháu được theo dõi dậy thì sớm ở bệnh viện Nhi Đồng 1 - TPHCM thì đến nay số bệnh nhân khám và theo dõi dậy thì sớm tại bệnh viện là 1.000 ca, đặc biệt có các ca chỉ 2 - 3 tuổi và chủ yếu là bé gái, trong đó 500 cháu đang tiêm hormonehàng tháng để “đình chỉ” dậy thì sớm.
Ngoài những căn nguyên được xác định như bệnh lý tuyến thượng thận bẩm sinh, u buồng trứng, u não, bệnh lý di truyền đặc biệt..., phần nhiều các bé được xác định không rõ nguyên nhân. Các yếu tố khác như môi trường, dinh dưỡng thừa chất đạm và chất béo, thừa cân béo phì, lối sống... cũng góp phần tác động đến dậy thì sớm hơn ở trẻ.
Đối với những trẻ gái dậy thì trước 6 tuổi khi tiêm hormone kìm hãm dậy thì sớm, sẽ có hai cái lợi:
◆Trước mắt, giúp ức chế phát triển các đặc tính sinh dục phụ (phát triển của tuyến vú, lông mu, khả năng có kinh nguyệt...), trẻ đỡ tò mò về cơ thể của mình, tránh bị bạn bè trêu chọc hoặc bịkẻ xấu xâm hại tình dục, giúp trẻ tập trung vào việc học, hòa đồng với bạn bè cùng trang lứa.
◆Lâu dài, sẽ giúp trẻ phát triển chiều cao sau này. Thuốc không ảnh hưởng tới buồng trứng hoặc gây vô sinh khi bé gái trưởng thành.
Nếu điều trị bằng cách này, trẻ cần thực hiện đều đặn đến năm 10 tuổi rưỡi. Bé có thể gặp phải những tác dụng phụ: nhức đầu, bốc hỏa, sưng đau hoặc viêm nhiễm chỗ tiêm...
Với những bé gái dậy thì quãng 6-8 tuổi hoặc trên 8 tuổi, việc điều trị ức chế dậy thì cần cân nhắc vì ở tuổi này tiêm hormone cũng không cải thiện được chiều cao cho trẻ mà chỉ kìm hãm sự phát triển của tuyến sinh dục phụ.
Việc dùng hormone ức chế dậy thì không đúng chỉ định sẽ khiến trẻ không có được quá trình dậy thì bình thường, ảnh hưởng đến sự phát triển tâm sinh lý của trẻ. Thêm vào đó, gia đình sẽ mất nhiều thời giờ và tốn kém tiền bạc lo cho con một cách không cần thiết.
THẠC SĨ- BÁC SĨ LAN HẢI
Bình luận