Sợ mưa

Chưa bao giờ người dân sợ mưa như năm nay, nhất là người Sài Gòn. Trận mưa cuối tháng 9.2016 làm TPHCM cô lập. Nhiều nhà dân bị ngập trong biển nước, sân bay Tân Sơn Nhất phải hủy nhiều chuyến bay. Chưa khỏi hết kinh hoàng thì mấy ngày qua nhân dân miền Trung nhất là từ Nghệ An đến Quảng Bình lại hứng chịu một đợt mưa lớn khủng khiếp, khiến nhiều đoạn phố ngập tới vài mét nước; nhiều tài sản, hoa màu của người dân mất trắng. Nhiều người đã nghèo nay lại lâm vào cảnh thiếu đói. Còn thời điểm này thì các tỉnh ven biển miền Bắc cũng đang ứng phó với bão số 7 có tên Sarika dự đoán sẽ vào ven biển Bắc Bộ nước ta.

Như vậy, người dân không chỉ có lo cho hạn hán, xâm nhập mặn, lũ không về mà nay còn lo lắng khi trời mưa. Điều này cho thấy mức độ biến đổi khí hậu đã ảnh hưởng nghiêm trọng tới nước ta không chỉ trên phương diện mùa màng mà còn tác động sâu sắc đến đời sống an sinh xã hội. Biến đổi khí hậu do đâu? Một phần do sự can dự của chính con người, đã phá vỡ đi sự cân bằng sinh thái tự nhiên. Chẳng hạn việc xâm nhập mặn tại đồng bằng sông Cửu Long, liệu có liên quan đến xây thủy điện? Phải chăng khi thượng nguồn sông Mê Kông bị giữ lại hầu hết nước trong hồ thủy điện thì lấy đâu ra lũ về, và làm gì có nước ngọt để trung hòa với nước biển, dẫn đến xâm nhập mặn?

Người dân sợ mưa cũng còn nhiều lý do khác như các khu rừng bị tàn phá, không thể giữ nước; mức độ xây dựng tại các thành phố tăng chóng mặt trong khi hệ thống thoát nước không tương xứng… Điều gây suy nghĩ là những thành phố hiện đại, với nhiều hứa hẹn chống ngập úng, nhưng vẫn bất lực sau mỗi cơn mưa lớn. Nhiều câu hỏi không có lời giải đáp! Khi rừng còn bị phá; hệ thống thoát nước nội thị còn chắp vá, lạc hậu, thiếu đồng bộ; thủy điện còn được xây tràn lan… thì câu chuyện người dân sợ mưa, lo hạn hán, sợ xâm nhập mặn sẽ chưa thể có hồi kết.

Như vậy, việc dân sợ mưa không chỉ câu chuyện của người dân, mà còn liên quan đến tầm nhìn phát triển kinh tế xã hội của một đất nước. Nếu chúng ta không chú trọng đến phát triển bền vững, mải mê chạy theo các chỉ tiêu, con số, tăng trưởng nóng thì chuyện ngập lụt sẽ chưa thể chấm dứt trong tương lai. Và khi đó người dân vẫn phải sống trong cảnh lo lắng mỗi khi mưa bão tràn về.

Ngô Quốc Đông