Mỗi năm, đến ngày Chúa nhật Truyền giáo, các xứ đạo thường tổ chức dâng thánh lễ, chầu Thánh Thể và quyên tiền ủng hộ các Hội Truyền giáo của Tòa Thánh, có năm còn tổ chức phát quà cho các đồng bào lương dân nghèo khổ trong xứ. Mọi người đều vui vẻ, từ cha chánh xứ, cha phó đến các đoàn thể Công giáo tiến hành. Ai nấy đều tự hào mình đã đóng góp tích cực vào công cuộc truyền giáo.
Theo thông tin từ bản tổng kết Tiền Thượng Hội đồng Giám mục công bố vào tháng 8 năm 2022, số giáo dân Công giáo của Giáo hội Việt Nam là 7.294.713 người, tỉ lệ 7,21% dân số Việt Nam. Vào năm 1885, dân số Công giáo lúc đó vào khoảng 8% dân số, còn trước thời kỳ bách hại từ năm 1840 đến 1885, dân số Công giáo khoảng 12%.
Mặc dù số liệu thống kê về tỷ lệ giáo dân cho thấy sự gia tăng còn chậm, hiệu quả của sứ mệnh này không chỉ được đo lường bằng việc gia tăng số lượng tân tòng qua Bí tích Rửa Tội. Việc truyền giáo đích thực còn nằm ở chiều sâu của đức tin và tác động của Tin Mừng lên cộng đồng.
Trước khi Chúa Giêsu lên trời, Người nói với các tông đồ: “Anh em hãy đi khắp tứ phương thiên hạ, loan báo Tin Mừng cho mọi loài thọ tạo, đặt tay chữa lành bệnh nhân, xua trừ ma quỷ… Còn các tông đồ thì ra đi rao giảng khắp nơi, có Chúa cùng hoạt động với các ông, và dùng những dấu lạ kèm theo mà xác nhận lời các ông rao giảng” (x. Mc 16,15-20).
Nhiều năm qua, sau đào tạo tại chủng viện, học viện, hay qua các bài giảng và lớp giáo lý tại xứ đạo, việc rao giảng Lời Chúa đã được nhiều tín hữu thực hiện nhiệt thành. Có nhiều điều tích cực như: cuộc sống tốt đẹp, tương quan tốt với nhiều người, và việc tuân giữ đầy đủ các lệnh truyền yêu thương của Chúa là những điểm nổi bật; sự trung thành trong đời sống phụng vụ được thể hiện qua việc tham dự lễ sáng, kinh chiều, cầu nguyện đều đặn, rước Thánh Thể hầu như mỗi ngày hay mỗi tuần; và rất nhiều hoạt động bác ái từ thiện cũng đã diễn ra khắp nơi trên đất nước Việt Nam.
Nhưng dường như đang thiếu một yếu tố cốt lõi nào đó để công việc tông đồ đạt hiệu quả tốt đẹp. Những số liệu thống kê và tình trạng Giáo hội như gợi ý về sự cần thiết phải đi tìm và bổ sung yếu tố này.
Nếu tìm lại trong Tin Mừng (x. Mt 10,1.5-14; Mc 6,7-13; Lc 6,12-19; 9,1-6 …), chúng ta thấy người tông đồ cần làm 4 sứ vụ để cứu độ thế giới như Chúa Giêsu, đó là cầu nguyện, loan báo Lời Chúa, chữa lành bệnh nhân, xua trừ ma quỷ. Bốn việc này liên kết chặt chẽ với nhau và đòi hỏi người tông đồ thực thi trong bất cứ thời đại nào và ở bất cứ nơi đâu. Cần xác định từng sứ vụ và thực hiện như thế nào trong thời đại hiện nay.
1. Cầu nguyện. Chính Đức Giêsu mời gọi ta cầu nguyện cho việc truyền giáo: “Lúa chín đầy đồng mà thợ gặt lại ít. Vậy anh em hãy xin Chủ mùa gặt sai thợ ra gặt lúa về” (Mt 9,38; Lc 10,2). Nhiều người nghĩ đơn giản cầu nguyện là đọc những giờ kinh Phụng vụ, lần hạt, chầu Thánh Thể, nguyện ngẫm. Họ quên rằng “cầu nguyện là nâng tâm hồn lên với Thiên Chúa, qua Đức Kitô, trong Thánh Thần, để yêu mến, thờ lạy, ca tụng, cảm tạ, thống hối và cầu xin Ngài những ơn cần thiết” (x. GLHTCG, số 2559).
Cầu nguyện như Chúa Giêsu là kết nối với Chúa Cha là nguồn của tình yêu, quyền năng và mọi ân sủng kỳ diệu để khi loan báo Tin Mừng, ta làm cho người nghe cảm nhận được ơn cứu độ cách cụ thể bằng việc hóa bánh ra nhiều cho người đói, chữa lành cho người bệnh, giải thoát những ai bị ma quỷ kiềm chế, thậm chí cho cả người chết sống lại như Chúa Giêsu và các tông đồ xưa. Nếu không có các dấu hiệu đó đi kèm, lời rao giảng của ta chưa thật sự là tin mừng, tin lành, tin vui cho người nghe. Vậy chúng ta đang cầu nguyện như thế nào?
2. Loan báo Lời Chúa. Nhiều tín hữu chưa hiểu đúng Lời Chúa, chỉ chú ý đến nghi lễ, bỏ qua việc học hỏi và sống Lời Chúa. Nhiều người bị ảnh hưởng bởi óc thực dụng và hưởng thụ, nên không còn tin Chúa có thật và đang hiện diện trong đời sống con người. Vì thế trước khi bàn đến Lời Chúa là gì, làm sao có thể sống Lời Chúa và rao giảng Lời Chúa, cần giải đáp được các câu hỏi của họ sau đây: “Chúa có thật không? Chúa có nói với ta không? Nói như thế nào? Nếu Chúa Giêsu đích thực là Lời của Thiên Chúa, là Con Thiên Chúa nói với ta, vậy phải làm sao để có thể gặp Người và sống với Người?”.
Vì thế, muốn giúp họ nhận biết và yêu mến Thiên Chúa để được cứu độ, cần phải nghiên cứu những khám phá mới nhất của khoa học về con người và vũ trụ để chứng minh sự hiện hữu và tình yêu của Ngài. Giáo hội nhắc nhở rằng Thiên Chúa nói với con người cách cụ thể và trọn vẹn qua chính Con Một Ngài là Chúa Giêsu Kitô. Do đó, loan báo Tin Mừng chính là loan báo Chúa Giêsu Kitô vì Người chính là Tin Mừng, chứ không phải chỉ là giải thích những câu chữ trong Thánh Kinh (x. Đề cương Thượng Hội đồng Giám mục 2012, số 11). Vậy chúng ta biết gì về những khám phá mới này để hỗ trợ việc loan báo Chúa Giêsu Kitô, vì Người đã làm người và đang hiện diện trong thế giới này?
3. Chữa lành bệnh nhân. Việc chữa lành bệnh nhân là sứ vụ thường ngày của Chúa Giêsu trong ba năm hoạt động công khai của Người, cũng như của tất cả những ai được Chúa sai đi để làm chứng cho Người. Hơn nữa, việc chữa lành bệnh nhân, nhất là những người nghèo, trong thời đại khoa học tiên tiến ngày nay, còn là một dấu hiệu làm chứng cho Chúa Giêsu và Tin Mừng cứu độ của Người. Đây cũng là quyền năng Chúa Giêsu Phục Sinh ban cho những ai là tông đồ đích thực.
Nhiều môn đệ đã lãng quên sứ vụ chữa lành, phó mặc nó cho giới chuyên môn y tế và sức khỏe cộng đồng. Sự ngần ngại xuất phát từ nỗi lo bị kết án vì thiếu kiến thức y học/dược khoa… Trong khi đó, khoa học tiên tiến đã xác định bốn yếu tố về sức khỏe là: thể lý, tâm thần, tâm lý, và tâm linh - trong đó, yếu tố tâm linh đóng vai trò thiết yếu trong việc chữa lành một số bệnh nan y và các triệu chứng bất thường. Xu hướng hiện đại cũng nhấn mạnh nhiều đến việc cung cấp cho cộng đồng xã hội các “kiến thức về sức khoẻ trong cuộc cách mạng của thời đại kỹ thuật số” (theo Hội nghị Quốc tế về Sức khỏe ngày 12.5.2024 tại Đại học Cửu Long, Vĩnh Long), thay vì chỉ tập trung vào đào tạo bác sĩ và xây dựng các công ty sản xuất thuốc.
Vậy, chúng ta đã có những kiến thức nào về sức khỏe toàn diện của con người đã được thu thập và loan báo cho cộng đồng trong các bài giảng dạy?
4. Xua trừ ma quỷ. Hiện tượng ma quỷ không phải là họa hiếm trong thời nay, khi mà các hội kín đang bành trướng trong nhiều quốc gia, lôi cuốn các người trẻ sa vào các con đường nghiện ngập ma túy, hưởng thụ khoái lạc của dục vọng với các phim ảnh đồi truỵ, bạo lực, ma quái, những kiểu ăn mặc hở hang, gợi dục, những cách quảng cáo đời sống xa hoa, hưởng thụ tràn ngập trên các mạng xã hội. Nhiều bạn trẻ dễ dàng quan hệ tình dục rồi lại giết chính đứa con của mình bằng những viên thuốc ngừa thai khẩn cấp bán đầy trong các nhà thuốc, những phôi thai bị bỏ đi sau khi được thụ tinh nhân tạo như những con chuột bạch trong các phòng thí nghiệm… Vậy những tông đồ thời nay giúp họ như thế nào để thoát khỏi sự tác động của quỷ dữ, tà ma?
Tất cả những sự việc trên đây như mời gọi chúng ta phải suy nghĩ lại về sứ mệnh làm tông đồ của mình, cũng như các sứ vụ đòi hỏi mỗi người cần được đào tạo lại cho phù hợp với các yêu cầu của thời đại hiện nay. Xã hội Việt Nam đang chuyển biến tích cực theo hướng phát triển khoa học. Vì thế, Giáo hội Việt Nam đang rất cần đổi mới để công cuộc cứu độ của Chúa Giêsu lan tỏa cho tất cả mọi người.
Minh Đạo
Bình luận