Mùa hoa loa kèn

Hoa loa kèn rộ nhất vào thời điểm cuối Xuân sang Hè với thời gian chỉ gói gọn trong một tháng. Hoa sắc không rực rỡ, hương thơm không đặc biệt, nhưng sắc trắng tinh khôi, thanh lịch, hương dịu nhẹ rất hợp với những tà áo dài trắng mộc mạc, dịu dàng thiếu nữ đôi mươi. Đó cũng là lý do tạo nên sự hòa quyện về tổng thể bức tranh nổi tiếng của họa sĩ Tô Ngọc Vân - bức Thiếu nữ bên hoa huệ.

Phải nói một chút về những bông hoa được gọi là hoa huệ trong bức tranh này. Không phải không có người từng thắc mắc rằng, tại sao bức tranh rõ ràng có tên gọi Thiếu nữ bên hoa huệ, song những bông hoa trong tranh lại là… hoa loa kèn. Thật ra, những bông huệ cắm trong lọ bên cô gái không phải là loại hoa huệ bông nhỏ mà ta thường dùng để cắm trên bàn thờ trong các ngày rằm, mà là hoa huệ Tây (được gọi với tên phổ biến hơn là hoa loa kèn). Hoa loa kèn còn có một số tên gọi khác là hoa bách hợp, huệ tây hoặc hoa luýt… Đặc biệt, đây là loài hoa phù hợp với khí hậu miền Bắc. Người Hà Nội cũng rất ưa chuộng chưng loa kèn ở những góc phòng bởi vẻ đẹp tinh khôi, trang nhã toát ra từ dáng vẻ của hoa. Có dịp đến Hà Nội tháng 4, ai cũng phải lòng bởi những xe hoa dạo đầy những bó loa kèn. Loa kèn về phố, những bóng áo dài lướt qua hàng hoa tươi với nụ cười mềm mại. Vì yêu nét đẹp của loa kèn tháng 4, không ít người thốt nên những dòng thơ. Chẳng hạn như đoạn thơ này:

Bao nhiêu màu trắng hoa xưa ấy

Rụng xuống hiên nhà xuống tháng tư

Miên man lối cũ loa kèn nở

Buổi ấy giao mùa nhớ không em…

Hay:

Em đợi gì trong nắng ấm tháng tư

Mùa hoa loa kèn hình như đang nở

Có đợi anh về ta đi xuống phố

Ngắm hoa loa kèn trong gió mênh mang

Chẳng rõ vần thơ này của ai nhưng quá quyện với vẻ đẹp của loa kèn.

Trong ký ức của tôi, loại hoa này còn thân thuộc và có nhiều kỷ niệm khi gia đình tôi xưa làm nghề kết hoa cưới cô dâu. Mấy chục năm trước, mẫu hoa cưới cô dâu không đa dạng nhiều màu sắc như bây giờ. Nhưng tôi vẫn nhớ cạnh bó hoa cưới bằng hoa lay ơn đỏ bó kiểu dáng dài, hay bó cúc trắng kết kiểu dáng tròn xòe đều, thì hoa loa kèn là lựa chọn còn lại. Cái khó là thợ phải tạo dáng cho hoa bằng cách dùng kim gút ghim vào thân khúc dày dặn của tàu lá chuối. Nhớ những lời dặn dò về cách rẩy nước lên hoa để giữ được độ tươi đẹp… Hình ảnh những cô dâu cầm bó hoa loa kèn mới toát lên vẻ tinh khôi, đài các là một điều đẹp đẽ còn đọng lại trong trí nhớ về “thức quà” chỉ để ngắm mỗi tháng 4. Giờ thì loài hoa trắng này ít còn được chuộng làm hoa cưới vì có nhiều lựa chọn hơn, trong khi loa kèn khá khó giữ độ tươi mới lâu, những cánh mỏng manh dễ bị dập, gãy… Dầu vậy, những người chơi hoa vẫn dành sự yêu quý đặc biệt cho loa kèn. Họ sáng tạo, đặt để, tạo dáng những bình “huệ Tây” rất đẹp, nét chấm phá của loa kèn vẫn rất dịu dàng nhưng quý phái!

Hải Hà