Tưởng nhớ những em bé không được chào đời

Martin Hudacek là nhà điêu khắc trẻsống tại làng Telgart, công dân Slovakia (Đông Âu), một nước nhỏ rộng khoảng 49 ngàn cây số vuông với hơn 5,4 triệu dân (65% theo Công giáo, 10% theo Tin Lành, và 4% theo Chính thống giáo).

Năm 2010, chàng sinh viên Martin sáng tác một pho tượng với ước muốn mang đến hy vọng và an ủi cho những phụ nữ đang ăn năn, đau khổ sau khi phá thai. Anh cho biết tất cả khởi đầu từ lần ghé thăm người bạn sùng tín, năng cầu nguyện và chiêm niệm. Bạn bảo anh hãy tạc một bức tượng để nói lên hậu quả của hội chứng phá thai thời nay. Trên đường về nhà, Martin xúc động lắm nhưng đầu óc mờ mịt, không biết nên thể hiện ý tưởng nọ ra sao. Anh cầu nguyện và xin những người thân quen cũng cầu nguyện giúp. Thời gian trôi đi, hình tượng người mẹ ăn năn và đứa con thứ tha càng lúc càng rõ nét trong tâm trí anh.

Đức Phanxicô bắt tay Dan Zeidler Công ty Tư vấn Đời sống Gia đình (đặt trụ sở ở bang Wisconsin, Mỹ), là người trợ giúp Martin Hudacek (X) mang một bản sao pho tượng của anh sang Vatican trình Đức Giáo hoàng ngày 21.10.2015

Tạc bằng đá nhân tạo (imitation stone), tượng diễn tả bà mẹ trẻ tuổi đang quỳ gối, ngồi tựa trên hai gót chân; chị gục đầu giấu mặt trong bàn tay phải vì xấu hổ, bàn tay trái ấp lên ngực như đè nén sầu khổ dâng trào. Đứng trước chị là đứa con bé bỏng đã bị hủy hoại từ khi mới là thai nhi. Bé gái đứng thẳng, giơ bàn tay trái dịu dàng chạm vào đầu mẹ, như tha thứ, an ủi, chữa lành vết thương lòng của mẹ. Tương phản chất liệu đá tạc nên người mẹ mang hình hài rõ rệt, bé gái xấu số là một tượng nhỏ trong suốt; phải chăng nhà điêu khắc trẻ tài hoa ngụ ý rằng em chưa hề có thân xác trên cõi đời này?

Martin đặt tên tác phẩm là“Tưởng nhớ những em bé không được chào đời”.Tượng hai mẹ con gây xúc động cho rất nhiều người, nhất là những phụ nữ từng phá thai, kể cả đàn ông hay thanh niên là cha các thai nhi bị từ bỏ. Ngắm tượng hai mẹ con, nhiều người không sao cầm nước mắt. Họ cứ lặng lẽ đứng khóc như vậy, nhưng sâu thẳm tận đáy lòng là tiếng thổn thức:“Chính tôi đấy! Con tôi đấy!”.Các nhà báo cho rằng tác phẩm của Martin thể hiện cực kỳ sống động điều mà giới chuyên môn gọi là chấn thương sau phá thai (post-abortion trauma).

Ảnh của Daniel Ibanez (CNA)

Đầu tháng 4 năm 2012, ngay sau khi Martin trưng bày tác phầm độc đáo của anh, vị Chủ tịch Công ty Tư vấn Đời sống Gia đình (Family Life Council, Inc.) là Dan Zeidler đã ghi nhận nhiều ý kiến phản hồi, nhiều cảm nghĩa sâu sắc của công chúng:

1.Là chuyên gia tâm lý trị liệu có hơn hai mươi năm kinh nghiệm giúp đỡ các phụ nữ phục hồi sau khi phá thai, bà bác sĩ Martha Shuping nói:“Tôi tin rằng hình tượng mỹ miều này sẽ cất tiếng vang dội trong tâm khảm các phụ nữ phá thai. Nó diễn tả mạnh mẽ trải nghiệm của họ…”.

2.Với thiện chí giúp đỡ những người đã từng phá thai, Kevin Burke và vợ là Theresa Karminski Burkestarted đồng sáng lập tổ chức Vườn nho Rachel (Rachel’s Vineyard) vào cuối thập niên 1990 ở Mỹ. Hai ông bà lấy tên“Vườn nho Rachel”dựa theo tên bà Rachel mất con mãi khóc than được ghi chép trong Kinh Thánh Cựu ước (Sáng thế ký). Ông Kevin Burke nhận định:“Tác phẩm này cho thấy một hình ảnh rất đẹp để làm yếu tố cốt lõi cho việc chữa trị sau khi phá thai. Cháu gái bé bỏng bị hủy hoại kia là phương tiện kêu gọi những người cha người mẹ nặng mang vết thương lòng hãy sám hối và hãy tìm đến Đức Kitô để được chữa lành”.

3.Là thị dân thành phố Atlanta (bang Georgia, Mỹ), Julie Thomas từng phá thai, rồi trở thành người tham gia một chương trình xã hội trợ giúp những phụ nữ đồng cảnh ngộ. Bà bày tỏ:“Tôi thích sự trong suốt ở tượng em bé, trông như hình ảnh thiên thần. Người mẹ đau đớn não nề, trông rất thực. Tôi yêu dáng điệu bé gái vói tay chạm vào đầu mẹ. Tôi tưởng tượng chị ấy cảm nhận được bàn tay con mình, và chị sẽ đứng dậy, cao hơn trước. Tôi tin rằng hình ảnh này rất mạnh mẽ và xúc động, có thể đưa đến bước đầu tiên trong việc chữa lành những bà mẹ từng phá thai”.

4.Một phụ nữ người châu Mỹ Latin đã phá thai và được chương trình Proyecto Esperanza (Dự án Hy vọng) giúp đỡ vượt qua những khó khăn sau đó. Chị bộc bạch:“Pho tượng đơn sơ mà tuyệt vời. Tôi xúc động và cảm nhận nhiều điều. Tất cả nỗi đau của người mẹ tập trung vào nét mặt giấu trong bàn tay. Nó cũng diễn tả lòng xấu hổ. Con gái chị đang ban phúc cho mẹ, đang cố vói tới mẹ, hình ảnh này gợi cho thấy sự cao cả của lòng tha thứ, qua tình yêu của Thiên Chúa. Tượng em bé trong suốt có nghĩa là bé đến từ một cõi thanh khiết”.

5.Linh mục William Kurz, Dòng Tên, giảng dạy tại Viện đại học Marquette ở thành phố Milwaukee (bang Wisconsin, Mỹ) cũng là người giàu kinh nghiệm giúp đỡ phụ nữ ổn định sau phá thai. Cha phát biểu:“Pho tượng này làm cõi lòng ta tan nát. Nó là thông điệp thứ tha và chữa lành cần thiết cho các bà mẹ sầu đau sau khi phá thai, ngay cả khi sự việc đã trôi qua vài năm”.

Anh (hay em trai?) của Martin là Marek Hudacek thổ lộ:“Martin tạc tượng đâu phải để được nổi danh lừng tiếng, mà chủ yếu là để nói rằng mạng sống con người rất quan trọng và rất quý giá, ai ai cũng cần bảo vệ sự sống từ khi mới mang thai”.

Về phần mình, Martin khiêm tốn nói:“Tôi chẳng làm được gì cả, mà chính nhờ Chúa giúp. Tôi cùng những người thân quen thành tâm cầu nguyện, và Chúa đã đáp lời”.

Nhiêu Lộc, 4.11.2015

Huệ Khải