Sinh thì...

Thế hệ tôi, những người ở lứa tuổi U60, U70 vẫn thường quen nghe, đọc nhiều lần từ “sinh thì” và được hiểu với ý nghĩa đơn giản là nói về sự chết, như khi ngắm chặng Đàng Thánh Giá: “Chúa Giêsu sinh thì trên thánh giá”. Nhưng ý nghĩa sâu xa của từ này thì chắc không nhiều người hiểu là nó biểu lộ một tâm thức, tư duy thần học nhà đạo.

Vừa qua, đọc trên trang web giáo phận Hải Phòng bài viết về lễ giỗ 5 năm Đức ông Laurenxô Phạm Hân Quynh, tôi mới được hiểu biết thêm ý nghĩa về hai từ “sinh thì” này.

“Sinh thì” là cách diễn tả của người Công giáo để nói về sự chết. Theo cách giải thích thông thường của từ Hán Việt: “Sinh” có nghĩa là ra đời, sinh sống hay kiếp sống. “Thì” có nghĩa thời điểm hay ngay lúc này đây. Vậy “Sinh thì” là thời đang sống hay lúc này đang sống. Thời điểm một người nhắm mắt xuôi tay, giã từ cuộc đời trần thế lại được người Công giáo gọi là người ấy sinh ra, là khởi đầu một cuộc sống mới. Quan niệm này của người Công giáo về sự chết mang tính lạc quan, tin tưởng và chứa chan niềm hy vọng...

Trong kho tàng từ ngữ Công giáo, nhất là ở những bản kinh cổ, có thể còn nhiều từ ngữ mang nhiều ý nghĩa thâm thúy... Rất mong được sự chú giải của các nhà chuyên môn quan tâm để làm phong phú thêm vốn từ tiếng Việt và củng cố thêm lòng đạo nơi giáo hữu.

Mai Chi, TPHCM